رقابتی سخت در انتظار اردوغان
رجب طیب اردوغان از شانزده سال پیش، اول به عنوان نخست‌وزیر و سپس در كسوت رئیس‌جمهور قدرتمند بر تركیه حكومت می‌كند. او تحمل مخالفت و اعتراض را ندارد. در همین حال اما دو نفر از منتقدان برجسته‌اش آماده می‌شوند تا تمام قد در برابر وی بایستند.
احمد داوود اوغلو كه اینك اخراجش از حزب عدالت و توسعه بسیار محتمل به نظر می‌رسد، مدت‌ها از جمله نزدیك‌ترین یاران اردوغان بود. وی نخست سمت مشاور ارشد و سپس وزارت خارجه را به‌عهده داشت و در سال 2014 و پس از آغاز ریاست‌جمهوری اردوغان به نخست‌وزیری تركیه منصوب شد، اما دو سال بعد و پس از آن كه اختلاف‌هایی جدی با رئیس‌جمهور پیدا كرد، از مقام خود كنار گذاشته شد. اینك داوود اوغلو برای تاسیس حزب خودش برنامه‌ریزی می‌كند، اما به غیر از او یكی دیگر از همقطاران سابق اردوغان یعنی علی بابكان نیز برای یك آغاز سیاسی جدید كار می‌كند. بابكان یكی از بنیانگذاران حزب عدالت و توسعه بود و بین سال‌های 2002 تا 2007 كارنامه‌ای موفق از خود در وزارت اقتصاد باقی گذاشت و سپس به وزارت خارجه و معاونت رئیس‌جمهور رسید. اما اوایل جولای حزب را به دلیل نیاز تركیه به چشم‌اندازی نوین به آینده ترك گفت.
اردوغان نیز هر دو را به خیانت متهم و تهدید كرد، تاوانی سنگین خواهند پرداخت. اما این رویدادها در بدترین زمان ممكن برای رئیس‌جمهور تركیه اتفاق می‌افتد. بعد از شكست‌های سنگین حزب عدالت و توسعه در انتخابات محلی بهار گذشته، یعنی در همان انتخاباتی كه طی آن حزب حاكم شهرهای بزرگ را از دست داد، ناآرامی‌ها در داخل حزب بالا گرفت. تصمیم اردوغان برای برگزاری انتخابات مجدد شهرداری استانبول نیز اشتباهی فاحش بود و باز هم حزب وی با رای كمتری از گذشته بازنده میدان شد. در سوریه نیز روز به روز تركیه بیشتر در باتلاق جنگ داخلی فرو می‌رود و ارتش در همه جبهه‌ها تحت فشار قرار دارد. وضعیت اقتصادی تركیه نیز كه زمانی كارت برنده اردوغان به حساب می‌آمد، روز به روز بدتر شده است. نرخ بیكاری به 14 درصد رسیده و این از ده سال پیش بی‌سابقه است و دیگر شاخص‌های اقتصادی نیز روندی نزولی دارد. در واقع اردوغان با دخالت‌های خود در سیاست‌های پولی و مالی بانك مركزی، همه سرمایه‌گذاران را به وحشت می‌اندازد.
در این میان اما مردی كه زمانی به تزار اقتصاد شهرت داشت، یعنی علی بابكان، بیش از پیش محبوبیت پیدا می‌كند. بابكان اخیرا نه تنها با رهبران اقتصادی تركیه بلكه با سرمایه‌گذاران خارجی دیدارهایی داشته است. افزون بر آن بابكان از حمایت‌های رئیس‌جمهور سابق عبدا... گل نیز برخوردار است، همان مردی كه یكی از مخالفان سرسخت اردوغان محسوب می‌شود. گل هنوز هم نه تنها در داخل حزب بلكه در افكار عمومی تركیه از وجهه بالایی برخوردار است.
در همان حال كه بابكان بر سیاست‌های اقتصاد‌محور و اروپایی تاكید دارد، عبدا... گل برای جلب آرای مسلمانان محافظه‌كار مایوس از اردوغان تلاش می‌كند. هر دو البته از بازگشت دموكراسی پارلمانی به جای دموكراسی ریاستی می‌گویند و از تقسیم قوا و كاهش اختیارات اردوغان حمایت می‌كنند.
با این حال این دو نفر و حزب احتمالی‌شان طبق نظرسنجی‌ها بیش از 10 درصد از آرا را نخواهند داشت، اما همین برای از اكثریت انداختن حزب اردوغان در انتخابات سال 2023 كفایت می‌كند. البته چنانچه داوود اوغلو و بابكان با دیگر احزاب اپوزیسیون بر سر یك نامزد واحد در انتخابات ریاست‌جمهوری به توافق برسند، آنگاه اردوغان از صندلی ریاست جمهوری محروم می‌شود. اما ظاهرا اردوغان به این راحتی كنار نمی‌رود و می‌گوید: «هرگز اجازه نخواهیم داد برادری‌هایمان از بین برود.»
از سوی دیگر داوود اوغلو نیز آشكارا در برابر حزب قد علم كرده است. اواخر آگوست اردوغان و همكارانش، حزب ناسیونالیست جمهوری را به‌دست داشتن در عملیات تروریستی سال‌های اخیر متهم كرد. در پاییز 2015 یعنی زمانی كه اردوغان در آستانه شكست قرار داشت، آن موج ترورها بود كه بار دیگر اكثریت مطلق را به اردوغان و حزبش بازگرداند.
منبع: فرانكفورتر روندشاو