سی و پنجمین نمایشگاه صنایع دستی و پانزدهمین نمایشگاه گردشگری از شنبه آغاز به‌کار کرده و تا سه‌شنبه ادامه‌دارد
یک روز هیجان‌انگیز در نمایشگاه
همه آمده‌اند؛ همه قدیمی‌های آشنا؛ همه آنها که در همین دورهمی هنری بزرگ در سال‌های گذشته با آنها آشنا شده‌بودیم و هر بار خیلی اتفاقی توی شلوغی سالن‌ها و غرفه‌ها با یک جمله عه شما هم آمده‌ای، دیدارهامان تازه می‌شد.
همه آمده‌اند؛ همه از حاج‌عباسعلی آقانوری، تولیدکننده پارچه‌های قلمکار اصفهان گرفته تا باسم حمادی، صاحب یکی از بزرگ‌ترین و قدیمی‌ترین مضیف‌های خوزستان و بانوان حصیرباف شمالی و جنوبی که خیلی‌هاشان به چهره آشنا هستند اما نامشان را فراموش کرده‌ایم.
توی سالن‌های نمایشگاه که قدم می‌زنیم دیدار چهره‌ها و کسب‌وکارهای آشنا فقط ما خبرنگارها و اصحاب رسانه را هیجان‌زده نمی‌کند، خانواده بزرگ صنایع‌دستی و گردشگری هم طی سال‌ها حضور سالانه در نمایشگاه، خیلی‌هاشان (حتی با وجود رقابت) با هم آشنا و رفیق شده‌اند و حضور در نمایشگاه امسال پس از دو سال تعطیلی به‌دلیل شیوع کرونا فرصت مغتنمی شده برای تازه شدن این دید و بازدیدهای هنری و رد و بدل شدن گپ و گفت‌های صمیمانه و دلچسب. نمایشگاه‌اولی هم البته امسال کم نداریم؛ بار‌اولی‌هایی که کوله‌بارشان خالی از تجربه شیرین و تلخ سال‌های گذشته است و بیش از اندیشیدن به سود و زیان، ذوق دیدار با مردم، مشتریان و همکاران هنرمند خود از سراسر کشور را دارند.
روز اول نمایشگاه؛ روز چشم‌روشنی‌ها؛ تازه شدن دیدارها و شور و شوق چیدن غرفه‌ها و به انتظار مشتری چشم به ورودی غرفه‌ها دوختن‌ها و نشستن توی قاب دوربین عکاسان و خبرنگاران است؛ حال و هوایی که رد پای آن را به‌وضوح در سراسر نمایشگاه ملی و بین‌المللی امسال پایتخت می‌توان مشاهده کرد.
از روزها و هفته‌های پیش، برگزاری پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی گردشگری و سی و پنجمین نمایشگاه ملی صنایع‌دستی تهران که البته امسال با هم تلفیق شده و هم‌زمان برگزار می‌شوند، از طریق نشست‌های خبری معاونت گردشگری و صنایع‌دستی و بعد هم سایت‌ها و رسانه‌های خبری اطلاع‌رسانی شده‌بود و انتظار می‌رفت در و دیوار شهر هم در روز افتتاح نمایشگاه رنگ و بوی صنایع هنری و بومی و کسب و کارهای گردشگری و سفر بگیرد؛ به‌ویژه روی بنرهایی که به همت مدیریت جدید سازمان زیباسازی شهر تهران مدتی است با هر مناسبت ملی و مذهبی، تصاویر زیبا و دلنشینی روی آنها می‌نشیند و رویدادهای مهم روز را به شهروندان یادآوری می‌کند.
با این همه از یادآوری برگزاری بزرگ‌ترین رویداد ملی-هنری-گردشگری کشور روی هیچ یک از بنرهای سطح شهر خبری نبود، دست‌کم در روز نخست و در مسیر همت -چمران-سئول، که ما ساعات نخستین روز نمایشگاه را در آن طی کردیم تا خود را به لحظات نخست طلوع خورشید این رویداد بزرگ برسانیم.
