«نگین»؛ نقشه راه پرداختن به نخبگان
عبدا... علایی، تهیه‌کننده 110 مستند پنج‌دقیقه‌ای از نخبگان با عنوان «نگین» در گفت‌وگو با «جام‌جم»، این مجموعه را نقشه راهی برای دیگران در پرداختن به نخبگان کشورمان می‌داند.
او در مورد چگونگی کلیدخوردن تولید این پروژه چنین می‌گوید: «تولید برنامه نگین حاصل فرآیندی طولانی‌مدت بود. یکی از دغدغه‌های اصلی معاونت صدا با حضور علی بخشی‌زاده و رادیو ایران با حضور محمدجعفر محمدزاده ایجاد فضایی برای معرفی نخبگان کشور، چه متقدمان و چه متاخران به نسل جوان است و برای این منظور در جست‌وجوی طرحی بودند. در این میان، چند ایده مطرح و در نهایت قرار شد سراغ سرمنشأ موضوع یعنی بنیاد ملی نخبگان برویم و این‌گونه شد که پس از 10 جلسه مشورتی با این بنیاد، 110 نخبه را برای پرداختن به آنها انتخاب کردیم و پس از پنج ماه پیش‌تولید، برنامه روی آنتن رفت. سعی ما بر این بود این 110 نفر ترکیبی از نخبگان متقدم، متاخر، شهدا، زندگان و درگذشتگان، اهل حوزه، اهل علم و... باشند.»
علایی ادامه می‌دهد: «نکته حائز اهمیت این که در مورد برخی از این 110 نفر، اطلاعاتی در فضای مجازی وجود نداشت و اسناد دست اول شفاهی و کتبی در مورد آنها از طریق بنیاد ملی نخبگان در اختیار ما قرار گرفت. ضمن این که در مورد برخی دیگر نیز در طول برنامه تحقیقاتی انجام شد. ابتدا قرار بود در مورد هر یک از این 110 نفر برنامه‌ای با زمان بیشتر ساخته شود اما در ادامه به این نتیجه رسیدیم طراحی‌مان به گونه‌ای باشد که بتوان به عنوان میان‌برنامه در شبکه‌های گوناگون و در عین حال در فضای مجازی نیز پخش شود. رونمایی از مجموعه نگین در واقع رونمایی از نقشه راهی است که می‌تواند در عرصه تولید مستندپرتره در مورد نخبگان‌مان مورد استفاده قرار بگیرد.»
او در پاسخ به این که در این مسیر با چه چالش‌های دیگری مواجه بودند می‌گوید: «یکی دیگر از دشواری‌های پیش روی ما، کوتاه بودن و در واقع پنج دقیقه‌ای بودن هر کدام از قسمت‌های این مستند بود. ما اطلاعات زیادی در مورد هر یک از این افراد در اختیار داشتیم و باید گلچینی از آن را در پنج دقیقه به مخاطب ارائه می‌کردیم. همان‌طور که می‌دانید هر چه زمان محدودتر و اطلاعات بیشتر باشد، تهیه و تولید یک خروجی مناسب هم سخت‌تر می‌شود.» علایی با اشاره به استفاده از صدای خود این نخبگان در نگین توضیح می‌دهد: «یکی دیگر از نکات حائز اهمیت در مورد برنامه این است که ما تا حد امکان از صدای این نخبگان استفاده کرده‌ایم و اگر اسنادی صوتی در اختیارمان بوده حتی از یک دقیقه‌اش هم نگذشته‌ایم و در کنار روایت خودمان، به استفاده از صدای آنها نیز پرداخته‌ایم. این در مورد کسانی بود که در قید حیات نبودند و در مورد آنها که حضور داشتند مصاحبه کردیم تا بتوانیم از صدایشان در مستندمان استفاده کنیم.»
او در مورد ایده‌آلش برای چگونگی استفاده از خروجی این پژوهش هم تصریح می‌کند: «ایده‌آل ما این است که خروجی پژوهش‌مان در کتاب‌های درسی مورد استفاده قرار بگیرد؛ چرا که فقط یک روایت صرف نیست و تیم تحقیق و پژوهش‌مان به تولید داستان‌هایی پرداخته‌اند که شاید پیش از این هیچ کس آنها را در مورد آن اشخاص نشنیده باشد.»
علایی ادامه می‌دهد: «نکته حائز اهمیت این که در مورد برخی از این 110 نفر، اطلاعاتی در فضای مجازی وجود نداشت و اسناد دست اول شفاهی و کتبی در مورد آنها از طریق بنیاد ملی نخبگان در اختیار ما قرار گرفت. ضمن این که در مورد برخی دیگر نیز در طول برنامه تحقیقاتی انجام شد. ابتدا قرار بود در مورد هر یک از این 110 نفر برنامه‌ای با زمان بیشتر ساخته شود اما در ادامه به این نتیجه رسیدیم طراحی‌مان به گونه‌ای باشد که بتوان به عنوان میان‌برنامه در شبکه‌های گوناگون و در عین حال در فضای مجازی نیز پخش شود. رونمایی از مجموعه نگین در واقع رونمایی از نقشه راهی است که می‌تواند در عرصه تولید مستندپرتره در مورد نخبگان‌مان مورد استفاده قرار بگیرد.»
او در پاسخ به این که در این مسیر با چه چالش‌های دیگری مواجه بودند می‌گوید: «یکی دیگر از دشواری‌های پیش روی ما، کوتاه بودن و در واقع پنج دقیقه‌ای بودن هر کدام از قسمت‌های این مستند بود. ما اطلاعات زیادی در مورد هر یک از این افراد در اختیار داشتیم و باید گلچینی از آن را در پنج دقیقه به مخاطب ارائه می‌کردیم. همان‌طور که می‌دانید هر چه زمان محدودتر و اطلاعات بیشتر باشد، تهیه و تولید یک خروجی مناسب هم سخت‌تر می‌شود.» علایی با اشاره به استفاده از صدای خود این نخبگان در نگین توضیح می‌دهد: «یکی دیگر از نکات حائز اهمیت در مورد برنامه این است که ما تا حد امکان از صدای این نخبگان استفاده کرده‌ایم و اگر اسنادی صوتی در اختیارمان بوده حتی از یک دقیقه‌اش هم نگذشته‌ایم و در کنار روایت خودمان، به استفاده از صدای آنها نیز پرداخته‌ایم. این در مورد کسانی بود که در قید حیات نبودند و در مورد آنها که حضور داشتند مصاحبه کردیم تا بتوانیم از صدایشان در مستندمان استفاده کنیم.»
او در مورد ایده‌آلش برای چگونگی استفاده از خروجی این پژوهش هم تصریح می‌کند: «ایده‌آل ما این است که خروجی پژوهش‌مان در کتاب‌های درسی مورد استفاده قرار بگیرد؛ چرا که فقط یک روایت صرف نیست و تیم تحقیق و پژوهش‌مان به تولید داستان‌هایی پرداخته‌اند که شاید پیش از این هیچ کس آنها را در مورد آن اشخاص نشنیده باشد.»