کارشناسان از جشنواره بین‌المللی «تهران کارتون» می‌گویند
توجه به نقش کارتون در آموزش شهروندی
نخستین فصل از جشنواره بین‌المللی «تهران کارتون» خرداد امسال با برگزاری مراسم پایانی و اعلام برگزیدگان در عمارت تاریخی عین‌الدوله به پایان رسید؛ جشنواره‌ای که در آن علاوه بر کارتونیست‌های مطرح کشور، کارتونیست‌های شناخته شده کشورهای ترکیه، مکزیک، کوبا، اکوادور و ایتالیا نیز حضور داشتند. به انگیزه برپایی این جشنواره و برای واکاوی دلایل برگزاری آن، نظر برخی دست‌اندرکاران جشنواره را جویا شدیم.
جمال رحمتی، دبیر جشنواره تهران کارتون با اشاره به کم شدن استقبال از نشریات کاغذی گفت: «برگزاری چنین جشنواره‌هایی فرصتی است که در آن هنرمندان همچنان بتوانند فعالیت خود را دنبال کنند و شهر می‌تواند به صورت نشریه باشد و بیلبوردها، ستون‌هایی که در آن کارتونیست‌ها بتوانند آثار خود را در معرض دید مخاطب قرار دهند. با این تفاوت که بیننده این کارتون‌ها، تنها مخاطب نشریات نیستند و طیف وسیعی از جامعه را در بر می‌گیرد. این قابلیت یک قابلیت بزرگ محسوب خواهد شد.» رضا صیادی، مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران نیز با اشاره به سابقه تاریخی کارتون و کاریکاتور می‌گوید: «کارتون و کاریکاتور عمری نزدیک به عمر روزنامه‌نگاری در ایران دارد و این سابقه نشان می‌دهد این هنر ابزار آشنایی برای انتقال پیام در جامعه محسوب می‌شود. این هنر یک ابزار چندوجهی است و به لحاظ اثرگذاری، می‌تواند ظرفیت بالایی را در فرهنگ‌سازی، آموزش‌های شهروندی و حتی ارتقای کمی و کیفی منظر شهری در اختیار مدیریت شهری قرار دهد.» احمد عربانی که به عنوان یکی از داوران جشنواره تهران کارتون در این جشنواره حضور داشت با اشاره به این‌که با کارتون و کاریکاتور می‌توان به سطح شهر روح بخشید و فضای شهری را از تکراری بودن خارج کرد نیز می‌گوید: «نقش کارتون در آموزش شهروندی و فرهنگ‌سازی شهری بسیار زیاد است. با این حال از هنر کارتون و کاریکاتور غافل هستیم. متاسفانه کارهایی که در قدیم در مطبوعات انجام می‌شد دیگر وجود ندارد یا اگر دارد بسیار کمرنگ است. مجلات و روزنامه‌هایی که بود در حال حاضر بسیار کم شده و بیشتر به سمت تصویرسازی رفته‌اند؛ اما دیگر خبری از کارتون و کاریکاتور نیست. در صورتی که همچنان هم می‌شود از این هنر بهره گرفت.»
الزامات کارتون شهری
مجید خسروانجم، کاریکاتوریست و دیگر داور جشنواره تهران کارتون نیز معتقد است: «در دل شهر به دلیل بینش‌های مختلفی که شهروندان گوناگون دارند دریافت‌های متنوعی نیز خواهند داشت. کما این‌که هر چند وقت یکبار با واکنش‌های متنوع آنها نیز بعد از نصب برخی از المان‌های شهری مواجه هستیم. بنابراین بهتر است این‌طور گفته شود که کارتون در فضای شهری خوب است به شرط آن‌که فهم طیف مخاطب را در نظر گرفت، در غیر این صورت چالش‌هایی را به همراه خواهد داشت. در شهر همه با یک طرحی که روی بیلبوردی نصب می‌شود در ارتباط هستند. فهم این‌را که آنچه در سطح شهر دیده می‌شود خوب است یا بد، کسی منتقل می‌کند که زور رسانه‌ای بیشتری دارد. »
مسعود شجاعی، کارتونیست یکی از داوران جشنواره تهران کارتون نیز بر این باور است که چون در جشنواره‌هایی مانند این، فراخوانی به صورت عام داده می‌شود، به صورت ملی همه از سراسر کشور در آن شرکت می‌کنند. چون چنین جشنواره‌هایی با این وسعت زمانبر است بهتر است در کنار برگزاری این جشنواره‌های اثرگذار، کارگاه‌های آموزشی نیز در این زمینه هر چند وقت یکبار برگزار شود تا آثاری که خارج از جشنواره‌ها نیز خلق می‌شوند آثاری کاربردی و عملیاتی باشند و پیام‌رسانی لازم را نیز با خود به همراه آورند.
الزامات کارتون شهری
مجید خسروانجم، کاریکاتوریست و دیگر داور جشنواره تهران کارتون نیز معتقد است: «در دل شهر به دلیل بینش‌های مختلفی که شهروندان گوناگون دارند دریافت‌های متنوعی نیز خواهند داشت. کما این‌که هر چند وقت یکبار با واکنش‌های متنوع آنها نیز بعد از نصب برخی از المان‌های شهری مواجه هستیم. بنابراین بهتر است این‌طور گفته شود که کارتون در فضای شهری خوب است به شرط آن‌که فهم طیف مخاطب را در نظر گرفت، در غیر این صورت چالش‌هایی را به همراه خواهد داشت. در شهر همه با یک طرحی که روی بیلبوردی نصب می‌شود در ارتباط هستند. فهم این‌را که آنچه در سطح شهر دیده می‌شود خوب است یا بد، کسی منتقل می‌کند که زور رسانه‌ای بیشتری دارد. »
مسعود شجاعی، کارتونیست یکی از داوران جشنواره تهران کارتون نیز بر این باور است که چون در جشنواره‌هایی مانند این، فراخوانی به صورت عام داده می‌شود، به صورت ملی همه از سراسر کشور در آن شرکت می‌کنند. چون چنین جشنواره‌هایی با این وسعت زمانبر است بهتر است در کنار برگزاری این جشنواره‌های اثرگذار، کارگاه‌های آموزشی نیز در این زمینه هر چند وقت یکبار برگزار شود تا آثاری که خارج از جشنواره‌ها نیز خلق می‌شوند آثاری کاربردی و عملیاتی باشند و پیام‌رسانی لازم را نیز با خود به همراه آورند.