البته همین که به ابتدای خیابان ورودی جنوبی نمایشگاه می‌رسی، پوستر برگزاری رویداد و به‌دنبال آن بنرهای متعدد آبی‌رنگ آژانس‌های مسافرتی، قدم به قدم از زمین روییده‌است که دیگر جنبه اطلاع‌رسانی به عموم پیدا نمی‌کند و تنها نشانه‌گذاری است برای رسیدن از ابتدای خیابان نمایشگاه تا در ورودی آن.
ظاهرا این نبود اطلاع‌رسانی بیراه هم نبوده و آن‌طور که معاون گردشگری در افتتاحیه نمایشگاه به آن اشاره کرد، در کنار برگزاری در روزهای غیرتعطیل شنبه تا سه‌شنبه و ساعات 8 و 30 دقیقه تا 17، با هدف کاهش تجمع به‌دلیل شیوع دوباره و نسبی کرونا، برنامه‌ریزی‌شده بوده‌است.
با این همه و با وجود نبود اطلاع‌رسانی پر و پیمان در سطح شهر اما رفته‌رفته بر تردد خودروها و ورود آنها به سطح نمایشگاه افزوده می‌شود و حاشیه خیابان‌های باریک و پارکینگ‌های نمایشگاه یکی‌یکی در حال پر شدن است. نمایشگاه خلوت اول صبح تنها پس از گذشت دو سه ساعت از افتتاح، با حضور جمعیت میزبان و مهمان بازدیدکننده آنچنان پر‌ازدحام شده که شور و هیجان سال‌های بدون کرونا را به نمایشگاه آورده‌است.
با اهالی صنایع‌دستی
ما بازدیدمان را از سالن‌های صنایع‌دستی شروع می‌کنیم که امسال سی و پنجمین گردهمایی بزرگ‌شان را جشن می‌گیرند. سه سالن به 211 هنرمند و فعال صنایع‌دستی از سراسر ایران اختصاص یافته‌است. در ساعت 10 صبح اولین روز نمایشگاه هیچ غرفه خالی و نامرتبی به چشم نمی‌خورد و همه غرفه‌ها و راهروی ورودی آنها مثل خانه‌های آب و جارو شده با هنرمندانی که بیشترشان لباس‌های رنگارنگ محلی استان خود را به تن کرده‌اند، ایستاده یا نشسته، نگاه‌شان را به کف سالن‌ها دوخته و رفت و آمد بازدیدکنندگان ذوق‌زده را رصد می‌کنند.
در سالن‌های صنایع‌دستی هم هنرمندان پیشکسوت بسیاری، باتجربه حضور متعدد در نمایشگاه حاضر بودند و هم هنرمندان به اصطلاح بار اولی که ذوق حضور در نمایشگاه و گپ و گفت با بازدیدکنندگان، خریداران و هنردوستان حسابی سر کیفشان
آورده‌است.
نمایشگاه اما فقط جای گفت وگو و خوش و بش و دید و بازدید نیست و مهم‌ترین هدف و انگیزه برپایی آن، معرفی تولیدات هنری ، فروش و بازاریابی برای آنهاست؛ همان هدفی که هنرمندان و فعالان صنایع‌دستی هم به امید آن از صدها و هزاران کیلومتر آن‌سوتر از پایتخت و با تحمل هزینه‌های گزاف حمل و نقل و خوراک و مسکن و اجاره‌بهای غرفه‌ها، خود را به محل برگزاری نمایشگاه در تهران رسانده‌اند.
پیش از برگزاری نمایشگاه بسیاری از هنرمندان از اجاره‌بهای بالای غرفه‌ها که برای هر مترمربع حدود 400 هزارتومان تعیین شده‌بود، گلایه مند بودند و حتی صحبت از تحریم نمایشگاه می‌کردند.
تاریخ برگزاری نمایشگاه که سال‌های گذشته طوری تعیین می‌شد که به روزهای پایانی هفته برسد، ولی امسال شنبه تا سه شنبه اعلام شده‌بود از دیگر گلایه‌های به حق هنرمندان بود؛ چه این‌که در این بازه، عموم شهروندان مشغول کار و فعالیت روزانه هستند و فروش نمایشگاه به‌شدت افت می‌کند.
