سایه سنگین امیکرون بر سر کودکان

گزارش جام‌جم از 3 بیمارستان مخصوص کودکان در تهران از افزایش ابتلای نوزادان و خردسالان به کرونا حکایت دارد

سایه سنگین امیکرون بر سر کودکان

چند روز پیش بود که وزیر بهداشت ‌گفت در موج ششم، ابتلای کودکان به کرونا افزایش پیدا کرده است. او البته تاکید کرد که ابتلا در کودکان زیر دو سال بیشتر شده‌ است و قول داد که تا دو هفته آینده و بعد از بررسی نتایج واکسن‎های کودکان 9 تا 12 سال، واکسیناسیون کودکان کمتر از 9 سال هم شروع شود. تلخی حرف وزیر بهداشت و درمان از افزایش ابتلای کودکان و نوزادان به بیماری کرونا اما زمانی بیشتر می‎شود که از شرایط بیمارستان‌‎های کودکان آگاه شوید. اورژانس بیمارستان‎ها پر از پدر و مادرهای نگرانی است که‌ کودکان‌شان بی‌قراری می‌کنند. کودکانی که‌ تب دارند، سرفه می‏کنند یا دچار اسهال و استفراغ شده‌اند. تخت‎های اورژانس و بخش‌ها در بیمارستان‌های طبی کودکان، مفید و علی‏اصغر (ع)‌ پر است و تعداد زیادی از والدین هم دل‌نگران حال فرزندان‌شان به بیمارستان مراجعه می‏کنند. شاید به همین دلیل است که حمیدرضا جماعتی دبیر کمیته علمی کشوری کرونا تاکید کرده که بخش‎های مراقبت‏های ویژه کودکان و نوزادان تقویت شوند و متخصصان کودکان و نوزادان هم تحت آموزش لازم برای درمان کرونای کودکان قرار گیرند. شرایط این بیمارستان‌ها نسبت به حدود یک ماه پیش که خبرنگار جام‌جم از آنها بازدید کرد نگران‌کننده‌تر شده است،‌زیرا مراجعات بیشتر شده ‌‌و نبود تخت خالی به مشکل جدی‌تری بدل شده است. نگران‌کننده‌تر این‌که تعداد نوزادانی که نشانه‌های ابتلا به کرونا را دارند نیز بیشتر شده است‌.

کودکان بی‌حال در آغوش والدین
گوش تا گوش، تنگ هم روی صندلی‎های آهنی سالن کوچک اورژانس بیمارستان کودکان تهران نشسته‏اند. بغل هر پدر و مادری یک کودک بی‎حال ولو شده‎ است. چشم‎های کودکان نیمه‏بسته است. هر از چندگاهی سکوت سالن کوچک با سرفه‎ای خشک شکسته می‎شود.
پرستار اورژانس بیمارستان طب کودکان سرش شلوغ است. تند و سریع نام‌ کودکان را صدا می‎زند؛ دستگاه دماسنج را روی سر بچه‎ها می‎گذارد و بعد علائم را بررسی می‏کند.
می‏گوید: «در چند روز اخیر هر کودکی که به اورژانس مراجعه کرده است کرونا دارد.» بعد نام دختربچه‎ای را صدا می‌زند و دوباره کارهای از پیش‌تعیین‌شده را انجام می‎دهد؛ علائم اولیه بیماری را می‌پرسد، تب کودک را بررسی می‎کند و او را برای انجام آزمایش کرونا به بخش آزمایشگاه می‏فرستد.
 راهروی انتظار اورژانس بیمارستان مفید شلوغ است. مراجعان کنار هم نشسته و خسته و افسرده کودکان‌شان را در آغوش گرفته‎اند. مادری که دختربچه کوچکش را در آغوش گرفته است هر چند دقیقه یکبار دستش را روی پیشانی دخترش می‌گذارد. می‏گوید دختر 7 ساله‎اش سه روزی می‎شود که علائم سرماخوردگی دارد.
او ادامه می‎دهد: «چند روز پیش وقتی از مدرسه به خانه آمد بیمار شد.» هرچند که در ابتدا علائم اولیه بیماری در سرفه و آبریزش بینی خلاصه شده بود بعد اما این بدن درد، بی‎حالی، تب و علائم گوارشی مانند اسهال بود که بروز پیدا کرد. زن این‌ جملات ‌را می‎گوید و برای چندمین بار دست می‏گذارد روی پیشانی دختر کوچکش تا تب او را بررسی کند.
 چند نفر پشت در تریاژ اورژانس بیمارستان علی‎اصغر (ع)‌ به انتظار ایستاده‎اند. دختر و پسر کوچکی دست پدرشان گرفته‎اند. بی‎وقفه دماغشان را بالا می‏کشند و به نوبت و پشت سر هم سرفه می‎کنند.
مادر پسربچه می‎گوید که پسر 5 ساله‌اش سرماخورده است. خودش هنوز باور ندارد و تاکید می‎کند که پسربچه به بیماری کرونا مبتلا نشده اما چون تب پسر یکباره بالا رفت، او را به بیمارستان آوردند. پدر دختربچه 8 ساله اما با ناامیدی می‌گوید که دخترش کرونا گرفته است. حتی توضیح می‏هد که حاضر است دختر را در بیمارستان بستری کند تا زودتر درمان شود.
پرستاری پسربچه را معاینه می‎کند. با چراغ قوه‌اش نور را در گلوی پسر می‎اندازد و تبش را بررسی می‎کند و سوالات تکمیلی را هم می‎پرسد. مادرش می‌پرسد: «مشکل‌اش چیست؟» پرستار برگه شرح حال را به مادر می‎دهد تا او را به اتاق پزشک ببرند و می‌گوید: «ممکن است به بیماری کرونا مبتلا شده باشد. این روزها بیشتر بچه‎ها به کرونا مبتلا می‌شوند.» نگاه مادر پسربچه می‎ماند روی برگه شرح حال که روی آن علامت مثبت زده‎اند.



