آموزش فراگیر، فلسفه‌ای است که هدف آن فراهم کردن دسترسی برابر به آموزش برای تمام دانش‌ها و براساس اصول برابری، تنوع، همکاری، مشارکت، توانمندسازی و استقلال است. اجرای شیوه‌های آموزش فراگیر مؤثر شامل شناسایی و رفع موانع فراگیر، ایجاد یک محیط یادگیری حمایتی و فراگیر، ارائه منابع و پشتیبانی مناسب و تشویق مشارکت فعال است. بهترین شیوه‌ها برای آموزش فراگیر شامل طراحی جهانی برای یادگیری، آموزش متمایز، پشتیبانی و راهنمایی همتایان و برنامه‌های آموزشی فردی است. برای اطمینان از دسترسی همگانی به آموزش مهم است که نظام آموزشی اهمیت آموزش فراگیر برای همه دانش‌آموزان را درک و برای اجرای شیوه‌های مؤثر در مدارس خود اقدام کند.
هدف ازآموزش فراگیر، فراهم کردن دسترسی برابربه آموزش برای همه دانش‌آموزان، صرف‌نظر از توانایی‌ها و ناتوانی‌هایشان است. این آموزش با افزایش مشارکت در یادگیری و کاهش طرد شدن از آموزش، به نیازهای متنوع همه فراگیران می‌پردازد و به آنها پاسخ می‌دهد.در حال حاضر نظام‌های آموزشی نوین به اجرای آموزش فراگیر تعهد دارند چرا که بر این باورند که تنوع، برابری و عدالت اجتماعی را ترویج می‌کند و تشخیص می‌دهد که هر دانش‌آموزی منحصر‌به‌فرد است و نیازهای یادگیری متفاوتی دارد و به‌دنبال ایجاد محیطی است که به این نیازها پاسخگو باشد. آموزش فراگیر همچنین به ایجاد حس اجتماعی و تعلق در میان دانش‌آموزان کمک می‌کند و می‌تواند منجر به نتایج تحصیلی و اجتماعی بهتری شود.
   
تشویق کار گروهی
هرچند در ابتدای مطرح شدن آموزش فراگیر، این آموزش صرفا برای دانش‌آموزان با نیازهای ویژه مطرح می‌شد اما آموزش فراگیر به نفع همه دانش‌آموزان است، نه فقط معلولان؛ چرا که محیط یادگیری مثبت را ترویج و به تنوع ارزش می‌دهد و همکاری و کار گروهی را تشویق می‌کند. همچنین به توسعه همدلی و درک در میان دانش‌آموزان کمک می‌کند که می‌تواند منجر به فراگیرتر شدن و پذیرش جوامع شود.
   
اصول آموزش فراگیر 
ــ این آموزش با برابری و تنوع نشان می‌دهد که همه دانش‌آموزان، صرف‌نظر از پیشینه یا توانایی‌هایشان، باید دسترسی برابر به آموزش داشته باشند و با آنها با احترام و کرامت رفتار شود.
ــ مربیان، والدین و دانش‌آموزان را تشویق می‌کند تا برای ایجاد یک محیط یادگیری فراگیر که نیازهای همه یادگیرندگان را برآورده می‌کند، با یکدیگر همکاری و همراهی کنند.
ــ دسترسی و مشارکت از اصول کلیدی آموزش فراگیر است. هدف آن این است که همه دانش‌آموزان از فرصت‌های آموزشی یکسان برخوردار وتشویق شوند تا به‌طور کامل در فرآیند یادگیری مشارکت کنند.
ــ توانمندسازی و خودمختاری نیز از اصول مهم آموزش فراگیر است. این به آن معناست که دانش‌آموزان باید تشویق شوند تا مالکیت یادگیری خود را بر‌عهده بگیرند و برای تصمیم‌گیری در مورد آموزش خود توانمند شوند.
   
اجرای شیوه‌های مؤثر
ــ شناسایی و رفع موانع فراگیر؛ شامل ارائه پشتیبانی و منابع اضافی برای دانش‌آموزان دارای معلولیت و همچنین اصلاح برنامه درسی برای پاسخگویی به نیازهای همه فراگیران است.
ــ ایجاد یک محیط یادگیری حمایتی و فراگیر؛ شامل ایجاد و ترویج یک فرهنگ در کلاس درس که به تنوع ارزش می‌دهد و همکاری و کار گروهی را تشویق می‌کند.
ــ تأمین منابع و پشتیبانی مناسب؛ شامل فراهم کردن معلمان توانمند، فناوری و سایر تسهیلات 
ــ تشویق مشارکت فعال ؛ شامل فراهم کردن فرصت‌هایی برای حمایت و راهنمایی همسالان بوده یا ممکن است شامل ایجاد برنامه‌های آموزشی فردی باشد که نیازهای منحصر به فرد هر دانش‌آموز را برطرف می‌کند.
   
بهترین شیوه‌ها برای آموزش فراگیر
ــ طراحی جهانی برای یادگیری و آموزش متمایز؛ اصلاح برنامه درسی برای پاسخگویی به نیازهای همه یادگیرندگان  از‌جمله افراد دارای معلولیت است.
ــ حمایت و راهنمایی همتایان؛ ارائه فرصت‌هایی برای دانش‌آموزان برای حمایت و راهنمایی یکدیگر است که می‌تواند منجر به افزایش مشارکت و نتایج تحصیلی بهتر شود.
ــ  برنامه‌های آموزشی فردی (IEPS)؛ ایجاد یک برنامه شخصی برای هر دانش‌آموز است که به نیازهای منحصر به فرد و اهداف یادگیری آنها می‌پردازد.

(برگرفته شده از برنامه‌ها‌ی مؤسسه آموزشی پرینستون ریویو)
زهرا علی‌اکبری | کارشناس آموزش و پرورش