با این همه سالن‌هایی که حتی یک غرفه خالی نداشت، نشان می‌داد استقبال خوب و چشمگیری از سوی هنرمندان شده‌است که البته دو دلیل عمده داشت؛ اولین دلیل رایگان عرضه شدن بسیاری از غرفه‌ها برای پیشکسوتان، هنرمندانی که نشان ملی گرفته‌بودند و فعالان مناطق و استان‌های کم برخوردار بود و دومین دلیل که ما آن را از زبان بسیاری از غرفه داران شنیدیم، نبودن چاره و پذیرفتن ریسک حضور در نمایشگاه با هزینه‌های بالا به امید فروش و معرفی تولیدات در دوران کسادی بازار بود.
حق انتخاب دیگری نداشتیم
آقا و خانم بهشتی، مدیران موسسه ماهرو و تولیدکننده نمد، اولین غرفه دارانی بودند که ما سراغشان رفتیم و از مراوه تپه استان گلستان به امید فروش تولیدات‌شان به نمایشگاه آمده و نمدهای خود را در یک غرفه 12متری به نمایش گذاشته‌بودند.
اجاره‌بهای غرفه به‌علاوه هزینه تجهیزاتی مثل ویترین و میز و صندلی بیش از پنج میلیون تومان برای آنها آب خورده‌بود و به نظر می‌آمد از این وضعیت گلایه‌مند هستند و با این حال می‌گفتند سه سال است به دلیل شیوع کرونا و کساد بودن بازار، فروشی نداشتیم و از جیب می‌خوریم،بنابراین چاره و حق انتخاب دیگری نداشتیم و باید به نمایشگاه می‌آمدیم تا حتی با وجود ضرر احتمالی، کالاهایمان را دست کم تبلیغ و معرفی کنیم.
آقای بهشتی که هم صحبت اصلی ما بود، گفت در سال‌های گذشته کلی ضرر کرده‌ایم و این هم روی آن اما ضرر اصلی ما وقتی است که برای دریافت تسهیلات به بانک مراجعه می‌کنیم و بانک از پرداخت وام با سود 18درصد به شرط کارآفرینی در روستا به ما پاسخ می‌دهد.
اگر رایگان نبود، نمی‌آمدم
مریم تختایی پور، کپوباف دزفولی یک غرفه بزرگ سر نبش یکی از راهروهای سالن دارد. کپوبافی که این هنرمند به آن مشغول است، حصیربافی با برگ درخت خرماست. تختایی پور 11نشان ملی گرفته و دو بار هم در کشور در بخش کپوبافی رتبه اول را دریافت کرده‌است برای همین جایزه‌اش غرفه رایگانی بود که وزارتخانه میراث فرهنگی به او داده تا هم خوب بفروشد و هم کالاهایش را بهتر معرفی کند.
این هنرمند خوزستانی یک کارگاه بزرگ با 150نفر نیرو در دزفول دارد و تنها گلایه‌اش از روزگار فعلی این است که دلال‌ها قیمت مواد اولیه یعنی دلِ برگ نخل را از کیلویی 5000 تا 6000 تومان به کیلویی حدود 60 هزارتومان رسانده‌اند. این بانوی هنرمند که نه پولی بابت اجاره غرفه و نه هزینه‌ای بابت انتقال محصولاتش از خوزستان به تهران نپرداخته، می‌گوید اگر نمایشگاه برای او رایگان نبود، بی‌شک در آن شرکت نمی‌کرد، چون با این گرانی‌ها حضور در نمایشگاه اصلا به صرفه نیست.
برای معرفی و تبلیغ آمده‌ایم
بعضی‌ها مثل طیبه مهدوی یار، هموطن نیشابوری اهل خراسان رضوی، اولین بار است که به نمایشگاه ملی صنایع‌دستی می‌آید. مهدوی یار در یکی از روستاهای شهرستان فیروزه نیشابور به نام بتو، برای 60نفر کارآفرینی و اشتغال‌زایی کرده‌است.
