«جامجم» میزان عرضه و تقاضای صنعت کفش را در منطقه بررسی میکند
پای لنگ صادرات کفش
«کفش» بهعنوان یکی از قدیمیترین صنایع کشورمان شناخته میشود ولی با وجود سودآوری و اشتغالزایی گسترده بهلحاظ ارزآوری از طریق صادرات به دیگر کشورها (خصوصا کشورهای همسایه) با وضعیت مطلوبی روبهرو نیستیم.
هماکنون براساس برآوردها این صنعت سالانه 100میلیون دلار ارزآوری برای کشورمان دارد، هرچند آمارهای صادراتی گمرک در سال گذشته حاکی از آن است که 3000 تن کفش به ارزش ۸۷ میلیون و 500 هزار دلار صادر شده که در هر تن 2۲۴۳ دلار ارز از این طریق وارد کشور شده است. با این حال کارشناسان و فعالان صنعت کفش کشورمان معتقدند ایران در این صنعت توانمندیهای زیادی دارد و در غرب آسیا و خاورمیانه علاوه بر داشتن رتبه نخست تولید و مصرف میتواند به هاب صادراتی نیز تبدیل شود. آمارها گواه آن است که تولیدکنندگان کفش ایران سالانه 265 میلیون تن از این محصول ارزشمند را تولید میکنند که میتواند بهراحتی 50 میلیون تن آن را صادر کنند. هر چند وزارت صمت میگوید که این آمار صحیح نیست و 150 میلیون تن آمار دقیق تولید کفش کشورمان است که البته این امر ناشی از نادیده گرفته شدن تولیدات واحدهای صنفی است.
رشد 70 درصدی صادرات کفش در سالجاری
آمارهای گمرک نشان میدهد که در پنج ماهه نخست سال جاری 18هزارو 247 تن و 506 کفش به ارزش 36 میلیون و 775 هزار و 635 دلار یا 1428 میلیارد و 703 میلیون تومان به دیگر کشورها صادر شده است. این در حالی است که در همین بازه زمانی در سال گذشته فقط 14هزار و 355 تن و 665 کیلوگرم کفش به ارزش 33 میلیون و 563 هزار و 596 دلار یا 845 میلیارد و 225 میلیون صادر شده بود، به همین دلیل میتوان گفت صادرات کفش به لحاظ وزنی با رشد 27 درصدی و بهلحاظ ارزش دلاری با رشد 10درصدی و به لحاظ ارزش ریالی رشدی 70 درصدی را تجربه کرده است.از سوی دیگر طی پنج ماهه نخست سالجاری 29 کشور اتریش، ارمنستان، ازبکستان، استرالیا، افغانستان، امارات متحده عربی، اوگاندا، آفریقای جنوبی، بحرین، پاکستان، تاجیکستان، ترکمنستان، ترکیه، جمهوری آذربایجان، مقدونیه، ژاپن، ساحل عاج، عراق، روسیه، فرانسه، فنلاند، قرقیزستان، قزاقستان، قطر، کانادا، کنیا، کویت، گرجستان و لبنان مشتری کفشهای تولیدی ایران بودهاند.
سهم ناچیز ایران در بازار دیگر کشورها
با وجود رشد 70 درصدی صادرات کفش کشورمان در سال جاری اما آمارها گویای آن است که ایران نتوانسته در بازارهای وارداتی کشورهای همسایه جایگاه مناسبی داشته باشد به طوری که امارات سالانه یک میلیارد و 400میلیون جفت کفش وارد میکند یا دیگر کشورهای خاورمیانه و حوزه اقتصادی اوراسیا از واردکنندگان اصلی کفش به شمار میروند ولی ایران نتوانسته آنچنان که باید و شاید سهمی در این بازارها داشته باشد.
درهمین خصوص علی لشکری، عضو هیأت مدیره جامعه صنعت کفش ایران میگوید: ایران و ۱۵کشور همسایه حدود ۷۴۵میلیون نفر جمعیت دارد که تقریبا یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون جفت، کفش مصرف میکنند. اگر به لحاظ ریالی بررسی کنیم حدود ۱۶میلیارد دلار گردش مالی بازار کفش کشورهای همسایه و ایران میشود اما با توجه به اینکه ما ظرفیت بالقوهای در تولید کفش داریم ،سهم ایران از صادارت کفش به کشورهای همسایه حدود یک درصد یعنی 80 میلیون دلار است در صورتی که واردات کفش به این کشورها 8.1میلیارد دلار بوده است.