حمله امیکرون به نوزادان
شرایط بیمارستان‌های کودکان تقریبا مانند حدود یک ماه پیش است. آخرین بار 26 دی بود که خبرنگار ما برای تهیه گزارش به بیمارستان‌های مخصوص کودکان سر زد‌. اما برخلاف آن روزها که تعداد کودکان 4 تا 10 ساله در اورژانس بیشتر بود این بار تعداد زیادی نوزاد در اورژانس بیمارستان‎ها دیده می‎شود.
بهرام عین‎الهی روز یکشنبه تاکید کرد که سویه جدید کودکان را مبتلا می‏کند و از ابتلای 20 درصدی کودکان به بیماری کرونا گفت. او نسبت به ابتلای کودکان زیر 2 سال به بیماری کرونا هم هشدار داد. در کنار کودکان بی‎حالی که در سالن اورژانس بیمارستان طب کودکان نشسته‎اند، نوزادان زیادی دیده می‏شوند.
نوزادانی که روی دست بسیاری از آنها آنژیوکت چسبانده شده است. مادر جوانی که چشم‎هایش خسته است، می‌گوید که دختر 5 ماهه‎اش شب قبل تب کرد. دختر کوچک را به اورژانس درمانگاه محل زندگی بردند. مادر این نوزاد می‎گوید که درمان کوتاه‏مدت بود چراکه بعد از چند ساعت تب دوباره سراغ نوزادش آمد. به این بخش از حرف‎هایش که می‎رسد بغض می‏کند و می‎گوید که از دخترش آزمایش کرونا گرفته‎اند.
 نوزاد، صورت گرد و سفیدی دارد. در آغوش مادر بی‏تابی می‏کند؛ دست می‎برد و کلاهش را برمی‎دارد، دست‎هایش را در هوا تکان می‎دهد یا پاهای کوچکش را با عصبانیت به سینه مادر می‏کوبد؛ بعد چند ثانیه گریه می‎کند یا غر می‏زند. مادر جوانش او را در آغوش تکان می‏دهد و در راهروی بیمارستان علی‎اصغر(ع) راه می‏رود.
خستگی در چشم‎های مادر خانه کرده است. مادر جوان رنگ به صورت ندارد. می‏گوید شب گذشته به خاطر تب و سرفه‎های نوزادش نخوابیده است. نوزاد اسهال گرفته و تمام شب را گریه کرده است. مادر جوان، تمام شب برای پایین‌آوردن تب دست‎ها و پاهای کوچک نوزادش را شسته است. بعد از پایین‌نیامدن تب او را به اورژانس بیمارستان آورده است.
غم می‏نشیند روی چشمان مادر جوان. می‎گوید: «اگر کرونا باشد باید چه کار کنم؟ یکی از پرستارها می‎گفت که ممکن است کرونا گرفته باشد. من تنها هستم و پدرش هم فعلا در تهران نیست.»
 آرام روی دست مادرش خوابیده است. چند قطره اشک روی مژه‏های بلند و زیبایش مانده است. مادرش می‎گوید که تا چند دقیقه قبل در حال گریه بود.
مادر تعریف می‎کند که روز گذشته پسربچه 9 ماهه‏اش تب کرد و بعد آب‏بینی‎اش هم راه افتاد. او را به پزشک رساندند. پزشک به نوزاد دارو داد و و گفت که نوزاد به بیماری کرونا مبتلا شده است. بعد از گذشت چند ساعت اما تب کودک پایین نیامد. به همین دلیل نوزاد را دوباره به اورژانس رساندند. مادر دست‎های کوچک نوزادش را نشان می‏دهد و می‎گوید: «برای پایین‌آمدن تب به او سرم وصل کرده‌اند. » و بعد آرام لبخند می‏زند و خبر می‏دهد که بعد از تزریق سرم، تب نوزادش کمی پایین آمده است.
این روزها والدین نگران زیادی به مراکز درمانی کشورمراجعه می‌کنند بیشتر آنها نگران ابتلای کودکان‌شان به امیکرون هستند. این درحالی است که اگر پای حرف‌های ‌آنها بنشیند به این نکته می رسید که  برخی از آنها  توجهی به ماسک زدن کودکشان نمی کرده اند.