این هنرمند که از دو سال پیش فعالیت هنری خود را آغاز کرده، پرده‌های قدیمی با بخارادوزی، لباس و رومیزی و کوسن با خامه دوزی و بلوچ دوزی و سوزن‌دوزی در غرفه‌اش به نمایش گذاشته و خودش هم یکی از همان لباس‌های سوزن‌دوزی شده سپید گلدار به تن کرده‌است.
غرفه او 12متر است و برای این غرفه و تجهیزاتی مثل چند ویترین و میز، سرجمع 10میلیون تومان پرداخته‌است. با این حال از پرداخت این هزینه ناراحت نیست و می‌گوید ممکن است فروش خوبی نداشته‌باشد و حتی همین هزینه را هم درنیاورد، با این حال چون تازه‌کار است، احتیاج به معرفی و تبلیغ داشته‌است.
تولیدکننده باید ریسک کند
هنرمندان تهرانی هم در نمایشگاه کم نیستند، یکی مثل عطیه خیری‌مقدم که می‌گوید اولین برند فرشینه دستباف با قلاب‌بافی را در کشور عرضه می‌کند و محصولات زیبایش را در یک غرفه بزرگ 36متری دو نبش به نمایش گذاشته‌است. خیری‌مقدم 16میلیون تومان فقط برای غرفه پرداخته و هزینه تجهیزاتش را هنوز در آمار نیاورده‌است. او هم اولین بار است پایش به نمایشگاه‌ملی رسیده‌است و می‌گوید برای حضور در نمایشگاه و معرفی تولیداتش چاره‌ای نداشته و ریسک کرده و معتقد است تولیدکننده باید جرات ریسک‌کردن داشته‌باشد. ضمن این‌که یکی از مزایای مهم نمایشگاه نمایش محصولات و بازاریابی و بستن قرارداد فروش برای ماه‌های آتی سال است.
ما هم احتیاج به دیده‌شدن داریم
نمایشگاه ملی جای همه هست؛ هم تولیدکنندگان خرد و تازه‌کار و هم تولیدکنندگان و صادرکنندگان بزرگ. برای همین عجیب نیست با بزرگ‌ترین کارخانه تولید مس و فیروزه‌کوبی ایران هم در نمایشگاه ملاقات کنیم.
بهناز راد، مدیر مارکتینگ صنایع‌دستی آقاجانی که از طرف امیر آقاجانی، مدیر بسیار جوان کارخانه فیروزه‌کوبی اصفهان با ما صحبت می‌کند، درباره این کارخانه می‌گوید بزرگ‌ترین خط‌تولید در نوع خود است که در متراژی به اندازه 3000مترمربع، 2000 نیرو در آن فعالیت می‌کنند که همه آنها زنان سرپرست‌خانوار روستاهای اطراف اصفهان هستند.
این مجموعه بزرگ هنری فعالیت خود را از سال 84 آغاز کرده و طی 15 سال فعالیت، 66 نماینده در داخل کشور و هشت نماینده در خارج از کشور دارد و روزانه 800 قطعه هنری تولید می‌کند و به گفته راد، در طول شیوع کرونا نه یک روز تعطیل شده و نه هیچ تعدیل نیرویی داشته‌است.
شرکت آقاجانی یک غرفه 170متری اجاره کرده و با یک حساب و کتاب ساده می‌شود متوجه شد چه بهای هنگفتی برای آن پرداخته‌است، با این حال حتی این مجموعه بزرگ هم طبق گفته مدیرانش احتیاج به دیده‌شدن در نمایشگاه داشته و هرچه بیشتر دیده‌شود، بهتر و بیشتر می‌فروشد و این امکان در نمایشگاه امکان‌پذیر خواهد بود،برای همین از هزینه کردن برای حضور در نمایشگاه پشیمان نیست.
باید برندسازی کنیم
ترمه حسینی یزد که مدیر آن استاد علیرضا حسینی حسین‌آبادی است و در شهر یزد یک کارگاه تولیدی با 60 نفر نیرو دارد و پارچه‌های ترمه تولید می‌کند هم برای برندسازی به نمایشگاه آمده‌است.
