نگاهی به نتایج انتخابات پارلمانی پاکستان و چشمانداز تحولات سیاسی این کشور
پیروزی متحدان عمرانخان؛ ائتلافسازی نواز شریف
گرچه براساس نتایج نهایی انتخابات پارلمانی پاکستان، احزاب مستقل وابسته به عمرانخان، گوی سبقت را از سایر احزاب و گروهها ربودند اما براساس گزارشهای منتشرشده، نواز شریف که برخی معتقدند از حمایت ارتش پاکستان برخوردار است تلاش دارد تا با تشکیل ائتلاف، نخستوزیر شود.
کمیته انتخاباتی پاکستان دیروز با گذشت سه روز از زمان برگزاری انتخابات پارلمانی پاکستان، نتایج نهایی را اعلام کرد که براساس آن احزاب مستقل که اکثرا تحت حمایت نخستوزیر پیشین پاکستان عمرانخان هستند، موفق شدند ۱۰۱کرسی را به خود اختصاص دهند. حزب «مسلملیگ پاکستان» به ریاست نواز شریف، نخستوزیر سابق با ۷۵کرسی درجایگاه دوم قرار گرفت و حزب «مردم پاکستان» به رهبری بلاول بوتو زرداری(وزیر خارجه فعلی وفرزند بینظیربوتو) نیز با ۵۴کرسی درجایگاه سوم قرار گرفت.انتخابات روز پنجشنبه (۸فوریه) درحالی برگزارشد که حزب «تحریکانصاف» اجازه حضور در رقابت را نداشت و عمرانخان نیز با دهها عناوین اتهامی (طی یک کودتای سیاسی) در زندان بهسر میبرد؛ از این رو حزب تصمیم گرفت که نامزدهای خود را به شکل مستقل وارد انتخابات کند.براساس نتایج نهایی، برای اولین بار در تاریخ سیاسی پاکستان، نمایندگان مستقل (اکثریت حامی عمرانخان) توانستهاند بیشترین آرا را به خود اختصاص دهند، اما تشکیل دولت از سوی آنها بعید به نظر میرسد.طبق قانون انتخابات پاکستان، اگر هیچ حزبی اکثریت (نیم+یک) آرای رأیدهندگان را نتواند از آن خود کند، حزب پیروز (با بیشترین کرسی) باید اقدام به ائتلافسازی کند اما اخبار و گزارشها حکایت از این دارد که شرایط برای نخستوزیری نواز شریف در حال فراهمشدن است.
نواز شریف
براساس تحلیلهای منتشرشده، در تاریخ سیاسی پاکستان و اصولا در تاریخ سیاسی بسیاری از کشورها سابقه نداشته که نامزدهای مستقل، بیشترین کرسی را از آن خود کنند و بر همین اساس برخی معتقدند به نامزدهای مستقل که بیشترین کرسی را بردهاند اجازه ائتلافسازی و تشکیل دولت داده نخواهد شد. گزارشها حکایت از این دارد که گویا اراده حاکم در پاکستان بر این استوار شده است که نواز شریف، نخستوزیر باشد. او در ماه اکتبر سال گذشته پس از چهار سال تبعید خودخواسته در انگلیس به پاکستان بازگشت. ظرف چند هفته، دادگاه اتهامات فساد علیه او را لغو کرد و ناظران را به این باور رساند که او توسط ارتش بهعنوان نخستوزیر آینده کشور انتخاب شده است.از این رو نواز شرف در پیامی از دیگر احزاب خواسته است تا در ائتلاف با او اقدام به تشکیل دولت کنند.این مرد جنجالی صحنه سیاسی پاکستان تاکنون سه بار نخستوزیر این کشور بوده است. یک بار از سال ۱۹۹۰ تا ۱۹۹۳، بار دیگر از ۱۹۹۷ الی ۱۹۹۹ و سومین بار نیز از۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ در رأس دولت قرار داشت که در این سال با حکم دادگاه عالی پاکستان در پی رسوایی «اسناد پاناما» از سمت خود برکنار شد. دادگاه همچنین او را از حضور در هرگونه مناصب رسمی منع و وی را به ۱۰ سال زندان محکوم کرد.نواز شریف در سال ۲۰۱۹بهدلیل «ملاحظات بشردوستانه» آزاد شد و مقامات پاکستان به او اجازه دادند که کشور را ترک کرده و به انگلیس برود. او اکتبر سال گذشته به پاکستان بازگشت و تمامی اتهامات او نیز بخشیده شد.با این تفاصیل به نظر میرسد که فضای سیاسی پرالتهابی در انتظار پاکستان خواهد بود. برای اولین بار اپوزیسیونی در پارلمان حضور خواهد داشت که بیشترین رأی را از آن خود کرده است. باید دید که آیا نواز شریف از در مصالحه با مستقلین حامی عمرانخان وارد خواهد شد یا ستیز با هرآنچه به عمرانخان مربوط میشود را ادامه خواهد داد.
سعید سبحانی | گروه بینالملل