برنامه شبکه امید به کنکوری‌ها می‌آموزد چطور خودشان انتخاب رشته کنند
انتخاب رشته در کف میدان
در روزهایی که انتخاب رشته به مهم‌ترین دغدغه کنکوری‌ها تبدیل شده بود، یک برنامه تلویزیونی با رویکردی هوشمندانه به یاری جوانان آمد و با راهنمایی آنها در این مسیر، مانع سوءاستفاده مشاوران قلابی از خانواده‌هایی شد؛ خانواده‌های که در بسیاری مواقع از روی ناچاری و ناآگاهی در دام سودجویان بازار انتخاب رشته می‌افتادند.
عوامل برنامه «برو پی کارت» روز سه‌شنبه در روابط عمومی سازمان صداوسیما حاضر بودند تا پاسخگوی تماس‌های مخاطبان باشند. این تعامل به درخواست مخاطبان صورت گرفت تا بتوانند نظرات انتقادات و پیشنهادات خود را بی واسطه با عوامل این برنامه در میان بگذارند. اندکی بعد از پاسخگویی به مخاطبان، عوامل این برنامه در جمع خبرنگاران حاضر شدند تا به سؤالات نماینده رسانه‌ها پاسخ دهند. این نشست با حضور تهیه‌کننده، سردبیر، و مجریان برنامه در تالار جلسات اداره کل روابط عمومی صداوسیما برگزار و تاکید شد که در برو پی کارت قرار است انتخاب رشته فقط به پر کردن یک فهرست و ردیف‌کردن اسم دانشگاه‌ها محدود نماند. این برنامه تلاش می‌کند دانش‌آموزان و داوطلبان کنکور را با علایق و توانایی‌های‌شان آشناتر سازد تا بتوانند درباره مسیر تحصیلی و شغلی آینده خود آگاهانه‌تر تصمیم بگیرند. در فصل ویژه کنکور ۱۴۰۵، داوطلبان علاوه بر آشنایی با رشته‌ها و مشاغل دانشگاهی، در بخش «رشته‌چین» نیز راهنمایی‌های لازم را برای تنظیم انتخاب‌های خود دریافت می‌کنند.
این فصل نگاهی هم به آینده دارد؛ در بخش «ایران ما»، نقش رشته‌ها و مشاغل در پیشرفت کشور و پاسخ به نیازهای آن بررسی می‌شود و بخش هوش مصنوعی نیز به تحولات بازار کار و ظهور مشاغل جدید می‌پردازد.
سامانه اینترنتی برنامه نیز به داوطلبان امکان می‌دهد رشته‌ها و دانشگاه‌ها را جست‌وجو و مقایسه کنند و با دیدن تجربه‌های دانش‌آموختگان و شاغلان، با جنبه‌های واقعی انتخاب‌های‌شان آشنا شوند. برو پی کارت، پس از همراهی با داوطلبان کنکور، قرار است مسیر خود را با دانش‌آموزان پایه نهم ادامه دهد؛ نوجوانانی که در آستانه انتخاب رشته و ورود به پایه دهم هستند. برنامه در ادامه به آنها کمک می‌کند استعدادهای‌شان را بهتر بشناسند و با فکر کردن به علاقه‌ها و آینده شغلی‌شان، مسیر تحصیلی مناسب‌تری برای خود انتخاب نمایند.
صرفاً دنبال اطلاع‌رسانی نبودیم
محمدرضا ارکان تهیه‌کننده، محمدرضا پیرو سردبیر، سعید شهبازی مجری ــ کارشناس، محمد ملکوتی‌خواه مجری ــ بازیگر و علی مهدی وطن‌پرست مسئول فضای مجازی با حضور در نشستی درباره تجربه تولید برنامه‌ای با حال‌وهوای کنکور و انتخاب رشته دانشگاهی صحبت کردند. این برنامه هر شب ساعت 19 زنده از شبکه امید پخش می‌شود.
محمدرضا ارکان، تهیه‌کننده برو پی کارت، با اشاره به رویکرد مساله‌محور این برنامه گفت: برو پی کارت صرفا برنامه‌ای برای نمایش، اطلاع‌رسانی یا آگاهی‌بخشی نیست، بلکه با هدف حل مسائل واقعی دانش‌آموزان در زمینه انتخاب رشته دانشگاهی، ادامه تحصیل و دستیابی به آینده شغلی متناسب با استعدادها و توانایی‌های فردی آنها تولید شده است.
