بررسی برنامه‌های رادیو در گفتوگو با تهیه‌کننده باسابقه رادیو سلامت
فاصله گرفتن از کلیشه‌ها با مشارکت مردمی
فاطمه بی‌تقصیر، سردبیر، نویسنده و تهیه‌کننده باسابقه رادیو و تلویزیون فعالیت خود را از سال ۷۷ آغاز کرده و بیشتر در گروه کودک و نوجوان و خانواده سابقه تهیه‌کنندگی برنامه دارد. او همچنین طی این سال‌ها در گروه اجتماعی و در حوزه‌های فرهنگی، دفاع مقدس و بهداشت و سلامت به ساخت و تهیه برنامه‌های رادیویی پرداخته است. برنامه‌هایی همچون کودک من، مثبت ۱۲، یاد یاران، فراسو، گل یا پوچ، ایستگاه صفر یک دو، زیست رو و از مزرعه تا سفره که به تهیه‌کنندگی فاطمه بی‌تقصیر روی آنتن رادیو می‌رود بهانه‌ای شد تا گفت‌و‌گویی با وی داشته باشیم.
فاطمه بی‌تقصیر، تهیه‌کننده برنامه‌های رادیو در پاسخ به این سوال که موضوع و محورهای برنامه را چطور انتخاب می‌کنید تا دچار تکرار و کلیشه نشوید؟ به جام‌جم می‌گوید: مسلما هر برنامه‌ای بر مبنای اهدافی روانه آنتن می‌شود و محور و موضوع اصلی هر برنامه براساس سیاست‌ها و در چارچوب اتاق فکر هر شبکه در گروه های مختلف برنامه‌ساز همچون گروه خانواده، بهداشت و روان، بهداشت و تندرستی، سلامت اجتماعی، تغذیه، گروه تولید و پخش در کنار مشاوران و کارشناسان متخصص در آن حوزه شکل می‌گیرد و رادیو سلامت در این زمینه پیشینه بسیار پر باری دارد. کارشناسان و مشاوران برنامه نیز با توجه به موضوعات روز جامعه همچون اضطراب بچه‌ها زمان برگزاری امتحانات یا بیماری خاموش دیابت که شیوع آن در کشور رو به افزایش است، موضوع برنامه را انتخاب می‌کنند. نگاه به تقویم سلامت به طور مثال هفته سلامت و بهداشت روان، روز جهانی مبارزه با سرطان و ... و همچنین درخواست مخاطبان که با برنامه تماس می‌گیرند در انتخاب موضوعات برنامه در طول ماه موثر است.
وی درباره تهیه برنامه‌هایی که در رادیو دارد، توضیح می‌دهد: در حال حاضر دو برنامه در حوزه روانشناسی از گروه بهداشت روان به نام کودک من و مثبت ۱۲ در رادیو سلامت پخش می‌شود. برنامه مثبت ۱۲ ویژه والدینی است که فرزند نوجوان دارند. در این برنامه با حضور خانم دکتر سایناز مودت، روانشناس و متخصص کودکان و نوجوانان آموزش‌های لازم در خصوص رفتار نوجوانان به والدین داده می‌شود. در این برنامه موضوعاتی همچون نوجوان و پرخاشگری، استقلال و خودمحوری نوجوانان، تحصیل و آینده‌نگری و نحوه برقراری ارتباط موثر میان والدین و نوجوان که خلا خود را با دوستان و فضای مجازی پر می‌کند و این مساله عامل اختلاف میان دو نسل می‌شود مطرح و راهکارهایی ارائه می‌شود.
