از اینجا شروع شد
علی آذریان در حال حاضر مدیرعامل شرکت شهر سبز ماناست و امروز پای صحبت او نشسته‌ایم. بال و پر گرفتن استارت‌آپ تفکیکان که شما الان داستان آن را می‌خوانید نتیجه تلاش‌ها و تجربه‌های تلخ و شیرینی است که این مدیرعامل جوان پشت سر گذاشته‌است. تفکیکان در اوایل کار، ایده‌ای برای جمع‌آوری پسماند خشک از مبدا بوده که از پاییز سال ۹۷ روی این ایده فکر شده‌است. با گذشت زمان و اتفاقاتی که در این مدت برای علی آذریان و شرکایش افتاده، تفکیکان را به مدل فعلی رسانده‌است. تفکیکان پلتفرمی است که در آن فروشندگان ضایعات و پسماند، آگهی فروش ضایعات خود را در سایت ثبت می‌کنند تا خریداران به آن آگهی‌ها سر زده و در صورت نیاز، ضایعات یا پسماند را خریداری کنند. ضایعات لوازم خانگی، انواع فلزات، تخریب و بازسازی، پلاستیک، کاغذ و کارتن، چوب و… از جمله ضایعاتی هستند که در این پلتفرم به فروش می‌‌رسند. 

پرش از موانع
از آنجا که اغلب کسب و کارها در روزها و ماه‌های آغازین فعالیت خود دچار چالش‌هایی می‌‌شوند؛ تفکیکان هم از این قاعده مستثنا نبوده و موانع ریز و درشتی را پشت سر گذاشته‌است که مدیرعامل آن، علی آذریان، آن چالش‌ها را شرح می‌‌دهد. اولین چالشی که او پشت سر می‌‌گذارد جدا شدن سعید ولیمحمدی یکی از رفقایش در اوایل تشکیل تیم و راه‌اندازی در زمستان ۱۳۹۷ است و دومین مانع پیش روی وی، نبود قانون مشخص در مالکیت پسماند است که حسابی کار این گروه جوان و نخبه را سخت می‌کند.  به دلیل نبود قانون مشخص در مالکیت پسماند شهرها، اجازه راه‌اندازی و تست محصول به این تیم خوشفکر داده نمی‌شد و حدودا هفت ماه پس از طراحی و تکمیل اپلیکیشن، حتی به مرحله تست هم نرسید. سومین مانعی که گروه تفکیکان از سر گذراند، چالشی است که بسیاری از ما در این دو سال اخیر نیز پشت سر گذاشته‌ایم. علی آذریان در این باره می‌گوید: «از زمان شروع رسمی فعالیت (آبان 98 تا اواسط اسفند ۹۸ ما رشد خوبی داشتیم و دو چالش قبلی را پشت سر گذاشته‌بودیم و به سومین چالش رسیدیم. تصمیم غلط شهرداری در آن موقع باعث شد اجازه فعالیت و جمع‌آوری پسماند خشک را از مبدا به هیچ‌کدام از بازیگران این حوزه ندهند و به ما گفتند که «به خاطر شیوع ویروس کرونا، اجازه جمع‌آوری پسماند را ندارید». این اتفاق ضربه سومی بر پیکره تفکیکان بود و تا تیر ماه 99 این چالش مهم ادامه داشت. در این مدت کوتاه که ما رو به رشد بودیم، این سنگ‌اندازی باعث شد تیم تفکیکان از همه بپاشد و انگیزه‌ بچه‌ها از بین برود و بودجه ما کاملا تمام شود. ما عملا غیرفعال شدیم و توان کافی برای ادامه نداشتیم. همین اتفاق تلخ باعث شد بهنام ابوطابی، شریک و برنامه‌نویس اپلیکیشن و یکی از اعضای کلیدی تیم را از دست بدهم.  من ماندم و محصولی که دیگر پشتوانه‌ای نداشت و نمی‌توانست کار کند. 