درمان با تب‏بر
نسخه تجویزی پزشک برای کودکانی که به بیماری کرونا مبتلا شده‎اند شبیه هم است. شربت یا قرص تب‌بر تنها راه‎حل است. پرستاری که در بیمارستان مفید کار می‏کند توضیح می‎دهد که داروی خاصی برای کودکان تجویز نمی‎شود. او تاکید می‎کند: «دارویی برای درمان کرونای کودکان وجود ندارد و با شربت‎های تب‏بر مشکل حل می‎شود.» او توضیح می‏دهد که همین دارو اغلب مراجعین کودک را درمان می‎کند. البته این پرستار می‎گوید که گاهی تب شدید کودک باعث تشنج می‏شود و درباره دو سه کودکی می‎گوید که به دلیل تب شدید دچار تشنج شده‎اند.
 پرستار اورژانس بیمارستان طب کودکان یک تب‏سنج در دست گرفته و در سالن می‌چرخد و روی سر کودکان می‎گذارد. مادر دختر لاغراندامی می‎گوید که چند دقیقه‏ای می‎شود که برای پایین‌آمدن تب کودک خردسالش شیاف گذاشته است. تب دختربچه اما هنوز بالاست. پرستار اورژانس می‎گوید: «تبش هنوز بالاست؛ 5/38درجه.» دختربچه سرفه می‎کند و سرش را روی شانه مادرش می‎گذارد و چشم‎های خسته‏اش را می‎بندد.
 مادر جوان کالسکه نوزاد را بیرون از داروخانه بیمارستان علی‌اصغر(ع)‌ می‌گذارد و خود به درون داروخانه می‏رود. می‏گوید که تشخیص پزشک اورژانس است که نوزادش به بیماری کرونا مبتلا شده است؛ به همین دلیل برای او شربت تب‏بر تجویز کرده‏اند. شربتی که کوچک است و هر روز تنها باید 5 سی‏سی از آن را در دهان نوزادش بریزد.
مسوول داروخانه پیشنهاد می‏دهد که زن، نوزادش را پیش متخصص عفونی هم ببرد. او می‏گوید: «پزشکان تنها شربت تب‏بر تجویز می‏کنند و خیلی کم پیش می‎آید که برای کودکی قرص آزیترومایسین تجویز کند. درصورتی که ممکن است کودک به عفونت‌های باکتریایی هم دچار شده باشد.»
 زن، لباس بلوچی به تن دارد و آرام گریه می‏کند. می‏گوید که دو روز پیش پسربچه 3 ساله‌اش تب شدیدی کرد و از شدت تب هم بیهوش شد. بیهوش‌شدن کودک دو بار دیگر هم اتفاق افتاد تا این که او را از نیک‏شهر به تهران آوردند. زن می‎گوید که از سر کودک عکس سی‏تی‏اسکن تهیه کرده‏اند تا ببینند مشکل چه بوده است. آرام می‏گوید: «اگر به مغزش فشار آمده باشد باید چه کار کنم؟» پسربچه آرام روی صندلی نشسته است و با نگرانی به مادرش نگاه و چند ثانیه یکبار سرفه‏ای هم می‏کند.



