جنگ روایت‌ها و نظم نوین جهانی
هر عصری زندان ادراک خویش است. انسان بیش از آن‌که از گذشته بی‌خبر باشد، از اکنون غافل می‌ماند. زیرا آنچه هر روز در برابر دیدگانش تکرار می‌شود، آرام آرام از قلمرو «دیدن» خارج و به قلمرو «عادت» وارد می‌گردد. بدین‌سان بزرگ‌ترین دگرگونی‌های تاریخ غالبا نه در تاریکی گذشته، که در روشنایی اکنون پنهان می‌شوند. این یکی از عمیق‌ترین تناقض‌های آگاهی تاریخی است.
دکتر محمود نقدی پور - عضو هیأت علمی دانشگاه
راینهارت کوزلک فیلسوف نامدار تاریخ، این وضعیت را در چارچوب نسبت میان «فضای تجربه» و «افق انتظار» تبیین می‌کند؛ جایی که ذهن انسان زیر فشار مسائل روزمره، توان تشخیص دگرگونی‌های ژرف تاریخی را از دست می‌دهد. این همان حالتی است که می‌توان از آن با تعبیر «سایه معاصرت» یاد کرد؛ سایه‌ای که نه از تاریکی بلکه از شدت نزدیکی به واقعیت پدید می‌آید و تمیز چهره حقیقت را دشوار می‌سازد.
اگر این چارچوب نظری را بر ایران معاصر تطبیق دهیم، با پدیده‌ای شگرف روبه‌رو می‌شویم: دستاوردهایی که برای بسیاری از ناظران بیرونی آشکار و غیرقابل انکار است، در بخشی از جامعه ایرانی چنان در هاله‌ای از تردید فرو رفته که گویی رخ نداده‌اند. این تناقض، ریشه در همان «سایه معاصرت» دارد؛ فاصله ناچیز زمانی میان ناظر و رویداد به‌جای روشنایی پرده‌ای از ابهام می‌افکند و درک عمق تحولات را دشوار می‌سازد.
تصور کنید کشوری که: «در صنعت موشکی و پهپادی، در زمره 10 قدرت برتر جهان جای دارد»، «در علوم هسته‌ای و نانو و بسیاری علوم دیگر به خودکفایی کامل دست یافته است»، «با وجود تحریم‌های بی‌سابقه شبکه‌ای گسترده از روابط اقتصادی و راهبردی با بیش از 50کشور جهان ایجاد کرده است»، «در نبرد با تروریسم تکفیری، نقشی تعیین‌کننده در نجات تمدن و میراث بشری در خاورمیانه به‌خصوص عراق و سوریه ایفا کرده است»، «به‌عنوان هسته محوری محور مقاومت، موازنه قدرت در غرب آسیا را دگرگون ساخته است» و «الگویی از استقلال سیاسی و اقتصادی ارائه داده که نه شرقی است و نه غربی و الگوی موفق نظامی و دفاعی آن تحسین جهان را بر‌انگیخته» با این همه در میان بخشی از شهروندان خود، گویی این دستاوردها نادیده انگاشته می‌شود. ما به‌قدری به این تحولات نزدیکیم که عظمت آنها را نمی‌بینیم؛ درست مانند کسی که در دل کوهستان زندگی می‌کند و شکوه قله‌ها را از یاد می‌برد.
در این میان، دشمنی هوشمندانه و بی‌رحم در کار است. «جنگ ترکیبی» و «جنگ شناختی» که غرب طی چهار دهه و نیم اخیر علیه ایران به راه انداخته، هرگز به تحریم‌ها و تهدیدات نظامی محدود نبوده است.
اگر این چارچوب نظری را بر ایران معاصر تطبیق دهیم، با پدیده‌ای شگرف روبه‌رو می‌شویم: دستاوردهایی که برای بسیاری از ناظران بیرونی آشکار و غیرقابل انکار است، در بخشی از جامعه ایرانی چنان در هاله‌ای از تردید فرو رفته که گویی رخ نداده‌اند. این تناقض، ریشه در همان «سایه معاصرت» دارد؛ فاصله ناچیز زمانی میان ناظر و رویداد به‌جای روشنایی پرده‌ای از ابهام می‌افکند و درک عمق تحولات را دشوار می‌سازد.
تصور کنید کشوری که: «در صنعت موشکی و پهپادی، در زمره 10 قدرت برتر جهان جای دارد»، «در علوم هسته‌ای و نانو و بسیاری علوم دیگر به خودکفایی کامل دست یافته است»، «با وجود تحریم‌های بی‌سابقه شبکه‌ای گسترده از روابط اقتصادی و راهبردی با بیش از 50کشور جهان ایجاد کرده است»، «در نبرد با تروریسم تکفیری، نقشی تعیین‌کننده در نجات تمدن و میراث بشری در خاورمیانه به‌خصوص عراق و سوریه ایفا کرده است»، «به‌عنوان هسته محوری محور مقاومت، موازنه قدرت در غرب آسیا را دگرگون ساخته است» و «الگویی از استقلال سیاسی و اقتصادی ارائه داده که نه شرقی است و نه غربی و الگوی موفق نظامی و دفاعی آن تحسین جهان را بر‌انگیخته» با این همه در میان بخشی از شهروندان خود، گویی این دستاوردها نادیده انگاشته می‌شود. ما به‌قدری به این تحولات نزدیکیم که عظمت آنها را نمی‌بینیم؛ درست مانند کسی که در دل کوهستان زندگی می‌کند و شکوه قله‌ها را از یاد می‌برد.
در این میان، دشمنی هوشمندانه و بی‌رحم در کار است. «جنگ ترکیبی» و «جنگ شناختی» که غرب طی چهار دهه و نیم اخیر علیه ایران به راه انداخته، هرگز به تحریم‌ها و تهدیدات نظامی محدود نبوده است.