شروع دوباره
مدیرعامل شرکت شهر سبز مانا می‌توانست پس از این چالش‌ها، این حوزه را رها کرده و چاره‌ دیگری بیندیشد اما با بررسی دقیق‌تر بازار ضایعات و پسماند، با ایده‌ای نو دوباره تصمیم به ادامه مسیر گرفت. آذریان در این باره می‌گوید: «ما ایده‌ جدیدمان را به شتاب‌دهنده رادمان کیش معرفی کردیم که در واقع اعضای این شتاب‌دهنده من را از قبل می‌شناختند و قبلا هم درخصوص سرمایه‌گذاری در ایده قبلی تفکیکان به من پاسخ منفی داده‌بودند اما با مدل کسب و کار جدیدی که به آنها ارائه داده‌شد، مشروط بر یک موضوع، طرح من را قبول کردند. آن هم مشروط بر این‌که تیمم را کامل کنم و دو عضو مجرب در حوزه بازار سنتی پسماند و حوزه برنامه نویسی اپلیکیشن و وب‌سایت، پیدا و به تیم اضافه کنم.  با استفاده از روابط دوستانه‌ای که داشتم و با پرس و جوهایی که انجام دادم، دو نفر را که دقیقا همان چیزی بودند که شتاب‌دهنده از من خواسته‌بود پیدا کردم. ایمان خانی که بیش از پنج سال در حوزه خرید و فروش ضایعات به روش سنتی سابقه کار دارد و دیگری ماهر عاشوری‌زاده هم که با فاصله یک‌ماه به تیم اضافه شد در حوزه نرم‌افزار و توسعه فنی تجربه و مهارت خوبی دارد. ما به خرید و فروش آنلاین ضایعات فکر می‌کردیم.»

دوره‌گرد آنلاین / ضایعات خریداریم!
حتما شما هم زمانی که در خانه‌ نشسته‌اید یا در محل کار مشغول رسیدگی به امور روزمره‌ خود هستید؛ صدای وانتی‌ها و دوره‌گردهایی را می‌شنوید که خریداران ضایعات و پسماندهای خشک منزل شما هستند و ممکن است تمرکز شما را بر هم بزنند؛ از خواب بیدارتان کنند؛ آرامش‌تان را از بین ببرند و آلودگی صوتی ایجاد کنند. یا شاید هم شما از آن کسانی هستید که ضایعات و پسماندهای خود را به آنها می‌فروشید. علی آذریان به این نکته‌ها اشاره می‌کند و ادامه می‌دهد: «ما با این خریداران ضایعات صحبت کردیم و به دنبال پاسخ این سوال بودیم که چطور می‌شود با یک راه‌حل نوآورانه و فناوانه، بهره‌وری خریداران را بهبود و چالش‌های موجود بازار را کاهش داد؟ با حدود ۹۰ خریدار ضایعات صحبت کردیم. این تحقیقات بازار از طریق پرسشنامه‌ کاغذی که تهیه کرده‌بودیم، انجام دادیم. پس از بررسی نتایج مصاحبه و مدل‌سازی فرآیند کار، سرانجام اواسط مهرماه ۱۴۰۰ بود که این پلتفرم جدید شروع به کار کرد و سایت فروش آنلاین ضایعات را برای فروشندگان در نظر گرفتیم تا خریداران این ضایعات بدون تولید آلودگی صوتی، به این بستر مراجعه کرده و خریدهای خود را به صورت آنلاین انجام دهند.» 