مهارت رفتار با کودکان
این تهیه‌کننده می‌افزاید: برنامه کودک من از تولیدات گروه بهداشت روان رادیو سلامت نیز با حضور دکتر سایناز مودت تلاش دارد سوالات و دغدغه‌های والدین در حوزه بهداشت روان کودک را با طرح موضوعاتی همچون چگونه با بازی کردن، پرخاشگری کودک را کنترل کنیم، چگونه کودک بانشاطی داشته باشیم، چگونه مهارت‌های مختلف را به فرزندانمان آموزش دهیم و ... پاسخ دهد. برنامه یاد یاران فرصتی است برای مرور گوشه‌ای از تلاش، غیرت و شهامت کادردرمان و معرفی امدادگرانی که در طول دفاع مقدس مشغول خدمت‌رسانی و حمایت از این آب و خاک بودند. برنامه فراسو با شیوع بیماری کرونا نام و محتوای آن تغییر کرد و با عنوان پاسخگو پخش می‌شد که هدفش آگاهی‌بخشی مردم در خصوص این بیماری با حضور کارشناسان و اطلاع‌رسانی مصوبات ستاد ملی مبارزه با کرونا بود. در حال حاضراین برنامه مجدد به روال سابق برگشته و شنوندگان می‌توانند این برنامه را با موضوعات پزشکی در حوزه بهداشت و تندرستی در رادیو سلامت گوش کنند. ایستگاه یک صفر دو برنامه دیگری از رادیو سلامت است که برنامه‌های مختلف این شبکه رادیویی را معرفی می‌کند. برنامه زیست رو تنها مسابقه زیست‌محیطی رادیو و تلویزیون است که با حضور و مشارکت علاقه‌مندان محیط‌زیست، محیط‌بانان، جنگل‌بانان و فعالان محیط‌زیست روانه آنتن رادیو سلامت می‌شود. برنامه گل یا پوچ با سردبیری و مشاوره میلاد صفویان نگاه تازه‌ای به مقوله اعتیاد دارد و به آسیب‌های اجتماعی اعتیاد، پیشگیری و نقش خانواده، مدرسه و محیط اجتماعی در آگاهی افراد و دوری از مواد‌مخدر می‌پردازد. برنامه جدیدی هم در گروه تغذیه داریم به نام از مزرعه تا سفره که اولین قسمتش ۲۲ اردیبهشت از رادیو سلامت پخش شد. این برنامه به بهداشت، سلامت و ایمنی محصولات کشاورزی و تمامی مراحلی که طی می‌کند تا به دست مصرف‌کننده و سفره مردم برسد توجه دارد که اولین قسمتش به تولید گوجه فرنگی از مزرعه تا سفره اختصاص داشت.
هیجان و تنوع در کار
بی‌تقصیر در پاسخ به این سوال که با وجود بودجه‌های محدود و حقوق‌های پایین چطور همچنان با‌انگیزه در رادیو مشغول فعالیت هستید؟ بیان می‌کند: گرچه هر کاری پشتوانه مالی نیاز دارد و نیازهای اقتصادی را نمی‌توان کتمان کرد اما جذابیت، هیجان و تنوع کاری باعث شده با وجود تمام خستگی‌ها و آسیب‌هایی که در این کار دیدم و دو بار گردنم را عمل کردم همچنان کارم را با عشق و علاقه دنبال کنم. چرا که ارزش معنوی بسیار زیادی برایم دارد و همین دلیلی شده تا فارغ از مسائل مالی وقت بیشتری برای کارم بگذارم.
این تهیه‌کننده درباره این‌که آیا موضوع یا برنامه‌ای هست که دوست داشته باشید در رادیو تهیه کنید؟ عنوان می‌کند: بسیار علاقه‌مندم کار تحقیقی در حوزه موسیقی سنتی، ملی و فاخر ایران انجام بدهم. گرچه خیلی‌ها در این زمینه کار کردند. اما رفتن سراغ اهالی موسیقی مناطق و نواحی مختلف، گفتوگو با این عزیزان و تهیه یک برنامه ماندگار مانند برنامه گل‌ها که در گذشته پخش می‌شد حس بسیار زیبایی است. از آنجا که عاشق فرهنگ مردم هستم دوست دارم در این زمینه هم برنامه‌ای تهیه کنم.
وی در پایان خاطره‌اش از نام خانوادگی‌اش برای رادیو این طور روایت می‌کند: یک بار برای دعوت مهمان برنامه به روابط عمومی ۱۱۰ تماس گرفتم و گفتم بی‌تقصیرم که گفتند ان‌شاا... همیشه بی‌تقصیر باشید اما بی‌تقصیر‌ها اینجا تماس نمی‌گیرند! در مجموع به خاطر فامیلی‌ام با ماجراهای متعددی رو‌به‌رو می‌شوم.