این مجموعه‌تولیدی که تاکنون بارها در نمایشگاه‌ملی حضور یافته‌است، یک غرفه 96متری دو نبش اجاره کرده و هزینه بالای آن را متقبل شده تا برای محصولاتش برندسازی کند و معتقد است برندسازی در کار آنها بسیار مهم و ضروری است.
نمایشگاه انرژی‌زاست
سارا اسدی، هنرمند جوان تهرانی است که با برادرش یک غرفه کوچک را اداره می‌کند و ظروف سفالی فانتزی زیبایی را به نمایش گذاشته‌است. او و برادرش با آن لباس‌های زیبا و روی خوش، مشتریان زیادی را به سمت خود می‌کشانند. سارا محصولاتش را این‌گونه معرفی می‌کند: «ظروف سرامیک پُرسلان باکیفیت بالا و مرغوب‌تر از چینی».
این بانوی هنرمند که سه سال کار مطالعاتی برای تولید این نوع ظروف داشته و از سال 94 شروع به تولید کرده، یک کارگاه کوچک با شش نفر نیرو دارد و کارگاه دومش را تازه راه‌اندازی کرده‌است.
او هم یک غرفه 12متری اجاره کرده و بابت آن شش میلیون تومان کرایه پرداخته‌است. ظاهرا با این هزینه هم مشکل نداشته و به قول خودش گرچه ابتدای کار بابت حضور در نمایشگاه دو دل بوده اما دلش را به دریا زده تا کار جدیدش را به مردم معرفی کند.
به زعم سارا، برگزاری نمایشگاه از برگزار نشدنش بسیار بهتر است؛ چون جنب‌وجوش دوباره‌ای بین هنرمندان ایجاد می‌کند، کارها معرفی می‌شود و انرژی بیشتری برای ادامه فعالیت به هنرمندان می‌دهد؛ بنابراین همه‌جور ارزش هزینه‌کردن دارد.
با این همه از یادآوری برگزاری بزرگ‌ترین رویداد ملی-هنری-گردشگری کشور روی هیچ یک از بنرهای سطح شهر خبری نبود، دست‌کم در روز نخست و در مسیر همت -چمران-سئول، که ما ساعات نخستین روز نمایشگاه را در آن طی کردیم تا خود را به لحظات نخست طلوع خورشید این رویداد بزرگ برسانیم.
البته همین که به ابتدای خیابان ورودی جنوبی نمایشگاه می‌رسی، پوستر برگزاری رویداد و به‌دنبال آن بنرهای متعدد آبی‌رنگ آژانس‌های مسافرتی، قدم به قدم از زمین روییده‌است که دیگر جنبه اطلاع‌رسانی به عموم پیدا نمی‌کند و تنها نشانه‌گذاری است برای رسیدن از ابتدای خیابان نمایشگاه تا در ورودی آن.
ظاهرا این نبود اطلاع‌رسانی بیراه هم نبوده و آن‌طور که معاون گردشگری در افتتاحیه نمایشگاه به آن اشاره کرد، در کنار برگزاری در روزهای غیرتعطیل شنبه تا سه‌شنبه و ساعات 8 و 30 دقیقه تا 17، با هدف کاهش تجمع به‌دلیل شیوع دوباره و نسبی کرونا، برنامه‌ریزی‌شده بوده‌است.
با این همه و با وجود نبود اطلاع‌رسانی پر و پیمان در سطح شهر اما رفته‌رفته بر تردد خودروها و ورود آنها به سطح نمایشگاه افزوده می‌شود و حاشیه خیابان‌های باریک و پارکینگ‌های نمایشگاه یکی‌یکی در حال پر شدن است. نمایشگاه خلوت اول صبح تنها پس از گذشت دو سه ساعت از افتتاح، با حضور جمعیت میزبان و مهمان بازدیدکننده آنچنان پر‌ازدحام شده که شور و هیجان سال‌های بدون کرونا را به نمایشگاه آورده‌است.
