خاموش هوشمند
گزیده‌ای از کتاب الف لام خمینی نوشته هدایت‌ا... بهبودی(بخش چهارم)
آیت‌ا... خمینی از ابتدای آغاز نهضت، به روی خوش نشان ندادن به گروه‌ها و افراد ناشناخته، بلکه به گروه‌ها و افراد شناخته‌شده‌ای که انطباقی با نگاه سیاسی مبارزاتی او نداشتند، شهرت یافته بود. او از ملاقات با بنیانگذاران نهضت آزادی ایران در بحبوحه شروع نهضت خودداری کرده بود تا چه رسد به دیگر تشکل‌ها و آدم‌هایی که مسافت بسیار زیادی با شخصیت‌هایی چون سیدمحمود طالقانی، مهدی بازرگان و یدا... سحابی، بانیان نهضت آزادی داشتند. برخورد سرد او با جبهه ملی در ان زمان تا دو دهه بعد از ذهن نماینده آن جبهه زدوده نگردید.
این روش آیت‌ا...، نه در زمان پیش از تبعید که پس از آن نیز با اندکی تفاوت، ادامه یافت.
او برای آشنایی و شنیدن حرف‌های گروه‌های مبارز داخلی و خارجی، آن هم نه به خواست خود بلکه با اصرار اطرافیانش، وقت می‌گذاشت. از ویژگی این دیدارهای دوره تبعید، می‌توان به تاثیرناپذیری آقای خمینی اشاره کرد. او نه تحت تاثیر آنان قرار می‌گرفت و نه کوششی برای متاثر کردن آنها می‌کرد. آیت‌ا... اعتقادی به منشأ اثر بودن تشکیلات سیاسی در دگرگونی‌های اجتماعی ایران نداشت. تجربیات تاریخی او می‌گفت که تحزب سالم، مردمی و مستقل، در ایران حکم کیمیا و سیمرغ را دارد. اساسا به تلاش سیاسی‌ای که بر امر به معروف و نهی از منکر اتکا نداشت، بی‌باور بود. با وجود گرایشی که در روحانیت مبارز ایران، در اوایل دهه پنجاه به مبارزات سازمان مجاهدین خلق به‌ویژه پس از اعدام مؤسسان آن، پیدا شد و دردسرهایی آفرید، آیت‌ا... به خاموشی خود در این‌باره ادامه داد.
مدتی بعد در بیستم مرداد 1351، آقای خمینی به این خبرهای رسیده به نجف واکنش نشان داد و در اطلاعیه‌ای برای مردم ایران از گرفتاری‌های آنان، به‌ویژه بازداشت جوانان روحانی و دانشگاهی ابراز تاسف کرد و نوشت که «سربازی بردن علما و روحانیون به جرم اظهار تاثر از رفتار غیرقانونی و غیرشرعی دستگاه جبار و ابراز تنفر از زجرها، شکنجه‌ها، اعدام‌ها، تبعیدها و حبس‌های بدون مجوز قانونی و شرعی، انتقامی است که رژیم دست‌نشانده استعمار از اسلام و هواداران آن می‌گیرد.» او واقعیت ایران را به ماتم‌سرایی شبیه دانست که با هیاهوی هیات حاکمه، مترقی و رو به توسعه نمایش داده می‌شود. «باید با راه انداختن سروصدای کشور مترقی و در بوق و کرنا کردن آن، این کشور بی‌صاحب به عقب رانده شود و از ضروریات و اولیات یک کشور در حال رشد محروم باشد. باید ملت ایران به اسم ترقی و پیشرفت از آب و برق و طبیب و دارو و حتی ــ به اعتراف روزنامه‌های وابسته به دستگاه ــ بسیاری از نان و هزینه اولیه زندگی محروم باشند و اگر نفسی بکشند با سر نیزه صدای آنها را در گلو خفه کنند تا مخازن نفت و سایر معادن ما غارت گردد و برای ملت ایران جز ذلت و خواری و حبس و زجر نباشد.»
