ساسان شاه‌ویسی، کارشناس اقتصاد بین‌الملل در گفت‌و‌گو با جام‌جم:
دیپلماسی و میدان اقتصاد، عامل شکست کمپین فشار حداکثری
دیروز رهبر انقلاب یک خط مهم را تبیین کردند تا به نقطه کانونی تبدیل شود؛ ایشان در دیدار جمعی از تولیدکنندگان و فعالان صنعتی بحث شکست کمپین فشار حداکثری را پیش کشیده و گفتند که جهاد کارآفرینان و کارگران در سنگر تولید موجب اعتراف آمریکا به شکست جنگ اقتصادی شد. برای بررسی این موضوع سراغ ساسان شاه‌ویسی، کارشناس اقتصاد بین‌الملل رفته‌ایم. مشروح این مصاحبه‌ها در ادامه آمده است:
ایران در چه مختصاتی توانست پس از فشار حداکثری اقتصادی از سال۹۷ به بعد کار را به جایی برساند که به تعبیر رهبری امروز سیاست فشار حداکثری آمریکا با شکست روبه‌رو شود؟
این موضوع بحث مفصلی دارد و مقاوم‌سازی اقتصاد بحث مهمی است و همانطور که رهبر انقلاب هم اشاره کردند اگر دولت و کارگزاران دولتی از این مقوله بهتر حمایت می‌کردند، شاید شرایط اقتصاد خیلی بهتر بود. با این حال رهبری اشاره داشتند که در این جنگ اقتصادی تجار، بازرگانان و سرمایه‌گذاران نقش افسران این جنگ را برعهده گرفتند و زمانی که از آنها تقدیر کردند به نقش برجسته این طیف در این شرایط اشاره کردند که با همه فشارها و کمبودها و ناکارآمدی‌ها ایستادند و آن شرایط حداقلی تولید را برقرار کردند. البته بحث مقاومت‌پذیری اقتصاد در شرایطی که ناکامی داخلی و فشار تحریم‌ها و از دست رفتن بخشی از منابع و همچنین محول‌کردن امید و درخشندگی داخل به رویکردهای محیط بین‌الملل و توافق و مذاکره بوده، بسیار حیاتی است و این نکات از مهم‌ترین موانع بوده که مدنظر رهبرانقلاب هم بود. با این وجود آن چیزی که شکفتگی اقتصاد و حوزه تولیدملی را برخوردار کرد و نشان‌دهنده سرزندگی است همین جهاد کارآفرینان و کارگران بود بنابراین اگر دولتمردان یک سند راهبردی برای حوزه تولید با پشتیبانی سایر بخش‌ها ایجاد کنند ما در مسیر رو به جلو هم موفق خواهیم بود.
رویکرد دیپلماسی اقتصادی در دولت‌سیزدهم چگونه می‌تواند برای استمرار شکست فشار حداکثری موفق باشد؟
بخش بزرگی از تاب‌آوری سیاسی ما مربوط به تاب‌آوری در محیط بین‌الملل است که مبتنی بر نشانه‌های بیرونی است؛ اگر دیپلماسی اقتصادی ما فعال باشد و یک همکاری همه‌جانبه نسبت به کشورهای هدف و ظرفیت‌ها و نقاط اشتراک آنها ایجاد کنیم و از سوی دیگر ظرفیت‌های اصلی کشور را بشناسیم و آن را ارتقا دهیم و در عین حال بخشی از ظرفیت‌های راهبردی مبتنی بر تولید اقتدار جمهوری اسلامی در منطقه را استفاده کنیم در این صورت به نظر می‌رسد آنچه مدنظر مقام معظم‌رهبری بوده محقق خواهد شد؛ یعنی کنار هم قرار‌گرفتن دیپلماسی و میدان اقتصاد. بنابراین میدا‌ن‌داری در حوزه اقتصاد بر عهده صنعتگران تولیدکنندگان و تجار و اندیشمندان اقتصادی است و دیپلماسی اقتصادی بر عهده سیاستمداران و دستگاه سیاست‌خارجی و هر کجا این دو مساله یعنی اقتصاد و دیپلماسی به یکدیگر نزدیک شوند افقی که ناظر به تاب‌آوری اقتصادی مبتنی بر ارتباط دو یا چند جانبه و ارتقای سقف صادرات غیرنفتی و مقابله با تحریم‌ها باشد، ایجاد خواهد شد و این بخش بزرگی از اهدافی است که دیپلماسی اقتصادی می‌تواند با اولویت‌بخشی به همسایگان از آن عبور کند.