وی افزود: تلاش کردیم به‌صورت کاربردی در کنار دانش‌آموزان باشیم و ابزارهایی در اختیارشان قرار دهیم تا بتوانند با شناخت دقیق‌تر از خود و رشته‌های دانشگاهی، برای آینده‌شان تصمیم بگیرند. بازخوردهای دریافتی از استان‌های مختلف کشور نیز نشان می‌دهد که مخاطبان با جدیت برنامه را دنبال و از بخش‌های گوناگون سامانه آن استفاده کرده‌اند.
ارکان با اشاره به استقبال مخاطبان از سامانه «برو پی کارت» اظهار کرد: امسال حدود ۱۰۱هزار کاربر جدید به سامانه پیوستند و نزدیک به ۱۲هزار فهرست انتخاب رشته در آن تنظیم شد؛ آماری که نشان‌دهنده استقبال داوطلبان از خدمات کاربردی برنامه است.
این تهیه‌کننده درباره امکانات سامانه مذکور توضیح داد: بخش «دوئل» برای مقایسه رشته‌ها و دانشگاه‌ها طراحی شده و در بخش «رشته‌چین»، دانش‌آموزان پس از طی مراحل مختلف و تکمیل پرسش‌نامه‌ها می‌توانند فهرست ۱۵۰ انتخاب خود را تنظیم و در صورت نیاز ویرایش کنند.
ارکان با اشاره به استقبال مخاطبان از بخش معرفی رشته‌ها و مشاغل گفت: یکی از بخش‌های پرمخاطب برنامه، آیتم «رشته‌به‌رشته» است که در آن رشته‌های دانشگاهی و مشاغل مرتبط معرفی می‌شوند. همچنین در بخش «رشته‌چین»، به‌صورت زنده با داوطلبان از استان‌های مختلف ارتباط برقرار می‌کردیم و با توجه به رتبه، علایق، شهرهای مورد نظر و اولویت‌های‌شان، فرآیند انتخاب رشته را مرحله‌به‌مرحله در سامانه پیش می‌بردیم. این بخش با استقبال قابل توجهی روبه‌رو شد.
این تهیه‌کننده با اشاره به توزیع داوطلبان میان رشته‌های دانشگاهی گفت: براساس آمار مورد اشاره ما در برنامه، حدود ۴۵۰هزار نفر متقاضی ورود به رشته‌های علوم تجربی بودند، درحالی‌که شمار متقاضیان رشته‌های مهندسی حدود ۱۵۰هزار نفر برآورد می‌شد. این تفاوت، ضرورت بازنگری در نگرش دانش‌آموزان به رشته‌های دانشگاهی و معرفی ظرفیت‌های متنوع علمی و حرفه‌ای را نشان می‌دهد.
ارکان تأکید کرد: می‌خواستیم دانش‌آموزان علاوه بر شناخت ویژگی‌های شخصیتی، استعدادها و علایق خود، نقش‌شان را در مسیر پیشرفت جامعه و کشور نیز پیدا کنند. به همین دلیل، هنگام معرفی رشته‌ها به وضعیت آنها در ایران، دستاوردهای کشور و نیازها و خلأهای موجود توجه داشتیم تا نوجوانان ضمن آشنایی با فرصت‌ها، بتوانند سهم خود را در حل مسائل جامعه پیدا کنند.
وی افزود: معرفی دستاوردهای کشور در رشته‌های مختلف می‌تواند امیدآفرین باشد. همچنین، آشنایی با نیازهای واقعی کشور به دانش‌آموزان کمک می‌کند انتخاب رشته را نه‌فقط از منظر منافع فردی، بلکه با توجه به مسئولیت اجتماعی خود نیز در نظر بگیرند.
در کنار داوطلبان کنکور هستیم
سعید شهبازی، مجری برنامه برو پی کارت نیز در این خصوص، بر اهمیت بازخوردهای مردمی در مسیر تولید و ارتقای این برنامه تأکید کرد و با بیان این‌که همواره نظرات مخاطبان برای عوامل برو پی کارت اهمیت داشته است، گفت: ما این برنامه را متعلق به مخاطبان خود، به‌ویژه داوطلبان کنکور و نوجوانانی می‌دانیم که دغدغه انتخاب رشته دارند. در فصل‌های گذشته تلاش کردیم با ارائه اطلاعات دقیق، به این گروه از مخاطبان کمک کنیم تا مسیر تحصیلی آینده خود را آگاهانه‌تر انتخاب کنند.
