احتمال مبادله نازنین زاغری در ازای 530 میلیون دلار
نازنین زاغری، جاسوسی که تحت پوشش خبرنگار در ایران فعالیت میکرد و به جرم جاسوسی برای انگلیس دستگیر شده بود، با پایان محکومیت پنج ساله و در ازای آزادسازی 530میلیون دلار اموال بلوکه شده ایران و آزادی یک ایرانی در انگلیس، احتمالا در روزهای آینده مبادله شود.
دستگیری این جاسوس در سال 95 موجب دستگیری 50 نفر از عوامل جاسوس انگلیس در ایران شده بود. کار این سر شبکه جاسوسی، آموزش جاسوس بود لذا در پی دستگیری این فرد چند شبکه جاسوسی متلاشیشده و اسناد بسیار مهمی از نقش انگلیس در جاسوسی در دیگر کشورها در اختیار ایران قرار گرفته است.
نازنین زاغری کیست و چه فعالیتهایی داشت؟
نازنین زاغری، مسوول شبکهسازی MI6 و وزارت خارجه انگلیس در جنوب غرب آسیا و شمال آفریقا بود که در شبکهسازیهای جاسوسی تحت پوشش خبرنگار و شکلدهی به انقلابهای رنگی نقش فعالی داشته است.
در همه کشورهایی این جاسوس انگلیس دوره به اصطلاح خبرنگاری برگزار کرده، بعدا انقلاب رنگی اتفاق افتاده است. زاغری از طریق برگزاری دورههای به اصطلاح خبرنگاری اقدام به جمعآوری اطلاعات میکرد. از سویی هم در شکلگیری اعتراضات نقش بسیار موثری ایفا کرده است.
بر اساس اطلاعاتی که از لپتاپ زاغری به دست آمده، وی مسوولیت مستقیم و غیرمستقیم 15پروژه انقلابهای رنگی در کشورهای لبنان مراکش، مصر، یمن، اوکراین، گرجستان و... را به عهده داشته است.
اینکه ایران این فرد را پس از تخلیه اطلاعاتی و زمانی که به مهره سوخته مبدل شد آزاد میکند، نشاندهنده اقتدار ایران است. هرچند انگلیس از زمان دستگیری این فرد درخواست مبادله داشته است اما ایران زمین بازی و نحوه برگشت نازنین زاغری را مشخص کرده که این قدرت دیپلماسی ایران را نشان میدهد.
زاغری در قبال مسوولیت راهاندازی بخش ایران در یکی از موسسههای پوششی جاسوسی انگلیس برای اجرای دو پروژه مقدماتی و پیشرفته با عنوان ایران و یک پروژه مربوط به زنان بودجههای کلانی دریافت کرده بود.
در دو پروژه مربوط به ایران، وی مسوولیت آموزش و بهکارگیری جاسوسان را تحت پوشش خبرنگار برعهده داشته و در این دورهها مطالبی از جمله نحوه جمعآوری و خروج امن اطلاعات و حتی برنامههای پیشبینی شده در زمان دستگیری احتمالی و انتقال امن اطلاعات آموزش داده میشد.
زاغری در بدو امر، جمعآوری اطلاعات مربوط به حقوق بشر و تحریمها را به عهده داشت و بسیاری از اطلاعات احمدشهید، گزارشگر حقوق بشر سازمان ملل از این طریق جمعآوری و در اختیار وی قرار میگرفت.
وی مسوولیت پروژههایی درباره آموزش افزایش سطح مطالبهگری علیه حکومت، شبکهسازی زنان و ناآرامسازی زنان تحت پوشش زنان کارآفرین را به عهده داشت.
زاغری، فردی دو تابعیتی است که از سال ۸۲ شروع به فعالیت کرده و سال ۸۷ جزو گروههای راهانداز بیبیسی فارسی بوده است. مهمترین کارکرد زاغری در منطقه، آموزش جاسوس بوده و در انقلابهای رنگین کشورها نقش پررنگی داشتهاست.
این جاسوس رابطه بسیار نزدیکی با وزارت خارجه انگلیس و پارلمان این کشور داشته و نفوذ زیادی روی شبکه بیبیسی و ایران اینترنشنال دارد.
البته بیبیسی در زمانی که زاغری دستگیر شد عنوان کرد این جاسوس دستگیر شده هیچ ارتباطی با موسسه بیبیسی ندارد که در همان زمان بلافاصله رسانههای ایران فیشها و قرارداد زاغری با بیبیسی را منتشر کردند و این یک رسوایی برای بیبیسی، شبکه ملکهانگلیس بود. وی فروردین 95 به جرم اقدام علیه امنیت ملی و فعالیت تبلیغی علیه نظام دستگیر و به پنج سال حبس محکوم شد. آنگونه که به نظر میرسد یکی دیگر از جاسوسانی که همراه زاغری قرار است آزاد شود، انوشه آشوری است. ریچارد رتکلیف، همسر نازنین زاغری در گذشته برای آزادی همسرش دست به اعتصاب غذا زده بود و سعی داشت با این دست اقدامات شرایط آزادی زاغری را فراهم کند تا اینکه سرانجام دولت بریتانیا حاضر شده برای آزادی این جاسوس خبرنگارنما 530میلیون دلار اموال بلوکه شده ایران و یک ایرانی زندانی را در انگلیس آزاد کند.
به گفته یک کارشناس مسائل بینالملل علیرغم تمامی تلاشهای صورت گرفته شده از سوی انگلیس و برخی شرکای این کشور برای گره زدن مبادله زاغری به عنوان امتیازی در برجام، ایران با هوشمندی تمام و جدا کردن بحث این مبادله از مذاکرات دو درس مهم را به دنیا داد. اول آنکه توان دیپلماسی ایران مختص به حصول نتیجه از یک روش نیست و ایران گزینههای متعددی را برای حضور در عرصه بینالمللی و مذاکرات دیپلماتیک برای خود ترسیم کرده و به آن عمل میکند که یکی از آنها همین مساله مبادله زاغری است و دوم آنکه ایران هیچگاه از هیمنه کشورهای استکباری در دنیا نترسیده و با هوشیاری حتی این نکته را اثبات کرده که میتوان بزرگترین قدرتهای دنیا را نیز با برنامهریزی دقیق و با شجاعت هر چه تمام به زانو درآورده و شکست داد.
گفتنی است زاغری از چند روز قبل با پایان دوره محکومیت پنج ساله قضایی از زندان آزاد شده و در منزلش در تهران به سر میبرد.