مانع تجویزهای غلط به مردم می‌شویم
این تهیه‌کننده عنوان می‌کند: تمام تلاش رادیو سلامت این است که اطلاعات کامل، دقیق و به روز در خصوص مسائل پزشکی، بهداشت و سلامت را با حضور مشاوران و کادر علمی دانشگاه ها در اختیار شنوندگان خود قرار دهد. عده‌ای از شنوندگان رادیو وقتی پیامی از رسانه دریافت می‌کنند، با بیان این مطلب که از رادیو شنیدم اطلاعات خود را بی‌کم و کاست به دیگران منتقل می‌کنند یا تجویزهای غلط دارند. در حالی که برنامه‌های رادیو سلامت در زمینه بیماری‌ها، آگاهی عمومی به افراد می‌دهد و داروی خاصی برای مصرف تجویز نمی‌کند. چرا که شرایط بیماری هر فرد متفاوت است و مخاطب در انتقال مطالب باید دقت نظر بیشتری داشته باشد.
سحر صمدزاده - گروه رسانه
وی درباره تهیه برنامه‌هایی که در رادیو دارد، توضیح می‌دهد: در حال حاضر دو برنامه در حوزه روانشناسی از گروه بهداشت روان به نام کودک من و مثبت ۱۲ در رادیو سلامت پخش می‌شود. برنامه مثبت ۱۲ ویژه والدینی است که فرزند نوجوان دارند. در این برنامه با حضور خانم دکتر سایناز مودت، روانشناس و متخصص کودکان و نوجوانان آموزش‌های لازم در خصوص رفتار نوجوانان به والدین داده می‌شود. در این برنامه موضوعاتی همچون نوجوان و پرخاشگری، استقلال و خودمحوری نوجوانان، تحصیل و آینده‌نگری و نحوه برقراری ارتباط موثر میان والدین و نوجوان که خلا خود را با دوستان و فضای مجازی پر می‌کند و این مساله عامل اختلاف میان دو نسل می‌شود مطرح و راهکارهایی ارائه می‌شود.
مهارت رفتار با کودکان
این تهیه‌کننده می‌افزاید: برنامه کودک من از تولیدات گروه بهداشت روان رادیو سلامت نیز با حضور دکتر سایناز مودت تلاش دارد سوالات و دغدغه‌های والدین در حوزه بهداشت روان کودک را با طرح موضوعاتی همچون چگونه با بازی کردن، پرخاشگری کودک را کنترل کنیم، چگونه کودک بانشاطی داشته باشیم، چگونه مهارت‌های مختلف را به فرزندانمان آموزش دهیم و ... پاسخ دهد. برنامه یاد یاران فرصتی است برای مرور گوشه‌ای از تلاش، غیرت و شهامت کادردرمان و معرفی امدادگرانی که در طول دفاع مقدس مشغول خدمت‌رسانی و حمایت از این آب و خاک بودند. برنامه فراسو با شیوع بیماری کرونا نام و محتوای آن تغییر کرد و با عنوان پاسخگو پخش می‌شد که هدفش آگاهی‌بخشی مردم در خصوص این بیماری با حضور کارشناسان و اطلاع‌رسانی مصوبات ستاد ملی مبارزه با کرونا بود. در حال حاضراین برنامه مجدد به روال سابق برگشته و شنوندگان می‌توانند این برنامه را با موضوعات پزشکی در حوزه بهداشت و تندرستی در رادیو سلامت گوش کنند. ایستگاه یک صفر دو برنامه دیگری از رادیو سلامت است که برنامه‌های مختلف این شبکه رادیویی را معرفی می‌کند. برنامه زیست رو تنها مسابقه زیست‌محیطی رادیو و تلویزیون است که با حضور و مشارکت علاقه‌مندان محیط‌زیست، محیط‌بانان، جنگل‌بانان و فعالان محیط‌زیست روانه آنتن رادیو سلامت می‌شود. برنامه گل یا پوچ با سردبیری و مشاوره میلاد صفویان نگاه تازه‌ای به مقوله اعتیاد دارد و به آسیب‌های اجتماعی اعتیاد، پیشگیری و نقش خانواده، مدرسه و محیط اجتماعی در آگاهی افراد و دوری از مواد‌مخدر می‌پردازد. برنامه جدیدی هم در گروه تغذیه داریم به نام از مزرعه تا سفره که اولین قسمتش ۲۲ اردیبهشت از رادیو سلامت پخش شد. این برنامه به بهداشت، سلامت و ایمنی محصولات کشاورزی و تمامی مراحلی که طی می‌کند تا به دست مصرف‌کننده و سفره مردم برسد توجه دارد که اولین قسمتش به تولید گوجه فرنگی از مزرعه تا سفره اختصاص داشت.