وی با اشاره به بازخوردهای مثبت مخاطبان در فضای مجازی افزود: پیام‌های دریافتی و ابراز رضایت دانش‌آموزان نشان می‌دهد که برنامه توانسته است در پاسخگویی به نیازهای آنان مؤثر باشد. به گفته مجری برو پی کارت، یکی از موضوعات مهم در این زمینه، هزینه‌های بالای مشاوره و انتخاب رشته است؛ هزینه‌هایی که در برخی موارد به ارقام چندده‌میلیون تومانی می‌رسد و ما خوشحالیم که داوطلبان می‌توانند از طریق یک برنامه تلویزیونی و با هزینه‌ای نزدیک به صفر، به اطلاعات لازم برای انتخاب رشته دسترسی پیدا کنند.
وی تأکید کرد: تلاش کردیم با ساده‌سازی فرآیند انتخاب رشته و ارائه اطلاعات معتبر، از پیچیده‌شدن آن و استرسی که برای دانش‌آموزان و خانواده‌های‌شان است، جلوگیری کنیم.
شهبازی با اشاره به یکی از تجربه‌های متفاوت برنامه در سال‌جاری اظهار کرد: امسال این فرصت فراهم شد که در میدان و تجمعات شبانه مردم، برای انتخاب رشته، در کنار داوطلبان حضور داشته باشیم و از نزدیک با آنها گفت‌وگو کنیم. مشاهده شور، هیجان، دغدغه‌ها و بازخوردهای دانش‌آموزان از نزدیک، تجربه‌ای ویژه و ارزشمند بود.
محمدرضا پیرو، سردبیر برنامه با اشاره به تنوع گسترده مخاطبان این برنامه گفت: تلاش کردیم دغدغه‌های دانش‌آموزان را در شرایط مختلف، از مدارس برخوردار تا مناطق کم‌برخوردار، در نظر بگیریم و محتوایی متناسب با نیازهای آنان ارائه دهیم.
وی با اشاره به استفاده از هوش مصنوعی در فرآیند تولید برنامه افزود: هوش مصنوعی به ما کمک کرده است محتوای برنامه را با نیازهای روز مخاطبان تطبیق دهیم، کاستی‌ها را شناسایی کنیم و کیفیت مطالب را بسنجیم؛ البته استفاده مؤثر از این ابزار به دانش و تجربه نیاز دارد و نمی‌توان بدون بررسی، پاسخ‌های آن را درست فرض کرد.
پیرو با بیان این‌که دامنه مخاطبان برو پی کارت فراتر از گروه هدف اولیه بوده است، اظهار کرد: از دانش‌آموزان پایه نهم و داوطلبان کنکور تا والدین و حتی کودکان دبستانی با برنامه ارتباط برقرار کرده‌اند. برخی خانواده‌ها هم تمام قسمت‌ها را دنبال می‌کنند و پیگیر فصل‌های بعدی هستند. این بازخوردها نشان می‌دهد که باید در طراحی برنامه، تنوع نیازهای مخاطبان را جدی بگیریم.
این فصل نگاهی هم به آینده دارد؛ در بخش «ایران ما»، نقش رشته‌ها و مشاغل در پیشرفت کشور و پاسخ به نیازهای آن بررسی می‌شود و بخش هوش مصنوعی نیز به تحولات بازار کار و ظهور مشاغل جدید می‌پردازد.
سامانه اینترنتی برنامه نیز به داوطلبان امکان می‌دهد رشته‌ها و دانشگاه‌ها را جست‌وجو و مقایسه کنند و با دیدن تجربه‌های دانش‌آموختگان و شاغلان، با جنبه‌های واقعی انتخاب‌های‌شان آشنا شوند. برو پی کارت، پس از همراهی با داوطلبان کنکور، قرار است مسیر خود را با دانش‌آموزان پایه نهم ادامه دهد؛ نوجوانانی که در آستانه انتخاب رشته و ورود به پایه دهم هستند. برنامه در ادامه به آنها کمک می‌کند استعدادهای‌شان را بهتر بشناسند و با فکر کردن به علاقه‌ها و آینده شغلی‌شان، مسیر تحصیلی مناسب‌تری برای خود انتخاب نمایند.
