جهاد برای احیای بزرگ‌ترین انجیرستان ایران

گزارش جام‌جم از ضرورت احیای باغات انجیر لرستان و جلوگیری از بیكاری 4000 سیل‌زده

جهاد برای احیای بزرگ‌ترین انجیرستان ایران

  این ماجرای یك عملیات نجات است، یك عملیات نجات واقعی؛ نجات بزرگ‌ترین انجیرستان كشور! جایی حوالی جنوب غربی استان لرستان؛ منطقه‌ای به وسعت 1700 هكتار كه از میانه‌های فروردین زیر خروارها گل و لای مدفون شده؛ گل و لایی كه بازمانده سیلاب ویرانگر پلدختر است؛ همان سیلی كه خانه‌ها را ویران كرد و جاده‌ها را مسدود؛ سیل از همان وقتِ ناخوش، دست انداخت بیخ گلوی درخت‌های انجیر منطقه و ماند و ماند تا نفسشان را ببرد؛ نفس درخت‌ها اما بند بود به زندگی 4000 نفری كه امید بسته بودند به انجیرستان؛ زن‌ها، مردها، پیرها و جوان‌هایی كه از وقتی یادشان می‌آمد، انجیر سیاه زیودار معمولان، نان می‌شد و سر سفره هایشان می‌آمد؛ نانی كه حالا بودن و نبودنش بندِ درخت‌های انجیر است، درخت‌های در گل‌مانده‌ای كه یكی از كانون‌های اصلی اشتغال و در‌آمدزایی در استان لرستان هستند؛ آن‌قدر كه عبدا... موموندی، مدیر هماهنگی ترویج سازمان جهاد كشاورزی استان لرستان به ما از اهمیت احیای دوباره انجیرستانی بگوید كه بزرگ‌ترین انجیرستان كشور لقب گرفته و سال گذشته با فروش صد میلیاردتومانی محصولاتش، به قطب تولید انجیر در كشور تبدیل شده است: «با وقوع سیل در استان ما یكی از مهم‌ترین بخش‌هایی كه آسیب دید، بخش كشاورزی بود، مجموع خسارات این بخش طبق ارزیابی‌های به عمل آمده چیزی حدود 1580 میلیارد تومان بود.»
این یعنی خسارت‌های زیادی به زیرساخت‌ها وارد شده بود، جاده‌های بین مزارع، ایستگاه‌های پمپاژ و موتور تلمبه‌ها و كانال‌های آبرسان كه در مسیر رودخانه‌های كشكان و سیمره بودند یا از بین رفته بودند یا نیاز به تعمیر داشتند، ترانس‌های برق و تیرهای برق رسانی، شبكه‌های آبرسانی این مجموعه‌ها، راه‌های روستایی، جاده‌های بین مزارع، راه‌های دسترسی به ایستگاه پمپاژ نابود شده بود و این موضوع موجی از نگرانی را بین مردم منطقه به‌وجود آورده بود.
بین همه این خسارت‌ها، رد پای سیل وقتی به دو كانون تولیدی استان لرستان می‌رسید، یعنی باغات انار تنگ سیاب كوهدشت و باغات انجیر سیاه معمولان پلدختر، نگرانی‌ها را بیشتر می‌كرد؛ نگرانی‌هایی كه حول یك محور می‌چرخیدند؛ معیشت مردم منطقه.
موموندی با اشاره به همین موضوع می‌گوید: «در مجموع زندگی 4000 تا 5000 نفر در منطقه بسته به انجیرستان است و به همین دلیل می‌توانیم بگوییم احیای انجیرستان احیای زندگی در این منطقه است.»
یك عملیات نجات مردمی
پویش مردمی نجات انجیرستان از همین جا شروع می‌شود، از وقتی كه گزارش‌های تخصصی جهاد كشاورزی از خسارات سنگین سیل به باغات انجیر، كانال‌های آب، ایستگاه‌های پمپاژ و مسیر باغات خبر می‌دهند و به یك آمار نگران‌كننده می‌رسند؛این‌كه بیش از صد هكتار از باغات انجیر به طور كامل در رسوبات سیلاب مدفون شده‌اند و از درخت‌هایی كه تا همین چند وقت پیش سه متر ارتفاع داشتند، جز چند سرشاخه چیز دیگری دیده نمی‌شود و خسارت در بقیه منطقه هم از ده تا صد درصد است.