هیجان و تنوع در کار
بی‌تقصیر در پاسخ به این سوال که با وجود بودجه‌های محدود و حقوق‌های پایین چطور همچنان با‌انگیزه در رادیو مشغول فعالیت هستید؟ بیان می‌کند: گرچه هر کاری پشتوانه مالی نیاز دارد و نیازهای اقتصادی را نمی‌توان کتمان کرد اما جذابیت، هیجان و تنوع کاری باعث شده با وجود تمام خستگی‌ها و آسیب‌هایی که در این کار دیدم و دو بار گردنم را عمل کردم همچنان کارم را با عشق و علاقه دنبال کنم. چرا که ارزش معنوی بسیار زیادی برایم دارد و همین دلیلی شده تا فارغ از مسائل مالی وقت بیشتری برای کارم بگذارم.
این تهیه‌کننده درباره این‌که آیا موضوع یا برنامه‌ای هست که دوست داشته باشید در رادیو تهیه کنید؟ عنوان می‌کند: بسیار علاقه‌مندم کار تحقیقی در حوزه موسیقی سنتی، ملی و فاخر ایران انجام بدهم. گرچه خیلی‌ها در این زمینه کار کردند. اما رفتن سراغ اهالی موسیقی مناطق و نواحی مختلف، گفتوگو با این عزیزان و تهیه یک برنامه ماندگار مانند برنامه گل‌ها که در گذشته پخش می‌شد حس بسیار زیبایی است. از آنجا که عاشق فرهنگ مردم هستم دوست دارم در این زمینه هم برنامه‌ای تهیه کنم.
وی در پایان خاطره‌اش از نام خانوادگی‌اش برای رادیو این طور روایت می‌کند: یک بار برای دعوت مهمان برنامه به روابط عمومی ۱۱۰ تماس گرفتم و گفتم بی‌تقصیرم که گفتند ان‌شاا... همیشه بی‌تقصیر باشید اما بی‌تقصیر‌ها اینجا تماس نمی‌گیرند! در مجموع به خاطر فامیلی‌ام با ماجراهای متعددی رو‌به‌رو می‌شوم.
مانع تجویزهای غلط به مردم می‌شویم
این تهیه‌کننده عنوان می‌کند: تمام تلاش رادیو سلامت این است که اطلاعات کامل، دقیق و به روز در خصوص مسائل پزشکی، بهداشت و سلامت را با حضور مشاوران و کادر علمی دانشگاه ها در اختیار شنوندگان خود قرار دهد. عده‌ای از شنوندگان رادیو وقتی پیامی از رسانه دریافت می‌کنند، با بیان این مطلب که از رادیو شنیدم اطلاعات خود را بی‌کم و کاست به دیگران منتقل می‌کنند یا تجویزهای غلط دارند. در حالی که برنامه‌های رادیو سلامت در زمینه بیماری‌ها، آگاهی عمومی به افراد می‌دهد و داروی خاصی برای مصرف تجویز نمی‌کند. چرا که شرایط بیماری هر فرد متفاوت است و مخاطب در انتقال مطالب باید دقت نظر بیشتری داشته باشد.
سحر صمدزاده - گروه رسانه