روزه‌داری، با مهار خواهش‌های نفسانی، انسان را از مدار خودمحوری خارج می‌کند و تجربه ملموس گرسنگی و تشنگی، دریچه‌ای برای درک رنج محرومان می‌گشاید. همین همدلی زیسته، بذر تعهد اجتماعی را در جان مؤمن می‌نشاند و او را نسبت به سرنوشت دیگران حساس‌تر می‌کند.
در سطحی گسترده‌تر، مناسک جمعی رمضان کارکردی انسجام‌بخش دارند. افطارهای دسته‌جمعی، نمازهای جماعت، احیای شب‌های قدر و سنت‌های کمک مؤمنانه، نوعی «حافظه مشترک» و «روح جمعی» در میان مسلمانان ایجاد می‌کند. جامعه‌ای که از چنین سرمایه اجتماعی برخوردار است، در برابر جنگ روانی، پروژه‌های تفرقه‌افکن و فشارهای بیرونی، تاب‌آوری بیشتری نشان می‌دهد. رمضان در این معنا، تمرین زیست جمعی مبتنی بر همدلی، تعاون و اعتماد متقابل است.
از سوی دیگر، رمضان با تضعیف فردگرایی افراطی، مؤمن را از بی‌تفاوتی اجتماعی بیرون می‌کشد. منطق قرآنی روزه صرفا پرهیز فردی نیست؛ بلکه نوعی بیدارباش اخلاقی است که انسان را نسبت به ظلم، فساد و انحراف حساس می‌کند. تاریخ جوامع اسلامی نیز نشان می‌دهد که این ماه اغلب با خیزش‌های اخلاقی، افزایش فعالیت‌های خیرخواهانه و تقویت مطالبه‌گری اجتماعی همراه بوده است.
در بعد راهبردی، رمضان به تقویت قدرت ایمان و مقاومت نیز یاری می‌رساند.

​​​​​​​متن کامل را در «جام‌جم‌آنلاین» بخوانید.