کمدی دهه شصتی با تکیه بر توانمندی‌های رضا عطاران

کمدی دهه شصتی با تکیه بر توانمندی‌های رضا عطاران

 فیلم «صددام» به کارگردانی پدرام پورامیری و تهیه‌کنندگی مجتبی رشوند، یکی از آثار کمدی برجسته در جشنواره فیلم فجر اخیر بوده که با استقبال زیادی روبه‌رو شده است. این فیلم که در ژانر درام و کمدی قرار می‌گیرد،داستان مردی راروایت می‌کندکه به‌دلیل شباهت ظاهری‌اش با صدام، مجبور می‌شود نقش بدل او را ایفا کند.

فیلمنامه صددام بر پایه ایده جالب و خلاقانه‌ای بنا شده است؛ شوخی با شخصیت‌های مهم تاریخی، به‌ویژه دیکتاتورها. این ایده، که پیشتر نیز در آثار کمدی مختلف مورد استفاده قرار گرفته، در صددام با گره‌خوردن به ماجرای صدام‌حسین، جذابیت بیشتری پیدا می‌کند. داستان فیلم بر الگوی جابه‌جایی بنا شده است؛ الگویی که گرچه تکراری به نظر می‌رسد اما با توجه به موقعیت‌های طنزآمیزی که از قرارگرفتن بدل صدام در تهران و انجام کارهای غیرمنتظره(مانند رقصیدن در میدان آزادی)ناشی می‌شود، اهمیت زیادی پیدا می‌کند.با وجود این ایده جذاب، برخی منتقدان معتقدند که فیلمنامه صددام همچنان ازمشکلاتی نظیر عدم انسجام و اتکای بیش از حد به توانایی‌های بازیگر اصلی، رضا عطاران، رنج می‌برد. به نظر می‌رسد که فیلم علاوه بر طنازی‌های همیشگی عطاران، نیم‌نگاهی نیز به رعایت مبانی فیلمنامه‌نویسی داشته باشد؛ اما در نهایت، تمام تخم‌مرغ‌های خود را در سبد توانایی‌های عطاران گذاشته است.
ایراد دیگری که بر این اثر وارد است، استفاده بیش از حد و خارج از عرف ازموادمخدر است. این موضوع به‌جز دو شوخی، هیچ کاربردی در پیشبرد داستان فیلم ندارد و بود و نبود آن تأثیری بر کلیت اثر نخواهد داشت. به‌خصوص این‌که انواع مختلف نحوه استفاده از تریاک در فیلم به نمایش گذاشته می‌شود،که این مسأله آسیب جدی به فیلم واردمی‌کند.صددام اولین فیلم مستقل پدرام پورامیری است.اوکه پیشتر به‌صورت مشترک باحسین دوماری فیلم‌های «جان‌دار» و«یادگار جنوب»راکارگردانی کرده بود، دراین فیلم ازفضای قبلی خود فاصله گرفته و سراغ یک کمدی با پیشینه تاریخی رفته است. پورامیری در ساخت فضای دهه 60 و انتخاب بازیگرها موفق عمل کرده و به‌طورکلی، یک کمدی آبرومند را به مخاطب ارائه می‌دهد. بااین‌حال، به نظر می‌رسد که کارگردانی فیلم فاقد نوآوری‌های خاص است و بیشتر بر ارائه یک داستان سرگرم‌کننده و خنده‌دار تمرکز دارد.البته برخی صحنه‌ها اشتباهات فاحشی دارد مثل استفاده از برف شادی یا آهنگی که توسط ابراهیم تاتلیس خوانده می‌شود که برای بعد از دهه 60 است ولی در فیلم آورده شده. بازی رضا عطاران در نقش بدل صدام، یکی از نقاط قوت اصلی فیلم است. گریم بسیار خوب او و شباهتش به صدام، باعث شده است که مخاطبان از همان ابتدا به تماشای فیلم علاقه نشان دهند. 

  مهدی صالحی - هنرجوی مدرسه نقد جام‌جم