با اهالی صنایع‌دستی
ما بازدیدمان را از سالن‌های صنایع‌دستی شروع می‌کنیم که امسال سی و پنجمین گردهمایی بزرگ‌شان را جشن می‌گیرند. سه سالن به 211 هنرمند و فعال صنایع‌دستی از سراسر ایران اختصاص یافته‌است. در ساعت 10 صبح اولین روز نمایشگاه هیچ غرفه خالی و نامرتبی به چشم نمی‌خورد و همه غرفه‌ها و راهروی ورودی آنها مثل خانه‌های آب و جارو شده با هنرمندانی که بیشترشان لباس‌های رنگارنگ محلی استان خود را به تن کرده‌اند، ایستاده یا نشسته، نگاه‌شان را به کف سالن‌ها دوخته و رفت و آمد بازدیدکنندگان ذوق‌زده را رصد می‌کنند.
در سالن‌های صنایع‌دستی هم هنرمندان پیشکسوت بسیاری، باتجربه حضور متعدد در نمایشگاه حاضر بودند و هم هنرمندان به اصطلاح بار اولی که ذوق حضور در نمایشگاه و گپ و گفت با بازدیدکنندگان، خریداران و هنردوستان حسابی سر کیفشان
آورده‌است.
نمایشگاه اما فقط جای گفت وگو و خوش و بش و دید و بازدید نیست و مهم‌ترین هدف و انگیزه برپایی آن، معرفی تولیدات هنری ، فروش و بازاریابی برای آنهاست؛ همان هدفی که هنرمندان و فعالان صنایع‌دستی هم به امید آن از صدها و هزاران کیلومتر آن‌سوتر از پایتخت و با تحمل هزینه‌های گزاف حمل و نقل و خوراک و مسکن و اجاره‌بهای غرفه‌ها، خود را به محل برگزاری نمایشگاه در تهران رسانده‌اند.
پیش از برگزاری نمایشگاه بسیاری از هنرمندان از اجاره‌بهای بالای غرفه‌ها که برای هر مترمربع حدود 400 هزارتومان تعیین شده‌بود، گلایه مند بودند و حتی صحبت از تحریم نمایشگاه می‌کردند.
تاریخ برگزاری نمایشگاه که سال‌های گذشته طوری تعیین می‌شد که به روزهای پایانی هفته برسد، ولی امسال شنبه تا سه شنبه اعلام شده‌بود از دیگر گلایه‌های به حق هنرمندان بود؛ چه این‌که در این بازه، عموم شهروندان مشغول کار و فعالیت روزانه هستند و فروش نمایشگاه به‌شدت افت می‌کند.
با این همه سالن‌هایی که حتی یک غرفه خالی نداشت، نشان می‌داد استقبال خوب و چشمگیری از سوی هنرمندان شده‌است که البته دو دلیل عمده داشت؛ اولین دلیل رایگان عرضه شدن بسیاری از غرفه‌ها برای پیشکسوتان، هنرمندانی که نشان ملی گرفته‌بودند و فعالان مناطق و استان‌های کم برخوردار بود و دومین دلیل که ما آن را از زبان بسیاری از غرفه داران شنیدیم، نبودن چاره و پذیرفتن ریسک حضور در نمایشگاه با هزینه‌های بالا به امید فروش و معرفی تولیدات در دوران کسادی بازار بود.
حق انتخاب دیگری نداشتیم
آقا و خانم بهشتی، مدیران موسسه ماهرو و تولیدکننده نمد، اولین غرفه دارانی بودند که ما سراغشان رفتیم و از مراوه تپه استان گلستان به امید فروش تولیدات‌شان به نمایشگاه آمده و نمدهای خود را در یک غرفه 12متری به نمایش گذاشته‌بودند.
اجاره‌بهای غرفه به‌علاوه هزینه تجهیزاتی مثل ویترین و میز و صندلی بیش از پنج میلیون تومان برای آنها آب خورده‌بود و به نظر می‌آمد از این وضعیت گلایه‌مند هستند و با این حال می‌گفتند سه سال است به دلیل شیوع کرونا و کساد بودن بازار، فروشی نداشتیم و از جیب می‌خوریم،بنابراین چاره و حق انتخاب دیگری نداشتیم و باید به نمایشگاه می‌آمدیم تا حتی با وجود ضرر احتمالی، کالاهایمان را دست کم تبلیغ و معرفی کنیم.
