بایستی با بازتعریف جایگاه خود در این فرآیند تاریخی، میان رخدادهای ظاهرا پراکنده تاریخ بکوشیم و پیوستار معناداری بیابیم. براین‌پایه، رویکرد تمدنی به موضوع مهدویت است که محور پژوهش خواهد بود؛ مولفه‌ای بنیادین که از تمسک به دو ثقل سترگ به‌دست می‌آید که یادگاران پیامبرند.نحله‌ای در تعریف تاریخ به رخدادها و کنشگری‌های پادشاهان و سران پرداخته‌اند؛ دربرابر این نگره، کسانی دلیل حرکت تاریخ را کوشش‌های دانشوران شمرده‌اند. دراین‌میان، مولفه‌ای دیگر نیز هست که با همه تاثیرگذاری در تاریخ، باغفلت معنادار وعظیمی فروپوشیده شده که رخدادهای بزرگ ومانای برانگیخته‌شدن پیامبران از آن جمله است.شگفتا تاریخ پیامبران به‌جای این‌که در پژوهش‌ها و بررسی‌های دانشورانه دارای جایگاهی درخور باشد، بیشتر به تفریح و سرگرمی و داستان شباهت می‌برد درحالی‌که بخش مهمی از قرآن (عهد اخیر خدا با انسان) به همین مهم اختصاص یافته است.در رویکرد مرسوم به تاریخ اما نقش پیامبران بسی حاشیه‌ای و ناپیداست. براساس قرآن، تاریخ بشر با دینداری آغاز شده و سرتاسر تاریخ، کنشگری دو جبهه حق و باطل است و جبهه حق، اصالت بنیادین دارد و پایان تاریخ را نیز رقم می‌زند. در تاریخ تمدن مشهور اما زیست بشر نه‌تنها با شرک که همچنین با جهل و نادانی آغاز می‌شود و با فناوری و شکوفایی علمی، نیاز بشر به دین چنان کاستی می‌گیرد که انسان سرانجام بر چکاد خداواره‌ای می‌نشیند و رنسانس نیز بزنگاه مهم و سرنوشت‌ساز بشریت معرفی می‌شود.برای رسیدن به دریافتی فراگیر از تاریخ تمدن، بایستی نقش و تاثیر ماندگار پیامبران چونان فرآیندی پیوسته در روند تاریخ مورد بررسی قرار بگیرد که تجلی حق و باطل در روند تاریخ، نخستین مولفه این بررسی است. با روشنگری قرآن درمی‌یابیم جریان هدایت از بنیاد به پیامبران منحصرشده و سلسله پیامبران، تجلی این جریان حقه است که در ادبیات قرآن «حزب‌الله» نامیده شده و برپایه روایات مستند و موثق و تاییدات قرآنی، این حزب روشنگر در شیعیان آخرالزمان (پیروان اسلام ناب محمدی) تجلی‌یافته.در برابر جبهه حق اماصف‌آرایی حزب شیطان را شاهدیم.درباره قدرت اهریمن، دیدگاه وروایت‌هایی ازتسخیر انسان توسط جن (به‌فارسی: پریزاد) و جن‌زدگی وجود دارد که به‌شکلی تندروانه در مسیحیت دیده می‌شود و هالیوود مبلغ آن است. برخی به آموزگاری شیطان می‌پردازند که آموزه‌هایش در برابر رویکرد تمدن‌ساز پیامبران طرح می‌شود، همانند گزارش لیله‌المبیت و پیشنهاد شیطان برای قتل پیامبر یا ساخت منجنیق برای سوزاندن ابراهیم پیامبر. فرجامین نگره بر دست‌اندازی اهریمن در زندگی انسان‌ها و مشکل‌آفرینی او تاکید دارد که گزارش ایوب پیامبر در این‌باره یادکردنی است.
برای خواندن متن کامل، کیوآرکد را اسکن کنید.

دکتر محمدهادی همایون - پژوهشگر و نویسنده