صرفاً دنبال اطلاع‌رسانی نبودیم
محمدرضا ارکان تهیه‌کننده، محمدرضا پیرو سردبیر، سعید شهبازی مجری ــ کارشناس، محمد ملکوتی‌خواه مجری ــ بازیگر و علی مهدی وطن‌پرست مسئول فضای مجازی با حضور در نشستی درباره تجربه تولید برنامه‌ای با حال‌وهوای کنکور و انتخاب رشته دانشگاهی صحبت کردند. این برنامه هر شب ساعت 19 زنده از شبکه امید پخش می‌شود.
محمدرضا ارکان، تهیه‌کننده برو پی کارت، با اشاره به رویکرد مساله‌محور این برنامه گفت: برو پی کارت صرفا برنامه‌ای برای نمایش، اطلاع‌رسانی یا آگاهی‌بخشی نیست، بلکه با هدف حل مسائل واقعی دانش‌آموزان در زمینه انتخاب رشته دانشگاهی، ادامه تحصیل و دستیابی به آینده شغلی متناسب با استعدادها و توانایی‌های فردی آنها تولید شده است.
وی افزود: تلاش کردیم به‌صورت کاربردی در کنار دانش‌آموزان باشیم و ابزارهایی در اختیارشان قرار دهیم تا بتوانند با شناخت دقیق‌تر از خود و رشته‌های دانشگاهی، برای آینده‌شان تصمیم بگیرند. بازخوردهای دریافتی از استان‌های مختلف کشور نیز نشان می‌دهد که مخاطبان با جدیت برنامه را دنبال و از بخش‌های گوناگون سامانه آن استفاده کرده‌اند.
ارکان با اشاره به استقبال مخاطبان از سامانه «برو پی کارت» اظهار کرد: امسال حدود ۱۰۱هزار کاربر جدید به سامانه پیوستند و نزدیک به ۱۲هزار فهرست انتخاب رشته در آن تنظیم شد؛ آماری که نشان‌دهنده استقبال داوطلبان از خدمات کاربردی برنامه است.
این تهیه‌کننده درباره امکانات سامانه مذکور توضیح داد: بخش «دوئل» برای مقایسه رشته‌ها و دانشگاه‌ها طراحی شده و در بخش «رشته‌چین»، دانش‌آموزان پس از طی مراحل مختلف و تکمیل پرسش‌نامه‌ها می‌توانند فهرست ۱۵۰ انتخاب خود را تنظیم و در صورت نیاز ویرایش کنند.
ارکان با اشاره به استقبال مخاطبان از بخش معرفی رشته‌ها و مشاغل گفت: یکی از بخش‌های پرمخاطب برنامه، آیتم «رشته‌به‌رشته» است که در آن رشته‌های دانشگاهی و مشاغل مرتبط معرفی می‌شوند. همچنین در بخش «رشته‌چین»، به‌صورت زنده با داوطلبان از استان‌های مختلف ارتباط برقرار می‌کردیم و با توجه به رتبه، علایق، شهرهای مورد نظر و اولویت‌های‌شان، فرآیند انتخاب رشته را مرحله‌به‌مرحله در سامانه پیش می‌بردیم. این بخش با استقبال قابل توجهی روبه‌رو شد.
این تهیه‌کننده با اشاره به توزیع داوطلبان میان رشته‌های دانشگاهی گفت: براساس آمار مورد اشاره ما در برنامه، حدود ۴۵۰هزار نفر متقاضی ورود به رشته‌های علوم تجربی بودند، درحالی‌که شمار متقاضیان رشته‌های مهندسی حدود ۱۵۰هزار نفر برآورد می‌شد. این تفاوت، ضرورت بازنگری در نگرش دانش‌آموزان به رشته‌های دانشگاهی و معرفی ظرفیت‌های متنوع علمی و حرفه‌ای را نشان می‌دهد.
ارکان تأکید کرد: می‌خواستیم دانش‌آموزان علاوه بر شناخت ویژگی‌های شخصیتی، استعدادها و علایق خود، نقش‌شان را در مسیر پیشرفت جامعه و کشور نیز پیدا کنند. به همین دلیل، هنگام معرفی رشته‌ها به وضعیت آنها در ایران، دستاوردهای کشور و نیازها و خلأهای موجود توجه داشتیم تا نوجوانان ضمن آشنایی با فرصت‌ها، بتوانند سهم خود را در حل مسائل جامعه پیدا کنند.