ایران در چه مختصاتی توانست پس از فشار حداکثری اقتصادی از سال۹۷ به بعد کار را به جایی برساند که به تعبیر رهبری امروز سیاست فشار حداکثری آمریکا با شکست روبه‌رو شود؟
این موضوع بحث مفصلی دارد و مقاوم‌سازی اقتصاد بحث مهمی است و همانطور که رهبر انقلاب هم اشاره کردند اگر دولت و کارگزاران دولتی از این مقوله بهتر حمایت می‌کردند، شاید شرایط اقتصاد خیلی بهتر بود. با این حال رهبری اشاره داشتند که در این جنگ اقتصادی تجار، بازرگانان و سرمایه‌گذاران نقش افسران این جنگ را برعهده گرفتند و زمانی که از آنها تقدیر کردند به نقش برجسته این طیف در این شرایط اشاره کردند که با همه فشارها و کمبودها و ناکارآمدی‌ها ایستادند و آن شرایط حداقلی تولید را برقرار کردند. البته بحث مقاومت‌پذیری اقتصاد در شرایطی که ناکامی داخلی و فشار تحریم‌ها و از دست رفتن بخشی از منابع و همچنین محول‌کردن امید و درخشندگی داخل به رویکردهای محیط بین‌الملل و توافق و مذاکره بوده، بسیار حیاتی است و این نکات از مهم‌ترین موانع بوده که مدنظر رهبرانقلاب هم بود. با این وجود آن چیزی که شکفتگی اقتصاد و حوزه تولیدملی را برخوردار کرد و نشان‌دهنده سرزندگی است همین جهاد کارآفرینان و کارگران بود بنابراین اگر دولتمردان یک سند راهبردی برای حوزه تولید با پشتیبانی سایر بخش‌ها ایجاد کنند ما در مسیر رو به جلو هم موفق خواهیم بود.
رویکرد دیپلماسی اقتصادی در دولت‌سیزدهم چگونه می‌تواند برای استمرار شکست فشار حداکثری موفق باشد؟
بخش بزرگی از تاب‌آوری سیاسی ما مربوط به تاب‌آوری در محیط بین‌الملل است که مبتنی بر نشانه‌های بیرونی است؛ اگر دیپلماسی اقتصادی ما فعال باشد و یک همکاری همه‌جانبه نسبت به کشورهای هدف و ظرفیت‌ها و نقاط اشتراک آنها ایجاد کنیم و از سوی دیگر ظرفیت‌های اصلی کشور را بشناسیم و آن را ارتقا دهیم و در عین حال بخشی از ظرفیت‌های راهبردی مبتنی بر تولید اقتدار جمهوری اسلامی در منطقه را استفاده کنیم در این صورت به نظر می‌رسد آنچه مدنظر مقام معظم‌رهبری بوده محقق خواهد شد؛ یعنی کنار هم قرار‌گرفتن دیپلماسی و میدان اقتصاد. بنابراین میدا‌ن‌داری در حوزه اقتصاد بر عهده صنعتگران تولیدکنندگان و تجار و اندیشمندان اقتصادی است و دیپلماسی اقتصادی بر عهده سیاستمداران و دستگاه سیاست‌خارجی و هر کجا این دو مساله یعنی اقتصاد و دیپلماسی به یکدیگر نزدیک شوند افقی که ناظر به تاب‌آوری اقتصادی مبتنی بر ارتباط دو یا چند جانبه و ارتقای سقف صادرات غیرنفتی و مقابله با تحریم‌ها باشد، ایجاد خواهد شد و این بخش بزرگی از اهدافی است که دیپلماسی اقتصادی می‌تواند با اولویت‌بخشی به همسایگان از آن عبور کند.