آیت‌ا... با تلمیح به کتاب ماموریت برای وطنم محمدرضا پهلوی افزود که به اسم ماموریت برای وطن، ایران ویران مانده؛ گویی که او مامور است مقدسات کشور را به دست اسرائیل بدهد؛ جوانان روحانی و دانشگاهی را سرکوب کند؛ به مستشاران نظامی آمریکا مصونیت دهد؛ فحشا را گسترانده، هتک ناموس کند؛ مدارس دینی را شکسته و علمای آن را به زندان بفرستد؛ و «مامور است که به اسم اسلام این چراع هدایت را خاموش کند؛ مامور است که فرهنگ استعمار نو را تا آخرین نقاط دورافتاده کشور برساند و اسلام و فرهنگ اسلام را کنار زند.»
او برای آشنایی و شنیدن حرف‌های گروه‌های مبارز داخلی و خارجی، آن هم نه به خواست خود بلکه با اصرار اطرافیانش، وقت می‌گذاشت. از ویژگی این دیدارهای دوره تبعید، می‌توان به تاثیرناپذیری آقای خمینی اشاره کرد. او نه تحت تاثیر آنان قرار می‌گرفت و نه کوششی برای متاثر کردن آنها می‌کرد. آیت‌ا... اعتقادی به منشأ اثر بودن تشکیلات سیاسی در دگرگونی‌های اجتماعی ایران نداشت. تجربیات تاریخی او می‌گفت که تحزب سالم، مردمی و مستقل، در ایران حکم کیمیا و سیمرغ را دارد. اساسا به تلاش سیاسی‌ای که بر امر به معروف و نهی از منکر اتکا نداشت، بی‌باور بود. با وجود گرایشی که در روحانیت مبارز ایران، در اوایل دهه پنجاه به مبارزات سازمان مجاهدین خلق به‌ویژه پس از اعدام مؤسسان آن، پیدا شد و دردسرهایی آفرید، آیت‌ا... به خاموشی خود در این‌باره ادامه داد.
مدتی بعد در بیستم مرداد 1351، آقای خمینی به این خبرهای رسیده به نجف واکنش نشان داد و در اطلاعیه‌ای برای مردم ایران از گرفتاری‌های آنان، به‌ویژه بازداشت جوانان روحانی و دانشگاهی ابراز تاسف کرد و نوشت که «سربازی بردن علما و روحانیون به جرم اظهار تاثر از رفتار غیرقانونی و غیرشرعی دستگاه جبار و ابراز تنفر از زجرها، شکنجه‌ها، اعدام‌ها، تبعیدها و حبس‌های بدون مجوز قانونی و شرعی، انتقامی است که رژیم دست‌نشانده استعمار از اسلام و هواداران آن می‌گیرد.» او واقعیت ایران را به ماتم‌سرایی شبیه دانست که با هیاهوی هیات حاکمه، مترقی و رو به توسعه نمایش داده می‌شود. «باید با راه انداختن سروصدای کشور مترقی و در بوق و کرنا کردن آن، این کشور بی‌صاحب به عقب رانده شود و از ضروریات و اولیات یک کشور در حال رشد محروم باشد. باید ملت ایران به اسم ترقی و پیشرفت از آب و برق و طبیب و دارو و حتی ــ به اعتراف روزنامه‌های وابسته به دستگاه ــ بسیاری از نان و هزینه اولیه زندگی محروم باشند و اگر نفسی بکشند با سر نیزه صدای آنها را در گلو خفه کنند تا مخازن نفت و سایر معادن ما غارت گردد و برای ملت ایران جز ذلت و خواری و حبس و زجر نباشد.»
آیت‌ا... با تلمیح به کتاب ماموریت برای وطنم محمدرضا پهلوی افزود که به اسم ماموریت برای وطن، ایران ویران مانده؛ گویی که او مامور است مقدسات کشور را به دست اسرائیل بدهد؛ جوانان روحانی و دانشگاهی را سرکوب کند؛ به مستشاران نظامی آمریکا مصونیت دهد؛ فحشا را گسترانده، هتک ناموس کند؛ مدارس دینی را شکسته و علمای آن را به زندان بفرستد؛ و «مامور است که به اسم اسلام این چراع هدایت را خاموش کند؛ مامور است که فرهنگ استعمار نو را تا آخرین نقاط دورافتاده کشور برساند و اسلام و فرهنگ اسلام را کنار زند.»