موموندی در توضیح بیشتر می‌گوید: «با بررسی خسارات سیلاب به این مناطق متوجه شدیم كه حجم كار بسیار زیاد است و به‌رغم این‌كه جهاد كشاورزی باید با تمام قوا وارد شود ما به كمك و همراهی عمومی هم نیاز داشتیم. به همین دلیل فراخوان دادیم تا در قالب یك پویش مردمی، این انجیرستان نجات
 داده شود.»
 این نقطه آغاز پویش مردمی نجات انجیرستان معمولان بود؛ پویشی كه جرقه هایش از آخرین روزهای فروردین زده شد و حالا بعد از گذشت یك ماه خیلی‌ها را پای كار آورده است، از بسیج سازندگی سپاه و دفتر نمایندگی آستان قدس رضوی در استان لرستان گرفته تا تعداد زیادی از سازمان‌های مردم‌نهاد، خیرین، گروه‌های جهادی، طلاب و روحانیون! حضوری همه جانبه كه به عقیده مدیر هماهنگی ترویج سازمان جهاد كشاورزی استان لرستان، شور و هیجانی مثال‌زدنی را در منطقه به وجود آورده: «بعد از وقوع سیل، مردم منطقه واقعا ناامید بودند، حجم خسارت‌ها بسیار زیاد بود و دست تنها از عهده جبران این خسارت‌ها برنمی‌آمدند، اما الان با این حضور و همراهی عمومی، امیدی بزرگ در دل مردم به‌وجود آمده و حتی خود مردم محلی انگیزه پیدا كرده و پای كار آمده‌اند و در كنار سازمان‌ها و ارگان‌ها برای بهبود وضعیت زمین‌های كشاورزی و باغات‌شان تلاش می‌كنند.»
عملیات نجات اینجا چند مرحله دارد، از رسوب‌زدایی درخت‌های انجیر توسط نیروهای جهادگر شروع می‌شود و در مرحله بعدی به باز كردن مسیرباغ‌ها با تجهیزات و ادوات مختلف می‌رسد و در نهایت نوبت تغذیه درخت‌هایی است كه از زمان وقوع سیل، تحت فشار وتنش بودند تا امراض و بیماری‌های ناشی از سیلاب در این منطقه كنترل شود.
آب‌رسانی؛ اولویت اصلی
نگرانی باغدار‌های منطقه اما نگرانی نان است و معیشت! دغدغه‌ای كه ته
دل شان را از همان صبح روز بعد از سیل لرزاند، از همان صبح چهاردهمین فروردین كه چشم باز كردند و دیدند درخت‌های انجیرشان بین خروارها گِل مدفون شده‌اند؛ عباسی یكی از همین باغدارهاست، باغی كه سال‌ها در حاشیه‌ای چند كیلومتری از رودخانه كشكان قرار داشت و حالا تا چشم كار می‌كند، گل و لای خشك و سفت شده است؛ دغدغه او دغدغه مشترك خیلی‌های دیگر است؛ حرف‌هایی كه فصل مشترك‌شان بعد از گل و لای چسبیده به دور درخت‌ها، به از كار افتادن پمپ‌های آب، موتورتلمبه‌ها، ترانس‌های برق و لوله‌های آب رسان می‌رسد.
در این شرایط، بین همه مشكلاتی كه روی سر باغ‌های انجیر سایه ‌انداخته اولویت با آب‌رسانی به باغات است. این را هم عبدالرضا بازدار، رئیس سازمان جهاد كشاورزی استان لرستان می‌گوید. به گفته بازدار، اولین اولویت منطقه آب‌رسانی به باغاتی است كه یا منبع تأمین آب و خطوط انتقال آب‌شان از بین رفته یا برق‌شان قطع‌شده است.
پیشرفت كار به گفته این مقام مسؤول، فعلا به تامین بیش از 70 درصد منابع آب مورد نیاز باغات در این منطقه رسیده و بازدار این نوید را می‌دهد كه در كمتر از ۲۰ روز آینده انجیرستان منطقه زیودار معمولان پاكسازی شود.