وی افزود: معرفی دستاوردهای کشور در رشته‌های مختلف می‌تواند امیدآفرین باشد. همچنین، آشنایی با نیازهای واقعی کشور به دانش‌آموزان کمک می‌کند انتخاب رشته را نه‌فقط از منظر منافع فردی، بلکه با توجه به مسئولیت اجتماعی خود نیز در نظر بگیرند.
در کنار داوطلبان کنکور هستیم
سعید شهبازی، مجری برنامه برو پی کارت نیز در این خصوص، بر اهمیت بازخوردهای مردمی در مسیر تولید و ارتقای این برنامه تأکید کرد و با بیان این‌که همواره نظرات مخاطبان برای عوامل برو پی کارت اهمیت داشته است، گفت: ما این برنامه را متعلق به مخاطبان خود، به‌ویژه داوطلبان کنکور و نوجوانانی می‌دانیم که دغدغه انتخاب رشته دارند. در فصل‌های گذشته تلاش کردیم با ارائه اطلاعات دقیق، به این گروه از مخاطبان کمک کنیم تا مسیر تحصیلی آینده خود را آگاهانه‌تر انتخاب کنند.
وی با اشاره به بازخوردهای مثبت مخاطبان در فضای مجازی افزود: پیام‌های دریافتی و ابراز رضایت دانش‌آموزان نشان می‌دهد که برنامه توانسته است در پاسخگویی به نیازهای آنان مؤثر باشد. به گفته مجری برو پی کارت، یکی از موضوعات مهم در این زمینه، هزینه‌های بالای مشاوره و انتخاب رشته است؛ هزینه‌هایی که در برخی موارد به ارقام چندده‌میلیون تومانی می‌رسد و ما خوشحالیم که داوطلبان می‌توانند از طریق یک برنامه تلویزیونی و با هزینه‌ای نزدیک به صفر، به اطلاعات لازم برای انتخاب رشته دسترسی پیدا کنند.
وی تأکید کرد: تلاش کردیم با ساده‌سازی فرآیند انتخاب رشته و ارائه اطلاعات معتبر، از پیچیده‌شدن آن و استرسی که برای دانش‌آموزان و خانواده‌های‌شان است، جلوگیری کنیم.
شهبازی با اشاره به یکی از تجربه‌های متفاوت برنامه در سال‌جاری اظهار کرد: امسال این فرصت فراهم شد که در میدان و تجمعات شبانه مردم، برای انتخاب رشته، در کنار داوطلبان حضور داشته باشیم و از نزدیک با آنها گفت‌وگو کنیم. مشاهده شور، هیجان، دغدغه‌ها و بازخوردهای دانش‌آموزان از نزدیک، تجربه‌ای ویژه و ارزشمند بود.
محمدرضا پیرو، سردبیر برنامه با اشاره به تنوع گسترده مخاطبان این برنامه گفت: تلاش کردیم دغدغه‌های دانش‌آموزان را در شرایط مختلف، از مدارس برخوردار تا مناطق کم‌برخوردار، در نظر بگیریم و محتوایی متناسب با نیازهای آنان ارائه دهیم.
وی با اشاره به استفاده از هوش مصنوعی در فرآیند تولید برنامه افزود: هوش مصنوعی به ما کمک کرده است محتوای برنامه را با نیازهای روز مخاطبان تطبیق دهیم، کاستی‌ها را شناسایی کنیم و کیفیت مطالب را بسنجیم؛ البته استفاده مؤثر از این ابزار به دانش و تجربه نیاز دارد و نمی‌توان بدون بررسی، پاسخ‌های آن را درست فرض کرد.
پیرو با بیان این‌که دامنه مخاطبان برو پی کارت فراتر از گروه هدف اولیه بوده است، اظهار کرد: از دانش‌آموزان پایه نهم و داوطلبان کنکور تا والدین و حتی کودکان دبستانی با برنامه ارتباط برقرار کرده‌اند. برخی خانواده‌ها هم تمام قسمت‌ها را دنبال می‌کنند و پیگیر فصل‌های بعدی هستند. این بازخوردها نشان می‌دهد که باید در طراحی برنامه، تنوع نیازهای مخاطبان را جدی بگیریم.
