18سال تلاش برای کتاب و کتابخوانی
هفدهم اسفندماه 18سال قبل، نهادی مردمی و غیردولتی در ایران اسلامی متولد شد که امروزه به درختی عظیم تبدیل شده است و شاخ و برگ‌های بسیاری در زمینه خدمت‌رسانی به مخاطبان حوزه فرهنگ دارد. خانواده بزرگی که امروزه در نقطه‌نقطه این سرزمین کهن، آثاری ماندگار با همتی بلند در ترویج فرهنگ و توسعه کتابخوانی دارد و تمام تلاش خود را وقف آن کرده که از روستاهای کم‌برخوردار و مناطق عشایرنشین تا پایتخت‌نشین و کلانشهرهای کشور را با خدمات متنوع و متکثر خود در حوزه‌های فرهنگی، اجتماعی و آموزشی بهره‌مند کند. همکاران این نهاد دیرپا، مخاطب و مراجعه‌کننده را تکریم می‌کنند و برایشان سن و سال معنایی ندارد. نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در آستانه قرن جدید و در سال 1400 با تعداد 3678 کتابخانه و بیش از 41 میلیون عنوان کتاب در حال خدمت‌رسانی است. یک میلیون و 513 هزارمترمربع از فضای فرهنگی کشور در اختیار این نهاد 18ساله است که در سال‌های گذشته تمام سعی خود را با وجود تعارضات و تناقضات فراوان در قانون تأسیس خود بر ترویج فرهنگ مطالعه گذاشته‌اند و به عنوان خادمان فرهنگی درحال خدمت‌رسانی و مدیریت فضاهای فرهنگی مهم و تأثیرگذاری با عنوان کتابخانه‌های عمومی هستند. رویکرد نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور برای تبدیل کتابخانه‌ها به باشگاه‌های چند‌منظوره فرهنگی و اجتماعی با محوریت کتاب است. ارائه بیش از 50خدمت در کتابخانه‌های مرکزی و بازتعریف کارکرد کتابخانه‌ها از پایگاه‌های صرف امانت کتاب به فضایی فرهنگی و اجتماعی از جمله دلایل روشن تأثیر این اقدامات در تعریف کارکردهای جدید است. آمارهای منتشر شده در مشارکت اعضا در ادوار جشنواره‌های کتابخوانی رضوی حقایق مهمی را ثابت می‌کند. تنها در دهمین دوره جشنواره کتابخوانی رضوی در سال 1399 و با وجود شیوع کرونا بیش از یک میلیون و300هزار مشارکت صورت گرفته است که این افتخاری برای نهاد در حال گسترش معارف اهل‌بیت(ع) است. نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور متولی مدیریت بیش از 3600 کتابخانه عمومی است و بر اساس قوانین تنها بهره‌بردار کتابخانه‌های عمومی است که توسط متولیان ساخته می‌شود و برای این تولیت استانداردهای بین‌المللی و بومی ویژه‌ای دارد. برهمین اساس مدیریت کتابخانه‌های مساجد، کتابخانه‌های شهرداری و کتابخانه‌های شخصی از حوزه تولیت نهاد خارج است. با این حال نهاد به عنوان متولی مهم ترویج کتاب و کتابخوانی نسبت به ارسال منابع به همه کتابخانه‌های سراسر کشور اقدام می‌کند که در نیمه دوم سال 1400 منابعی با ارزش بیش از 300 میلیارد ریال به کتابخانه‌های عمومی سراسر کشور ارسال شده است. استانداردسازی فضای کتابخانه‌ای یکی از اقدامات مهم نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور از سال 1393 و دوره جدید مدیریت این نهاد بوده است که طی این سال‌ها با همراهی استادان علم اطلاعات و دانش‌شناسی و خبرگان حوزه کتابخانه‌های عمومی نوع جدیدی از کتابخانه‌های عمومی و مرکزی متولد شده‌اند که دارای بیش از 50خدمت مختلف هستند.