نسخه Pdf

تابستونه! فصل شادی و خنده!؟

نگاهی به اوقات فراغت؛ خوبی‌ها و بدی‌های آن از نظر بچه ها و پدر و مادرها

تابستونه! فصل شادی و خنده!؟

 با اتمام دوران دلهره‌آوره امتحانات پایان سال، دانش‌آموزان بعد از این‌که خیال‌شان از قبولی در امتحانات راحت می‌شود، کم‌کم به این موضوع فکر می‌کنند حالا که قرار است سه ماه از مدرسه دور باشند و فارغ از ارائه تکالیف اجباری و پیروی از برنامه روزمره سال تحصیلی، وقت خود را در خانه بگذارنند، قرار است چه کار دیگری انجام دهند؟ اینجاست که خانواده‌ها احساس خطر می‌کنند و خیلی از مادران دل‌نگران می‌شوند که چطور سه ماه فرزند دلبندشان را صبح تا شب تحمل کنند!

نگاهی به اوقات‌فراغت دانش‌آموزان در روزهای گرم تابستان
چطور فرزند دلبندمان را در تابستان تحمل کنیم!
جالب است بدانید هر دانش‌آموز از اول ابتدایی تا پایان دوره متوسطه چهار سال از عمر خود را به فراغت می‌گذراند که نه‌تنها تعطیلات تابستان، بلکه تعطیلات عید نوروز و پنجشنبه‌وجمعه‌ها را نیز شامل می‌شود.
 برخی خانواده‌ها از فردای امتحانات فرزندشان را در کلاس‌های متفاوت ثبت‌نام می‌کنند و اغلب برای فخرفروشی و با چشم و هم‌چشمی جای نفس‌کشیدن برای نوجوان و کودک خود نمی‌گذارند. از کلاس زبان انگلیسی گرفته تا کلاس پیانو، شنا، ژیمناستیک و دوره‌های مقدمانی برنامه‌نویسی!
تعدادی دیگر با این استدلال که سه ماه تابستان را استراحت کن تا اول مهر با انرژی به مدرسه بروی، تمام کارکرد اوقات‌فراغت را زیر سؤال می‌برند و موجب تحلیل استعدادها و توانمندی‌های غیرتحصیلی دانش‌آموز خود می‌شوند.
 این تفکر که ممکن است به‌دلیل پایین‌بودن توان مالی خانواده هم باشد، باعث می‌شود انرژی انباشته دانش‌آموز در دوران بیکاری، قابل‌مدیریت نباشد.
 از سوی دیگر در این سال‌ها برگزاری کلاس‌های درسی و تقویتی مدارس در تابستان رونق گرفته است که همین تشابه روزهای تابستانی با روزهای سال تحصیلی انگیزه کودکان و نوجوانان را کاهش می‌دهد.
اوقات‌فراغت یک پدیده گران‌قیمت نیست
سمانه اسدی، روان‌شناس و کارشناس سلامت روان معتقد است: «با توجه به این‌که اوقات فراغت مختص دانش‌آموزان و متعلق به آنهاست، ضروری است که خودشان با توجه به علاقه‌مندی‌هایشان توسط خانواده‌ها در این مسیر هدایت شوند. با توجه به این‌که امروزه شرکت در کلاس‌های تابستانی و اوقات‌فراغت به بخش مهمی از دغدغه‌های والدین تبدیل شده، نیاز است والدین بدانند اوقات‌فراغت لزوما یک پدیده گران‌قیمت نیست و شرکت در کلاس‌های پرهزینه الزامی ندارد و مناسب به‌نظر می‌رسد. همچنین رفتن به کلاس‌های تابستانی هم آخرین راهکار برای گذراندن اوقات‌فراغت نیست بلکه نیاز است با کمی خلاقیت به برنامه‌ریزی در این زمینه پرداخت تا فرزندان بتوانند از طریق داشتن سرگرمی‌های شاد و مفرح نیازهای خود را برآورده سازند.»
این خلاقیت در اوقات فراغت که کارشناسان از آن صحبت می‌کنند، چیست؟ خانواده‌ها ویژگی‌های شخصی، استعداد، خواسته‌ها و نقاط ضعف و قوت فرزند خود را به‌خوبی می‌شناسند، به همین دلیل باید با همفکری و در اولویت قراردادن علاقه او بهترین راه‌حل را برای گذراندن اوقات‌فراغت پیدا کنند.
خیلی از بچه‌ها دوست دارند روزهای تابستان تا لنگ ظهر بخوابند و به بهانه این‌که تابستان است، تا هر زمانی که دوست دارند در فضای‌ مجازی بچرخند و فیلم ببینند و بازی کامپیوتری انجام دهند اما به اعتقاد کارشناسان، اوقات‌فراغت کودکان‌ونوجوانان هم باید تفریح داشته باشد و هم به خلاقیت و یادگیری منجر شود و روح و جسم دانش‌آموز را برای چند ماه بعد که قرار است دوباره به مدرسه برود بازسازی کند.
البته نمی‌شود شرایط دشوار اقتصادی فعلی و بار هزینه‌ای که بر خانوارها تحمیل شده را در این روزها نادیده گرفت اما اگر به نزدیک‌ترین مسجد، باشگاه‌ورزشی، سرای محله یا فرهنگسرای محله خود سری بزنید به احتمال فراوان کلاس موردعلاقه فرزندتان را با هزینه‌های تقریبا مناسب پیدا می‌کنید اما این همه ماجرا نیست.
برنامه‌ریزی خانوادگی را هم برای گذران اوقات فراغت نباید نادیده گرفت. چیدن برنامه برای گردش در شهر و سفر به استان‌های دیگر با هدف آشنایی با محیط‌زیست و آداب و رسوم و جغرافیای این مناطق، ورزش‌های روزانه و خانوادگی در پارک محله، برنامه‌ریزی برای خواندن کتاب‌های مناسب سن دانش‌آموز، شرکت در جمع‌های خانوادگی و مسؤولیت دادن به نوجوان و کودک ازجمله نگهداری از خردسالان و همیاری به سالمندان خانواده، می‌تواند به رشد و تکوین شخصیت دانش‌آموز منجر شود.
 کارشناسان نقش مهمی برای وزارت آموزش‌وپرورش و نهادهای مختلف در راستای برنامه‌ریزی اوقات‌فراغت دانش‌آموزان قائل هستند اما اگر هرکدام از این نهادها در وظیفه خود کوتاهی کردند خودتان دست به کار شوید و با مشورت از مشاوران مدرسه، مطالعه و یک جست‌وجوی ساده در سایت‌های معتبر بهترین گزینه را برای اوقات‌فراغت فرزندان‌تان انتخاب کنید.

زینب زارع چهارمندان - روزنامه‌نگار