به گفته وی، سهم ایران از بازار کفش اوراسیا کمتر از یک درصد است و این در حالی است که روسیه سالانه 3.7میلیارد دلار و اوراسیا بیش از 4.2میلیارد دلار کفش وارد میکند.
لشکری ادامه داد: در سال ۲۰۲۲ سهم ایران از صادرات کفش به کشورهای عربی حدود 1.5درصد است در صورتی که کشورهای عربی حدود 3.3میلیارد دلار واردات کفش دارند.
عضو هیأت مدیره جامعه صنعت کفش ایران گفت: جالب است که ایران ۱۰درصد بازار، عراق۴۷ درصد بازار و افغانستان ۲۸صدم درصد بازار روسیه را دارد و صادرات ما به ترکیه هم خیلی کم تقریبا ۷ هزارم درصد بوده است.
مشکل کجاست؟
مهمترین دلایل وضعیت وخیم صادرات کفش کشورمان به همسایگان به تبادلات پولی و بانکی برمیگردد به طوری که مشتریان کفش ایران با وجود آن که معتقدند چرم ایرانی با چرم ترک برابری میکند اما بهدلیل وجود این مشکل ناشی از تحریم، ترکیه را به ایران برای واردات کفش ترجیح میدهند. از سوی دیگر برخی کشورها مانند افغانستان کفشهای ایرانی را خریداری میکنند و با نام کشور خودشان در سبد صادرات قرار میدهند. با اینکه این اقدام از سوی وزارت خارجه و وزارت صنعت، معدن و تجارت پیگیری میشود اما ایران باید جای پای خود را در کشورهای دیگر محکم کند تا شاهد اینگونه اتفاقات نباشد.
آمارهای جهانی صادرات کفش
آمارهای دیگر نیز گواه آن است که همسایگان ایران در سال ۲۰۲۱ حدود 8.2میلیارد دلار واردات انواع کفش داشتند که ایران حدود 82.8میلیون دلار از آن را تامین کرده و این یعنی سهم ایران اندک بوده که گفته میشود استفاده ایران از این ظرفیتها مستلزم حل مشکلات مربوط به نقل و انتقالات پولی است. هماکنون بازار صادرات کفش در جهان ۱۲۵میلیارد دلار است، همچنین بازار کفش عراق در هشت ساله ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۱ با رشد ۴۵ درصدی از ۳۵۷ میلیون دلار به ۵۰۱میلیون دلار رسیده است؛ اما صادرات کفش ایران به عراق در همین دوره مورد بررسی از حدود ۶۷ میلیون دلار به حدود ۶۰میلیون دلار کاهش یافته است. یعنی سهم ایران از ۱۹درصد در بازار کفش عراق در سال۲۰۱۴ به ۱۰درصد در سال ۲۰۲۱ کاهش یافته است. چین در همین دوره صادرات کفش خود به عراق را از ۱۴۱میلیون دلار به ۳۶۴ میلیون دلار افزایش داده و سهم ۳۹درصدی این کشور در بازار مصرفی کفش عراق به ۷۳درصد افزایش یافته است.
امین محمودی - گروه اقتصاد
رشد 70 درصدی صادرات کفش در سالجاری
آمارهای گمرک نشان میدهد که در پنج ماهه نخست سال جاری 18هزارو 247 تن و 506 کفش به ارزش 36 میلیون و 775 هزار و 635 دلار یا 1428 میلیارد و 703 میلیون تومان به دیگر کشورها صادر شده است. این در حالی است که در همین بازه زمانی در سال گذشته فقط 14هزار و 355 تن و 665 کیلوگرم کفش به ارزش 33 میلیون و 563 هزار و 596 دلار یا 845 میلیارد و 225 میلیون صادر شده بود، به همین دلیل میتوان گفت صادرات کفش به لحاظ وزنی با رشد 27 درصدی و بهلحاظ ارزش دلاری با رشد 10درصدی و به لحاظ ارزش ریالی رشدی 70 درصدی را تجربه کرده است.از سوی دیگر طی پنج ماهه نخست سالجاری 29 کشور اتریش، ارمنستان، ازبکستان، استرالیا، افغانستان، امارات متحده عربی، اوگاندا، آفریقای جنوبی، بحرین، پاکستان، تاجیکستان، ترکمنستان، ترکیه، جمهوری آذربایجان، مقدونیه، ژاپن، ساحل عاج، عراق، روسیه، فرانسه، فنلاند، قرقیزستان، قزاقستان، قطر، کانادا، کنیا، کویت، گرجستان و لبنان مشتری کفشهای تولیدی ایران بودهاند.
