«ایران جان» و تحول رسانه ملی
رویداد ملی «ایران جان» در مقام یکی از برنامه‌های پیشرو و شاخص سازمان صداوسیما، درواقع تجلی عینی و عملیاتی تحول بزرگ یا همان افق تحولی است که برای آینده رسانه ملی ترسیم شده. این تحول بنیادین بر یک رکن محوری و بسیار حیاتی استوار شده و آن توانمندسازی گسترده و سیستماتیک رسانه برای شناسایی، کشف و معرفی ظرفیت‌های پنهان و نادیده گرفته شده در مناطق مختلف کشور است. هدف غایی و اصلی از این رویکرد آن است که حتی تمامی استان‌ها و نواحی‌ای که تا به امروز در کانون توجه نبوده‌اند و کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند، در سطح داخلی و همچنین برای مخاطبان بین‌المللی، با تمام توان، شکوه و ظرفیت‌های خود معرفی شوند و تمامی داشته‌های آنها به شکلی جامع و دقیق به نمایش گذاشته شود.
دکتر کمال اکبری | عضو هیأت علمی دانشگاه صداوسیما
این رویکرد استراتژیک، یکی از برجسته‌ترین و مهم‌ترین اقدامات درراستای تحقق عدالت رسانه‌ای محسوب می‌شود. مفهوم عدالت رسانه‌ای در این میان به این معناست که تمامی ساکنان و شهروندان کشور، بدون در نظر گرفتن موقعیت جغرافیایی، فاصله از مرکز یا محدودیت‌های مکانی بتوانند حضور فعالی در فضای رسانه ملی داشته باشند. آنها باید بتوانند حضور خود را در شبکه‌های اصلی و ملی ببینند تا از این طریق، داشته‌ها، توانمندی‌ها و هویت ملی خود را به جامعه معرفی کنند. درواقع اصل نخست عدالت رسانه‌ای، تضمین حق دیده شدن همه مردم در تمامی سطوح است. اما نکته دوم و متمم این اصل، ایجاد یک جریان گسترده آگاهی‌بخشی در میان سایر بخش‌های جامعه است. به بیان دیگر، عدالت زمانی کامل می‌شود که همه نقاط کشور از ظرفیت‌های موجود در سراسر خاک ایران، از جمله توانمندی‌های سرمایه‌گذاری، دستاوردهای علمی و امکانات تفریحی و اجتماعی به شکلی کامل، دقیق و همگانی باخبر شوند.
اگر نگاهی به گذشته بیندازیم، می‌بینیم که تمرکز رسانه عمدتا بر الگوی مرکزگرایی استوار بود و تنها تهران یا تعداد معدودی از مراکز استان‌ها در کانون توجه و بازتاب قرار داشتند اما امروزه شاهد یک تغییر بنیادین و ساختاری در این الگو هستیم. با فعال شدن و حضور پررنگ ایران در عرصه‌های مختلف، دوربین‌های صداوسیما تا عمق روستاها و دورافتاده‌ترین نقاط نفوذ کرده‌اند تا تصویر واقعی، ملموس و انسانی مردم را به نمایش بگذارند؛ حرکتی که بسیار مترقی، هوشمندانه و ارزشمند ارزیابی می‌شود.
معتقدم توجه ویژه دولت و همراهی مستمر استانداران، مسئولان اداری و ریاست جمهوری با این برنامه‌ها، نویدبخش آغاز یک دوران جدید و روشن در ساختار رسانه‌ای کشور است. در این مسیر، اگرچه گاهی نقدهایی مطرح می‌شود که ممکن است در ظاهر با رویکرد وحدت ملی در تضاد به‌نظر برسد اما باید توجه داشت این ایرادات و بازخوردها نقش اصلاح‌گر و تکامل‌بخش دارند. این نقدها درواقع کمک می‌کنند انسجام و وحدت ملی را در ایران، به‌ویژه در شرایط حساس کنونی و دوران جنگ، به سطحی بسیار بالاتر، مستحکم‌تر و منسجم‌تر برسانیم.
این برنامه‌ها کارکردی بسیار فراتر از پخش ساده و معمولی محتوا دارند. آنها در حقیقت ابزاری استراتژیک برای ایجاد انسجام ملی و نمایش دقیق جایگاه، وظایف و کارکردهای تمامی نهادها و دستگاه‌های کشور هستند که در نهایت منجر به ایجاد همدلی میان مسئولان برای خدمت‌رسانی بهتر، دقیق‌تر و مؤثرتر به مردم می‌شود. علاوه بر این، فراهم بودن بستری برای بیان نقدها، بازخوردها و شنیدن حرف‌های مردم از طریق رسانه ملی، بخشی جدایی‌ناپذیر و ضروری از این فرآیند تکاملی و رو به رشد است. امیدوارم در آینده، شاهد گسترش روزافزون و همه‌جانبه این طرح‌های ابتکاری و نوآورانه در بدنه سازمان صداوسیما باشیم.
اگر نگاهی به گذشته بیندازیم، می‌بینیم که تمرکز رسانه عمدتا بر الگوی مرکزگرایی استوار بود و تنها تهران یا تعداد معدودی از مراکز استان‌ها در کانون توجه و بازتاب قرار داشتند اما امروزه شاهد یک تغییر بنیادین و ساختاری در این الگو هستیم. با فعال شدن و حضور پررنگ ایران در عرصه‌های مختلف، دوربین‌های صداوسیما تا عمق روستاها و دورافتاده‌ترین نقاط نفوذ کرده‌اند تا تصویر واقعی، ملموس و انسانی مردم را به نمایش بگذارند؛ حرکتی که بسیار مترقی، هوشمندانه و ارزشمند ارزیابی می‌شود.
معتقدم توجه ویژه دولت و همراهی مستمر استانداران، مسئولان اداری و ریاست جمهوری با این برنامه‌ها، نویدبخش آغاز یک دوران جدید و روشن در ساختار رسانه‌ای کشور است. در این مسیر، اگرچه گاهی نقدهایی مطرح می‌شود که ممکن است در ظاهر با رویکرد وحدت ملی در تضاد به‌نظر برسد اما باید توجه داشت این ایرادات و بازخوردها نقش اصلاح‌گر و تکامل‌بخش دارند. این نقدها درواقع کمک می‌کنند انسجام و وحدت ملی را در ایران، به‌ویژه در شرایط حساس کنونی و دوران جنگ، به سطحی بسیار بالاتر، مستحکم‌تر و منسجم‌تر برسانیم.
این برنامه‌ها کارکردی بسیار فراتر از پخش ساده و معمولی محتوا دارند. آنها در حقیقت ابزاری استراتژیک برای ایجاد انسجام ملی و نمایش دقیق جایگاه، وظایف و کارکردهای تمامی نهادها و دستگاه‌های کشور هستند که در نهایت منجر به ایجاد همدلی میان مسئولان برای خدمت‌رسانی بهتر، دقیق‌تر و مؤثرتر به مردم می‌شود. علاوه بر این، فراهم بودن بستری برای بیان نقدها، بازخوردها و شنیدن حرف‌های مردم از طریق رسانه ملی، بخشی جدایی‌ناپذیر و ضروری از این فرآیند تکاملی و رو به رشد است. امیدوارم در آینده، شاهد گسترش روزافزون و همه‌جانبه این طرح‌های ابتکاری و نوآورانه در بدنه سازمان صداوسیما باشیم.
