printlogo


کمک بهره‌وری به حل ناترازی
بررسی وضعیت مصرف انرژی و میزان ارزش‌افزوده حاصل از آن نشان می‌دهد که راه‌حل ناترازی انرژی کشور در تولید بیشتر نیست بلکه در اصلاح الگوی مصرف و بهبود بهره‌وری است؛ از این رو،دستور رئیس‌جمهور محترم مبنی بر تشکیل سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی بسیار عالمانه و مبتنی بر مطالعه کارشناسی‌شده است.

براساس آمار ترازنامه انرژی کشور، سهم ایران ازکل مصرف گاز طبیعی جهانی تقریبا 7 درصد بوده و ما رتبه چهارم دنیا در مصرف گاز طبیعی را داریم، در‌حالی که متناسب با متوسط جهانی مصرف این سطح از انرژی، ارزش‌افزوده خلق ‌نشده است که این موضوع خود را در شاخص مصرف انرژی نشان می‌دهد. شاخص شدت انرژی بیانگر کارایی در مصرف انرژی است و نشان می‌دهد که به‌ازای تولید هر واحد ارزش‌افزوده، چقدر انرژی مصرف شده است. براساس آخرین آمار سالنامه انرژی، شدت مصرف انرژی در کشور تقریبا دو برابر کشورهای توسعه‌یافته و حتی کشورهای خاورمیانه است. از این رو، چنانچه ما الگوی مصرف خودرااصلاح کنیم، نه‌تنها ناترازی انرژی برطرف می‌شود بلکه با همین سطح از تولید می‌توانیم صادرکننده انرژی هم باشیم.در این چهارچوب، برنامه‌ریزی جهت اصلاح الگوی مصرف ازطریق ایجادنهادهای تخصصی راهگشا است.با توجه به ماهیت فرابخشی موضوع و این‌که دستگاه‌های اجرایی مختلفی همچون وزارت نفت، وزارت نیرو، وزارت صمت، وزارت جهاد کشاورزی و...درگیر آن هستند، پیشنهاد می‌شود با توجه به مسئولیت سازمان ملی بهره‌وری در سیاست‌گذاری و راهبری بهره‌وری کشور، سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی ذیل سازمان ملی بهره‌وری ایجاد شود و سازمان ملی بهره‌وری نیز مستقیما زیر نظر رئیس‌جمهور محترم فعالیت کند. لازم به ذکر است در سنوات قبل ذیل وزارت نیرو و وزارت نفت، نهادهایی جهت بهینه‌سازی مصرف انرژی بصورت جداگانه ایجاد شده بود که با توجه به ماهیت فرابخشی موضوع و نداشتن اختیارات متناسب با مسئولیت داده شده، موفقیت چندانی حاصل نشده است. 

رضا وفایی‌یگانه | معاون اقتصادی اتاق تعاون ایران