سهم ناچیز ایران در بازار دیگر کشورها
با وجود رشد 70 درصدی صادرات کفش کشورمان در سال جاری اما آمارها گویای آن است که ایران نتوانسته در بازارهای وارداتی کشورهای همسایه جایگاه مناسبی داشته باشد به طوری که امارات سالانه یک میلیارد و 400میلیون جفت کفش وارد میکند یا دیگر کشورهای خاورمیانه و حوزه اقتصادی اوراسیا از واردکنندگان اصلی کفش به شمار میروند ولی ایران نتوانسته آنچنان که باید و شاید سهمی در این بازارها داشته باشد.
درهمین خصوص علی لشکری، عضو هیأت مدیره جامعه صنعت کفش ایران میگوید: ایران و ۱۵کشور همسایه حدود ۷۴۵میلیون نفر جمعیت دارد که تقریبا یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون جفت، کفش مصرف میکنند. اگر به لحاظ ریالی بررسی کنیم حدود ۱۶میلیارد دلار گردش مالی بازار کفش کشورهای همسایه و ایران میشود اما با توجه به اینکه ما ظرفیت بالقوهای در تولید کفش داریم ،سهم ایران از صادارت کفش به کشورهای همسایه حدود یک درصد یعنی 80 میلیون دلار است در صورتی که واردات کفش به این کشورها 8.1میلیارد دلار بوده است.
به گفته وی، سهم ایران از بازار کفش اوراسیا کمتر از یک درصد است و این در حالی است که روسیه سالانه 3.7میلیارد دلار و اوراسیا بیش از 4.2میلیارد دلار کفش وارد میکند.
لشکری ادامه داد: در سال ۲۰۲۲ سهم ایران از صادرات کفش به کشورهای عربی حدود 1.5درصد است در صورتی که کشورهای عربی حدود 3.3میلیارد دلار واردات کفش دارند.
عضو هیأت مدیره جامعه صنعت کفش ایران گفت: جالب است که ایران ۱۰درصد بازار، عراق۴۷ درصد بازار و افغانستان ۲۸صدم درصد بازار روسیه را دارد و صادرات ما به ترکیه هم خیلی کم تقریبا ۷ هزارم درصد بوده است.
مشکل کجاست؟
مهمترین دلایل وضعیت وخیم صادرات کفش کشورمان به همسایگان به تبادلات پولی و بانکی برمیگردد به طوری که مشتریان کفش ایران با وجود آن که معتقدند چرم ایرانی با چرم ترک برابری میکند اما بهدلیل وجود این مشکل ناشی از تحریم، ترکیه را به ایران برای واردات کفش ترجیح میدهند. از سوی دیگر برخی کشورها مانند افغانستان کفشهای ایرانی را خریداری میکنند و با نام کشور خودشان در سبد صادرات قرار میدهند. با اینکه این اقدام از سوی وزارت خارجه و وزارت صنعت، معدن و تجارت پیگیری میشود اما ایران باید جای پای خود را در کشورهای دیگر محکم کند تا شاهد اینگونه اتفاقات نباشد.
آمارهای جهانی صادرات کفش
آمارهای دیگر نیز گواه آن است که همسایگان ایران در سال ۲۰۲۱ حدود 8.2میلیارد دلار واردات انواع کفش داشتند که ایران حدود 82.8میلیون دلار از آن را تامین کرده و این یعنی سهم ایران اندک بوده که گفته میشود استفاده ایران از این ظرفیتها مستلزم حل مشکلات مربوط به نقل و انتقالات پولی است. هماکنون بازار صادرات کفش در جهان ۱۲۵میلیارد دلار است، همچنین بازار کفش عراق در هشت ساله ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۱ با رشد ۴۵ درصدی از ۳۵۷ میلیون دلار به ۵۰۱میلیون دلار رسیده است؛ اما صادرات کفش ایران به عراق در همین دوره مورد بررسی از حدود ۶۷ میلیون دلار به حدود ۶۰میلیون دلار کاهش یافته است. یعنی سهم ایران از ۱۹درصد در بازار کفش عراق در سال۲۰۱۴ به ۱۰درصد در سال ۲۰۲۱ کاهش یافته است. چین در همین دوره صادرات کفش خود به عراق را از ۱۴۱میلیون دلار به ۳۶۴ میلیون دلار افزایش داده و سهم ۳۹درصدی این کشور در بازار مصرفی کفش عراق به ۷۳درصد افزایش یافته است.
امین محمودی - گروه اقتصاد
ضمیمه ویژه نامه
تیتر خبرها
