عماد رحمانی، بازیساز در گفتوگو با جامجم
بازیسازان ایرانی راهی ترکیه شدهاند
امروز دیگر بازیسازان ایرانی به حد و اندازه ای رسیدهاند که بازیهایی جذاب و باکیفیت در سطح بینالمللی تولید کنند سوال اینجاست که با وجود این چرا در این عرصه ما هنوز مصرفکنندهایم و بازار را بازیهای خارجی بهدست گرفتهاند؟
چرا سهم بازیهای ایرانی در سطح داخلی و جهانی آنگونه که انتظار میرود، نیست؟ بسیاری از کارشناسان در پاسخ به این سوالات بر این باورند که این مقوله خیلی به کیفیت بازیها مرتبط نمیشود بلکه به عوامل فرامتنی دیگری برمیگردد که نقششان بهروشنی تعریف و به اجرا درنیامده و بنابراین به کلیت کار در این حوزه ضربه وارد میکند.
عماد رحمانی، بازیساز و مدیرعامل شرکت رسانا شکوه کویر در گفتوگو با جامجم با تاکید بر ضرورت پژوهش در حوزه بازیهای رایانه ای میگوید: ما مدتهاست درگیر مشکل نبود فضای آکادمیک و علمی در آموزش و پژوهش در حوزه بازیهای رایانهای هستیم. البته با تاسیس انستیتو ملی بازیهای رایانهای تلاشهایی انجام گرفته و آمارهایی که از تعداد بازیسازان در ایران، آمار بازیها، ساعتهایی که بازی میکنند و ... ارائه شده، کمک شایانی به این حوزه کرده. در این راستا چنانچه نگاه جدیتری در حوزه رسمی آکادمیک کشور به این مقوله شود بسیار موثر خواهد بود.
به گفته رحمانی، تولیدات بازیهای رایانهای در کشور از لحاظ فنی و محتوایی در سطح نسبتا خوبی قرار دارند.
او در ادامه بیان میکند: بازیهای رایانهای، بازیهایی است که میتواند در بازار بدرخشد، درآمدزایی داشته باشد و در برابر بازیهای کژوآل (بازیهای ساده و راحت) مخاطبان جدی داشته باشد. در طول این سالها دو دوره درخشان داشتیم؛ یک دوره از سال 90 شروع شد که بازیهایی مثل «گرشاسب»، «فریاد آزادی»، «قتل در کوچههای تهران»، «میرمهنا» و ... عرضه و خیلی موفق بودند اما از سال 94 بهدلیل هزینههای بالا، نبود حمایتهای اصولی و برخی سیاستگذاریها این صنعت به سمت بازیهای کوچک رفت و شاهد سقوطی جدی در این حوزه بودیم. در این دوره تمام تمرکز صنعت تولید بازی در ایران روی بازیهای کژوآل بود و بازاری برای بازیهای رایانهای وجود نداشت. بنابراین بازیسازان رایانهای یا از ایران مهاجرت کردند یا به سمت ساخت بازیهای کوچک سوق پیدا کردند. بعد از آن از سال 97 تولید بازیهایی مثل «مختار فصل قیام»، «فرزندان مورتا» و... باعث رونق بازیهای رایانهای شد. بنابراین به جرات میتوان گفت الان در شرایط خوبی به لحاظ فنی و محتوایی در حوزه بازیهای رایانهای هستیم و چنانکه حمایت دقیق و درستی اتفاق بیفتد مجددا میتوانیم در این حوزه وارد عرصه بینالمللی شویم.
رحمانی با اشاره به افزایش مهاجرت بازیسازان خاطرنشان کرد: مهاجرت نیروهای تربیت شده و مستعد در بازیسازی بسیار دردناک است و میتوان با حمایت از آنها از این روند جلوگیری کرد.
او در پاسخ به این پرسش که عمده چالشها یا محدودیتهای ارتقای کیفی تولید بازیهای ایرانی کدامند؟ توضیح داد: چالشها را میتوان به سه دسته تقسیم کرد؛ نخست اینکه؛ نگاه مسؤولان به صنعت بازی جدی نیست، بهعبارتی بعضا نگاهشان سختافزاری است و فراموش میکنند که این صنعت به نیروی انسانی و درآمد برای همین نیروهای انسانی نیاز دارد. یعنی حمایتها بعضا حمایتهای سختافزاری شدهاند. البته نمیتوان منکر اهمیت اینگونه حمایتها شد اما یک تیم برای آنکه کارش را جلو ببرد نیاز به تامین مالی دارد. دومین مسأله مربوط به بازار خارج از ایران است که بهدلیل تحریمها بازار پرریسکی هم شده. بنابراین باید از تیمهایی که کارهای بینالمللی انجام میدهند حمایت شود، زیرساختها ایجاد شود و .... چرا که سرمایه در نهایت به کشور ما برمیگردد و در نهایت بحث نظارت و ممیزیهاست که الان خوشبختانه وارد شاکله درستتری نسبت به گذشته شده. البته هنوز شاهد قوانین و محدودیتها هستیم اما این محدودیتها دیگر عجیب و غریب نیست و متناسبتر از گذشته شده. در این شرایط چنانچه حمایت مالی و برنامهریزیهای صادراتی درستی وجود داشته باشد صنعت بازیهای رایانهای بهشدت میتواند درآمدزا و ارزآور برای کشور باشد.
به گفته او سرمایهگذاریهای مناسب، اعتماد به تیمهای هوشمند داخلی و هم تولیدی با تیمهای قدرتمند بازیساز خارجی میتواند از راهکارهای موثر برای رفع موانع ذکر شده و رسیدن به سطح کیفی مطابق با استانداردهای بینالمللی باشد.
رحمانی در اینباره میافزاید: در سالهای اخیر بازیهايی مثل «فرزندان مورتا» یا نسخه بینالمللی بازی «سفیر عشق» و ... وارد بازار جهانی شدند و مورد استقبال هم قرار گرفتند. منظورم این است که الان فاصله ما از استانداردهای بازیهای بینالمللی کم شده اما نیاز اینجاست که دولت به شکل درستی از این حوزه حمایت کند تا شاهد اتفاقات بسیار درخشانی باشیم. به قول مدیرعامل یکی از شرکتهای بازیسازی در ایران، این روزها تاسیس یک دفتر بازیسازی در استانبول بسیار سادهتر از تهران است. به این علت که بازیسازان ما در ترکیه بیشتر از ایران هستند و این واقعیت غمانگیزی است. توان فنی بچههای ما فوقالعاده است. آنها تربیت شده فرهنگ همین مرز و بوم هستند و قطعا میتوان با یک سرمایهگذاری درست، جوانهای کارآزمودهمان را در داخل کشور حفظ کرد و این صنعت را روبه جلو سوق داد.
این فعال صنعت بازیسازی در پایان خاطرنشان کرد: تسهیلگری در سرمایهگذاری مالی روی پروژههای تولید، تسهیلگری در زیرساختهای ارتباطات بینالمللی و تسهیلگری در امور مجوزها ازجمله انتظاراتی است که میتوان از بنیاد ملی بازیهای رایانهای داشت. تا زمانیکه محصولی تولید نشود و بازارسازی نشود، نمیتوان در عرصه بینالمللی رقابت کرد. لذا حمایت از تولید به معنای سرمایهگذاری در تولید اعم از سختافزاری و سرمایهگذاری مالی حلقه مفقوده صنعت ماست که توجه نکردن به آن، فعالان این عرصه را آزار میدهد.