تفکیکان چیست؟ 
داریم درباره وب‌سایتی حرف می‌زنیم که در آن، هر نوع کالای اسقاطی، کهنه، پسماند خشک، دور‌ریختنی، بلااستفاده و ضایعاتی را که برای فروش دارید، می‌توانید به شکل آگهی، آنلاین ثبت کنید و خریدار ضایعات مشخصات آگهی، قیمت و شرایط آن‌را ‌بیند و با شما تماس گرفته و کالای شما را خریداری کند. حرف‌های آذریان در این باره جالب است: «ما داریم با این کار دو ارزشی را خلق می‌کنیم و آن این است که مرجع معتمدی در حال حاضر در ایران برای این حوزه وجود ندارد و شما اگر بخواهید جنسی را که بلااستفاده و ضایعاتی است بفروشید؛ نمی‌دانید باید در چه بستر و مهم‌تر، به چه قیمتی به فروش برسانید. ما این نیاز را در بازار شناسایی کردیم و به عنوان یک مرجع معتمد بین فروشنده ضایعات و خریدار، تلاش می‌کنیم خدمات مناسبی را ارائه کنیم. ارزش دومی که سایت تفکیکان خلق می‌کند این است که می‌خواهیم این آلودگی صوتی را که در معابر و محله‌ها ایجاد می‌شود، به مرور زمان از بین ببریم. تفکیکان اینجاست تا کار شما را راحت کند و بتوانید با اطمینان کامل ضایعات خود را به فروش بگذارید.» 

مزیت‌های تفکیکان
«ما یک مرجع معتبر در بازار ضایعات هستیم که قیمت روز هر نوع جنس ضایعاتی را از مراجع مختلف رصد کرده و قیمت‌های آنها را در اختیار فروشنده قرار می‌دهیم تا با آگاهی از ارزش ضایعات و پسماند خود، آنها را به فروش برسانند. این موضوع باعث می‌شود زمان انجام معامله به شدت کاهش پیدا کند. برای مثال ما سفارشی داشتیم که در ۱۰ دقیقه معامله شد و به خاطر این بوده‌است که فروشنده از قیمت روز آن پسماند اطلاعی نداشته و این آگاهی را ما به او داده‌ایم. ذات این بازار این است که فروشندگان به دلیل این‌که هر روز با خرید و فروش ضایعات و پسماند سروکار ندارند، از قیمت‌های روز ضایعات به درستی و دقیق اطلاع ندارند.» اینها حرف‌های مدیرعامل تفکیکان است. بعد هم یک مثال در این مورد می‌زند تا بیشتر منظورش را متوجه شویم: «برای مثال سازنده‌های ساختمان که هر روز تولید ضایعات آهن و مواد ساختمانی دارند، سوپرمارکت‌ها و هایپرمارکت‌ها که کارتن‌های سفارش خود را جمع‌آوری می‌کنند و رستوران‌ها که قوطی‌های نوشابه و آلومینیومی تولید می‌کنند، همه این کسب و کارها می‌توانند آگهی فروش ضایعات خود را در سایت تفکیکان ثبت کنند. همچنین خانوارها که نسبت به این اصناف، پسماند و ضایعات کمتری تولید می‌کنند نیز می‌توانند در سایت ما (تفکیکان) پسماند خود را به فروش بگذارند.» 

ایجاد اشتغال 
علی آذریان، مدیر عامل تفکیکان می‌گوید: «در حال حاضر حدود ۱۰ نفر به صورت مستقیم مشغول به کار شده‌اند و حدود ۲۵ نفر هم به صورت غیرمستقیم صاحب موقعیت شغلی هستند. ما دوست داریم تا سرویس تفکیکان توسط نهادهای مختلفی که در حوزه شهر هوشمند ذی‌نفع هستند، حمایت شود و بازارسازی برای آن صورت بگیرد تا افراد بیشتری با این پلتفرم آشنا شوند. این‌کار موجب می‌شود درصد بیشتری از پسماندها و ضایعات به چرخه بازیافت برسد و هم افراد بیشتری به واسطه تفکیکان مشغول به کار شوند.  داستان علی آذریان مشابه داستان بسیاری از کارآفرینان سختکوش و پرتلاشی است که بسیار از آنها شنیده‌ایم؛ داستان‌هایی که هدف اصلی کسب درآمد نیست بلکه برای خلق ارزش در جامعه و کمک به اشتغال جوانان چالش‌های متعدد را تحمل می‌کنند.  شما می‌توانید با مراجعه به وبسایت و شبکه‌های اجتماعی تفکیکان که نشانی آنها در این صفحه درج شده‌است، از خدماتی که شرکت تفکیکان ارائه می‌کند مطلع شوید و در صورت نیاز از آنها استفاده کنید.»

عطیه ضرابی - نشان ایرانی برتر