آقای بهشتی که هم صحبت اصلی ما بود، گفت در سال‌های گذشته کلی ضرر کرده‌ایم و این هم روی آن اما ضرر اصلی ما وقتی است که برای دریافت تسهیلات به بانک مراجعه می‌کنیم و بانک از پرداخت وام با سود 18درصد به شرط کارآفرینی در روستا به ما پاسخ می‌دهد.
اگر رایگان نبود، نمی‌آمدم
مریم تختایی پور، کپوباف دزفولی یک غرفه بزرگ سر نبش یکی از راهروهای سالن دارد. کپوبافی که این هنرمند به آن مشغول است، حصیربافی با برگ درخت خرماست. تختایی پور 11نشان ملی گرفته و دو بار هم در کشور در بخش کپوبافی رتبه اول را دریافت کرده‌است برای همین جایزه‌اش غرفه رایگانی بود که وزارتخانه میراث فرهنگی به او داده تا هم خوب بفروشد و هم کالاهایش را بهتر معرفی کند.
این هنرمند خوزستانی یک کارگاه بزرگ با 150نفر نیرو در دزفول دارد و تنها گلایه‌اش از روزگار فعلی این است که دلال‌ها قیمت مواد اولیه یعنی دلِ برگ نخل را از کیلویی 5000 تا 6000 تومان به کیلویی حدود 60 هزارتومان رسانده‌اند. این بانوی هنرمند که نه پولی بابت اجاره غرفه و نه هزینه‌ای بابت انتقال محصولاتش از خوزستان به تهران نپرداخته، می‌گوید اگر نمایشگاه برای او رایگان نبود، بی‌شک در آن شرکت نمی‌کرد، چون با این گرانی‌ها حضور در نمایشگاه اصلا به صرفه نیست.
برای معرفی و تبلیغ آمده‌ایم
بعضی‌ها مثل طیبه مهدوی یار، هموطن نیشابوری اهل خراسان رضوی، اولین بار است که به نمایشگاه ملی صنایع‌دستی می‌آید. مهدوی یار در یکی از روستاهای شهرستان فیروزه نیشابور به نام بتو، برای 60نفر کارآفرینی و اشتغال‌زایی کرده‌است.
این هنرمند که از دو سال پیش فعالیت هنری خود را آغاز کرده، پرده‌های قدیمی با بخارادوزی، لباس و رومیزی و کوسن با خامه دوزی و بلوچ دوزی و سوزن‌دوزی در غرفه‌اش به نمایش گذاشته و خودش هم یکی از همان لباس‌های سوزن‌دوزی شده سپید گلدار به تن کرده‌است.
غرفه او 12متر است و برای این غرفه و تجهیزاتی مثل چند ویترین و میز، سرجمع 10میلیون تومان پرداخته‌است. با این حال از پرداخت این هزینه ناراحت نیست و می‌گوید ممکن است فروش خوبی نداشته‌باشد و حتی همین هزینه را هم درنیاورد، با این حال چون تازه‌کار است، احتیاج به معرفی و تبلیغ داشته‌است.
تولیدکننده باید ریسک کند
هنرمندان تهرانی هم در نمایشگاه کم نیستند، یکی مثل عطیه خیری‌مقدم که می‌گوید اولین برند فرشینه دستباف با قلاب‌بافی را در کشور عرضه می‌کند و محصولات زیبایش را در یک غرفه بزرگ 36متری دو نبش به نمایش گذاشته‌است. خیری‌مقدم 16میلیون تومان فقط برای غرفه پرداخته و هزینه تجهیزاتش را هنوز در آمار نیاورده‌است. او هم اولین بار است پایش به نمایشگاه‌ملی رسیده‌است و می‌گوید برای حضور در نمایشگاه و معرفی تولیداتش چاره‌ای نداشته و ریسک کرده و معتقد است تولیدکننده باید جرات ریسک‌کردن داشته‌باشد. ضمن این‌که یکی از مزایای مهم نمایشگاه نمایش محصولات و بازاریابی و بستن قرارداد فروش برای ماه‌های آتی سال است.
