دانشگاه تهران چگونه ایجاد شد؟
روایت‌های شفاهی بسیاری درباره اسطوره‌سازی از خاندان پهلوی وجود دارد، روایت‌هایی که هیچ استناد تاریخی در رابطه با آن وجود ندارد. در این ستون قرار است نگاهی به برخی از این روایت‌ها با ارجاع به منابع موجود رسمی بپردازیم.
«پروفسور حسابی در خصوص تاسیس دانشگاه تهران می‌گوید: «برای صحبت درباره لزوم تاسیس دانشگاه در ایران رفتیم حضور رضاشاه. دستور داد پهلویش نشستم و چایی آوردند. وقتی صحبت‌هایم درباره لزوم دانشگاه و فوایدش تمام شد، گفت برای تحقق این کارها چند سال زمان لازمه؟ گفتم ۳ تا ۵ سال. گفت همین که حاضری کاری کنی که من برای نیازهایم دستم پیش خارجی دراز نباشه هر کاری از دستم بر بیاد انجام می‌دهم. تشکر کردم. آمدم مرخص شوم صدا کرد: برای این آرزوهایی که داری چقدر پول لازم داری؟ من یک حساب مختصر کردم و گفتم اگر هزار تومان مرحمت کنید کافیه. سه روز از ملاقات من با شاه نگذشته بود ۱۰۰ هزار تومان حواله شد برای تاسیس دانشگاه تهران. برای تخصیص زمین دانشگاه نیز با کالسکه شاه مرا بردند پارک جلالیه که محل مشق سواره‌نظام بود. گفت چقدر از اینجا را می‌خواهی؟ گفتم به اندازه این میدان مشق سربازان کافیه. دیدم شاه وزیر جنگ را صدا کرد گفت کل این پادگان را خالی می‌کنی می‌بری دوشان‌تپه و همه رو می‌دی برای تاسیس دانشگاه تهران. زمین‌های آقای اتحادیه را هم می‌خری به این ضمیمه می‌کنی. این پول و این حمایت و دادن این زمین‌ها حاصلش شد دانشگاه تهران».
پاسخ: این متن با تحریف خاطره دکتر حسابی از تاسیس دانشگاه تهران، تلاش در قهرمان‌پروری و ارائه شخصیتی منطقی از رضاخان دارد. اصل خاطره را در صفحه 173 کتاب استاد عشق مطالعه کنید.
نشست صمیمانه کنار رضاشاه صحت ندارد! جلسه طبق تشریفات و با واهمه از شخصیت خشن رضاشاه بوده: «هیچ وقت یادم نمی‌رود، من فقط به خاطر این كه بیش از اینها از اروپایی‌ها عقب نیفتیم، و هر طور شده دانشگاهی درست كنیم، قبول كردم، كه علی‌رغم همه نگرانی‌ها به دیدن شاه بروم!» مکالمات ادعایی طرفین صحت ندارد! به طور مثال رضاخان پس از توضیحات نیم‌ساعته دکتر، می‌گوید همه اینها كه توضیح دادید درست، ولی بگویید ببینم این دانشگاه به چه درد می‌خورد؟! دکتر در پاسخ، با مثال‌هایی ساده از مزیت‌های اقتصادی و عمرانی دانشگاه و کاهش هزینه‌های دولت می‌گوید. اصل پاسخ رضاخان بدین شرح بود: «این آرزوهایی كه دارید، می‌گویید بعد از چند سال به نتیجه می‌رسد؟» تخمین بودجه ۱۰۰۰ تومانی توسط دکتر حسابی در ملاقات مذکور صحت ندارد! طبق نقل ایشان در آن زمان با ۱۰۰ تومان می‌شد یک کوچه با تمام خانه‌هایش را خرید! ماجرای بیان‌شده برای انتخاب زمین دانشگاه، با تمام جزئیاتش کذب است و این امر توسط آقای حکمت وزیر معارف و مشاور آندره‌‌گدار، معمار فرانسوی انجام شد!
پاسخ: این متن با تحریف خاطره دکتر حسابی از تاسیس دانشگاه تهران، تلاش در قهرمان‌پروری و ارائه شخصیتی منطقی از رضاخان دارد. اصل خاطره را در صفحه 173 کتاب استاد عشق مطالعه کنید.
نشست صمیمانه کنار رضاشاه صحت ندارد! جلسه طبق تشریفات و با واهمه از شخصیت خشن رضاشاه بوده: «هیچ وقت یادم نمی‌رود، من فقط به خاطر این كه بیش از اینها از اروپایی‌ها عقب نیفتیم، و هر طور شده دانشگاهی درست كنیم، قبول كردم، كه علی‌رغم همه نگرانی‌ها به دیدن شاه بروم!» مکالمات ادعایی طرفین صحت ندارد! به طور مثال رضاخان پس از توضیحات نیم‌ساعته دکتر، می‌گوید همه اینها كه توضیح دادید درست، ولی بگویید ببینم این دانشگاه به چه درد می‌خورد؟! دکتر در پاسخ، با مثال‌هایی ساده از مزیت‌های اقتصادی و عمرانی دانشگاه و کاهش هزینه‌های دولت می‌گوید. اصل پاسخ رضاخان بدین شرح بود: «این آرزوهایی كه دارید، می‌گویید بعد از چند سال به نتیجه می‌رسد؟» تخمین بودجه ۱۰۰۰ تومانی توسط دکتر حسابی در ملاقات مذکور صحت ندارد! طبق نقل ایشان در آن زمان با ۱۰۰ تومان می‌شد یک کوچه با تمام خانه‌هایش را خرید! ماجرای بیان‌شده برای انتخاب زمین دانشگاه، با تمام جزئیاتش کذب است و این امر توسط آقای حکمت وزیر معارف و مشاور آندره‌‌گدار، معمار فرانسوی انجام شد!