بدون ماسک، بدون پروتکل
«کودکان هم باید ماسک بزنند.» این نه حرف ما که حرف کارشناسان حوزه سلامت است. در بیمارستان‎ها اما کودکان زیادی دیده می‎‏شود که بدون توجه به بیماری، ماسک به صورت ندارند. دختربچه شش، هفت ساله با پسربچه چهار، پنج ساله‌ای در حیاط بیمارستان مفید بازی می‏کنند. زنی مسن دور از آنها ایستاده و نگاهشان می‏کند. دختربچه مدام سرفه می‏کند و به دنبال پسربچه می‏دود. دختربچه ماسک به صورت ندارد. زن مسن فریاد می‎زند: «مگر تو مریض نیستی دختر؟» و دعوت می‏کند تا دختربچه کنار او بنشیند. دختربچه با قدم‎هایی کند راه می‎رود و سرفه می‏کند.
 پسربچه در آغوش پدر جای گرفته است. ماسک به صورت ندارد. تازه جواب آزمایش کرونایش را گرفته‏اند. مادرش اخم می‏کند و می‏گوید: «حالا چه کار کنیم؟ کرونا گرفت!» پدر و مادر در راهروی بیمارستان علی اصغر (ع) راه می‎روند. پسربچه بالای سر چند نفر که روی صندلی نشسته‏اند عطسه می‏کند. رد آب دهان پسربچه را می‏توان در فضا، روی دست‎ها و صندلی‏های آهنی دید. دست کوچک دختربچه‏ای روی صندلی که چند دقیقه قبل پسربچه سرفه کرده بود، قرار می‏گیرد. مادرش به او کیکی تعارف می‏کند. دختر با همان دستی که روی صندلی گذاشته بود کیک را می‎گیرد و با ولع می‏خورد.
زن میانسال عصبانی است. با خشم بچه کوچکی را در آغوش گرفته است و در حیاط بیمارستان مفید بر سر زن جوانی فریاد می‏زند. می‏گوید: «تو بچه‏ام را مریض کردی! چرا رفتید شمال؟ خوب شد که حالا کرونا گرفت؟» زن جوان گریه می‏کند. زن دوباره فریاد می‏زند: «من به شما نگفتم؟ نگفتم که ماسک بزنید؟ نگفتم که واکسن بزنید؟ خوب شد که بچه مریض شد؟» کودک دو، سه ساله بی‎وقفه سرفه می‏کند؛ هنوز هم ماسک به صورت ندارد.




بستری نداریم
همین دیروز بود که حمیدرضا جماعتی دبیر کمیته علمی کشوری کرونا بر تقویت بخش‎های مراقبت‎های ویژه کودکان و نوزادان در بیمارستان‌ها تاکید کرد. او پیشنهاد داد که متخصصان اطفال و بیهوشی برای مقابله با بیماری کرونا تحت آموزش قرار گیرند. بسیاری از تخت‎های بیمارستان‎های کودکان پر است. پذیرش بیمارستان طب کودکان از همان ابتدا می‏گوید که هیچ کودک مبتلا به بیماری کرونایی را در بیمارستان بستری نمی‏کنند. در واقع هیچ بخشی برای بستری و مداوای کودکان مبتلا به کرونا در بیمارستان وجود ندارد و کودکانی که نیاز به درمان و بستری دارند باید به بیمارستان‎های دیگر مراجعه کنند. در بخش بستری سرپایی اورژانس این بیمارستان اما همه تخت‎ها پر است. به دست‌های کوچک کودکان و نوزادانی که روی تخت‎های بیمارستان دراز کشیده‌اند سرم وصل کرده‎اند. مادر پسربچه کوچکی می‏‎گوید که فرزندش را در بخش سرپایی بستری کرده‎اند چراکه تب او به شدت بالا و 39 درجه بود. پسربچه دو ساله بی‎حال روی تخت صورتی افتاده است و به سختی نفس می‏کشد.
 اورژانس بیمارستان مفید تخت خالی ندارد. سه، چهار پدر و مادر هم کودک یا نوزادشان را در بغل گرفته‏اند و ایستاده منتظرند تا تخت خالی شود. به کودکانی که در آغوش والدین‌شان هستند، سرم وصل کرده‏‎اند. یکی‏ از پدرها می‏‎گوید که کودکش تب شدید دارد و حالا سه‌ساعتی می‎شود که منتظر خالی‌شدن تخت هستند. تخت‎های اضافه را کنار درها گذاشته‎اند؛ تخت‏هایی که همه آنها هم پر هستند. بالای هر تختی یک سرم وصل شده است.
 مسوول پذیرش بستری بیمارستان علی‎اصغر (ع)‌ می‎گوید که همه تخت‎های بیمارستان در اختیار کودکانی است که با علائم اولیه سرماخوردگی یعنی تب، بدن‌درد، سرفه و علائم گوارشی مراجعه کرده‎اند. او می‎گوید که در اورژانس بیمارستان هم جا نیست اما برای موارد ضروری چند تخت ذخیره در بخش قرار داده‌اند. به اورژانس بیمارستان که مراجعه می‏کنیم اما می‏بینیم حتی تخت‏های ذخیره هم در اختیار کودکان بی‎حال و با علائم سرماخوردگی قرار گرفته است.