ما هم احتیاج به دیده‌شدن داریم
نمایشگاه ملی جای همه هست؛ هم تولیدکنندگان خرد و تازه‌کار و هم تولیدکنندگان و صادرکنندگان بزرگ. برای همین عجیب نیست با بزرگ‌ترین کارخانه تولید مس و فیروزه‌کوبی ایران هم در نمایشگاه ملاقات کنیم.
بهناز راد، مدیر مارکتینگ صنایع‌دستی آقاجانی که از طرف امیر آقاجانی، مدیر بسیار جوان کارخانه فیروزه‌کوبی اصفهان با ما صحبت می‌کند، درباره این کارخانه می‌گوید بزرگ‌ترین خط‌تولید در نوع خود است که در متراژی به اندازه 3000مترمربع، 2000 نیرو در آن فعالیت می‌کنند که همه آنها زنان سرپرست‌خانوار روستاهای اطراف اصفهان هستند.
این مجموعه بزرگ هنری فعالیت خود را از سال 84 آغاز کرده و طی 15 سال فعالیت، 66 نماینده در داخل کشور و هشت نماینده در خارج از کشور دارد و روزانه 800 قطعه هنری تولید می‌کند و به گفته راد، در طول شیوع کرونا نه یک روز تعطیل شده و نه هیچ تعدیل نیرویی داشته‌است.
شرکت آقاجانی یک غرفه 170متری اجاره کرده و با یک حساب و کتاب ساده می‌شود متوجه شد چه بهای هنگفتی برای آن پرداخته‌است، با این حال حتی این مجموعه بزرگ هم طبق گفته مدیرانش احتیاج به دیده‌شدن در نمایشگاه داشته و هرچه بیشتر دیده‌شود، بهتر و بیشتر می‌فروشد و این امکان در نمایشگاه امکان‌پذیر خواهد بود،برای همین از هزینه کردن برای حضور در نمایشگاه پشیمان نیست.
باید برندسازی کنیم
ترمه حسینی یزد که مدیر آن استاد علیرضا حسینی حسین‌آبادی است و در شهر یزد یک کارگاه تولیدی با 60 نفر نیرو دارد و پارچه‌های ترمه تولید می‌کند هم برای برندسازی به نمایشگاه آمده‌است.
این مجموعه‌تولیدی که تاکنون بارها در نمایشگاه‌ملی حضور یافته‌است، یک غرفه 96متری دو نبش اجاره کرده و هزینه بالای آن را متقبل شده تا برای محصولاتش برندسازی کند و معتقد است برندسازی در کار آنها بسیار مهم و ضروری است.
نمایشگاه انرژی‌زاست
سارا اسدی، هنرمند جوان تهرانی است که با برادرش یک غرفه کوچک را اداره می‌کند و ظروف سفالی فانتزی زیبایی را به نمایش گذاشته‌است. او و برادرش با آن لباس‌های زیبا و روی خوش، مشتریان زیادی را به سمت خود می‌کشانند. سارا محصولاتش را این‌گونه معرفی می‌کند: «ظروف سرامیک پُرسلان باکیفیت بالا و مرغوب‌تر از چینی».
این بانوی هنرمند که سه سال کار مطالعاتی برای تولید این نوع ظروف داشته و از سال 94 شروع به تولید کرده، یک کارگاه کوچک با شش نفر نیرو دارد و کارگاه دومش را تازه راه‌اندازی کرده‌است.
او هم یک غرفه 12متری اجاره کرده و بابت آن شش میلیون تومان کرایه پرداخته‌است. ظاهرا با این هزینه هم مشکل نداشته و به قول خودش گرچه ابتدای کار بابت حضور در نمایشگاه دو دل بوده اما دلش را به دریا زده تا کار جدیدش را به مردم معرفی کند.
به زعم سارا، برگزاری نمایشگاه از برگزار نشدنش بسیار بهتر است؛ چون جنب‌وجوش دوباره‌ای بین هنرمندان ایجاد می‌کند، کارها معرفی می‌شود و انرژی بیشتری برای ادامه فعالیت به هنرمندان می‌دهد؛ بنابراین همه‌جور ارزش هزینه‌کردن دارد.