مرثیهای برای خاک استانها
این درد بزرگی است که آمار دقیقی از مقدار فرسایش خاک چه از نظر بادی و چه آبی در کشور وجود ندارد. اما عواملی مانند تغییر اقلیم، تغییر روند بارندگیها و خشکسالی جملگی در تشدید فرسایش خاک نقش دارند. ضمن اینکه عوامل انسانی هم به شکل گستردهای وجود دارد و شاهد تخریب ساختمان خاک توسط این موجود ویرانگر هستیم. شاید مردم درخصوص آب، جنگلها، پوشش گیاهی و جانوری اطلاعات زیادی داشته باشند اما در ارتباط با خاک اینطور نیست. به همین دلیل اهمیت ویژهای که برای خاک برشمرده میشود فقط به تولید غذا برای انسان و دیگر موجودات ساکن روی زمین ختم میشود اما این تمام کارکرد خاک نیست. درحال حاضر 22استان ایران بهشدت با فرسایش خاک مواجه است و این مسأله میتواند روزهای سختی را برای آینده رقم بزند.
خوزستان بحرانی در رتبه اول
میزان فرسایش خاک در خوزستان آنقدر بالاست که با اعلام وضعیت بحرانی، این استان به رتبه اول کشور در این زمینه تبدیل شده است.
بهطور متوسط، سالانه از هر هکتار زمین، حدود ۱۸تن فرسایش خاک ثبت میشود و در برخی مناطق این رقم به 33تن هم میرسد که از نظر کارشناسان آماری وحشتناک است.
با اینکه مسئولان بارها اعلام کردهاند آبخیزداری، کشاورزی و جوامع محلی ارتباط تنگاتنگی با یکدیگر دارند و در توانمندسازی جوامع محلی که جزئی از مطالعات در حوزه آبخیزداری هستند، بر فرهنگسازی تاکید شده اما در عمل هیچ خروجی دیده نمیشود و خاکها همچنان از دست میروند.در کنار کشاورزی به روش سنتی که فرسایش خاک را افزایش میدهد، حالا آبی که از سد گتوند خارج میشود نیز مزید بر علت شده و رسوبات را وارد رودخانه کارون میکند.
خطر بیخ گوش مازندران
سالهاست که فرسایش خاک در مازندران آغاز شده و در برخی مناطق این استان به مرحله خطر رسیده است.
در شرایط فعلی، وقتی بارندگیها حالت سیلزدگی پیدا کرده و فراوانی بارندگی کم و حجم بارندگی زیاد شده، میزان فرسایش خاک بالا رفته است. وزش باد با سرعتی بیش از آستانه، عدم وجود پوشش گیاهی، رطوبت پایین خاک، ساختمان نامناسب و عدم زبری سطح خاک و توزیع نامناسب بارندگی از عوامل تاثیرگذار در فرسایش خاک هستند.
مازندران بهدلیل انواع بادهای مداوم موسمی و محلی و وجود تنوع اقلیمی و ژئوفیزیکی، مناطق جلگهای و دشت، عرصههای جنگلی، مناطق دامنهای، اراضی شیبدار و کوهستانی و همچنین فعالیتهای انسانی، معدنکاری و نداشتن مدیریت صحیح منابع آب خطر فرسایش را بیش از هر زمان دیگری در کنارش حس میکند.
سمنان، کویری در ماتم خاک
سمنان استانی کویری به شمار میآید که متوسط فرسایش خاک در آن ۱۵تن در هکتار اعلام شده است.
فرسایش خاک در کنار افزایش روند شوری و نابودی میکروارگانیسمها از جمله مواردی هستند که سبب میشوند حیات از خاک سمنان رخت بر ببندد و منابع غذایی ساکنان آن را تهدید کند. بالارفتن شوری خاک ناشی از افت کیفیت آب کشاورزی و افزایش عمق چاهها، کاهش شدید مواد آلی خاک در پی شخم و شیار نامتوازن و مصرف نامتعارف مواد کودی بهویژه کودهای محتوی نیتروژن و تخلیه خاک از عناصر غذایی بهدلیل مصرف نکردن درست و کافی کودهای شیمیایی و آلی از جمله عوامل تهدیدکننده خاک در این منطقه از ایران محسوب میشود.
این استان به لحاظ کویری بودن هماکنون دارای فرسایش آبی و خاکی شدید است و سالانه فرسایش حجم زیادی از خاک این منطقه را از بازی روزگار خارج میکند.
میزان فرسایش خاک در خوزستان آنقدر بالاست که با اعلام وضعیت بحرانی، این استان به رتبه اول کشور در این زمینه تبدیل شده است.
بهطور متوسط، سالانه از هر هکتار زمین، حدود ۱۸تن فرسایش خاک ثبت میشود و در برخی مناطق این رقم به 33تن هم میرسد که از نظر کارشناسان آماری وحشتناک است.
با اینکه مسئولان بارها اعلام کردهاند آبخیزداری، کشاورزی و جوامع محلی ارتباط تنگاتنگی با یکدیگر دارند و در توانمندسازی جوامع محلی که جزئی از مطالعات در حوزه آبخیزداری هستند، بر فرهنگسازی تاکید شده اما در عمل هیچ خروجی دیده نمیشود و خاکها همچنان از دست میروند.در کنار کشاورزی به روش سنتی که فرسایش خاک را افزایش میدهد، حالا آبی که از سد گتوند خارج میشود نیز مزید بر علت شده و رسوبات را وارد رودخانه کارون میکند.
خطر بیخ گوش مازندران
سالهاست که فرسایش خاک در مازندران آغاز شده و در برخی مناطق این استان به مرحله خطر رسیده است.
در شرایط فعلی، وقتی بارندگیها حالت سیلزدگی پیدا کرده و فراوانی بارندگی کم و حجم بارندگی زیاد شده، میزان فرسایش خاک بالا رفته است. وزش باد با سرعتی بیش از آستانه، عدم وجود پوشش گیاهی، رطوبت پایین خاک، ساختمان نامناسب و عدم زبری سطح خاک و توزیع نامناسب بارندگی از عوامل تاثیرگذار در فرسایش خاک هستند.
مازندران بهدلیل انواع بادهای مداوم موسمی و محلی و وجود تنوع اقلیمی و ژئوفیزیکی، مناطق جلگهای و دشت، عرصههای جنگلی، مناطق دامنهای، اراضی شیبدار و کوهستانی و همچنین فعالیتهای انسانی، معدنکاری و نداشتن مدیریت صحیح منابع آب خطر فرسایش را بیش از هر زمان دیگری در کنارش حس میکند.
سمنان، کویری در ماتم خاک
سمنان استانی کویری به شمار میآید که متوسط فرسایش خاک در آن ۱۵تن در هکتار اعلام شده است.
فرسایش خاک در کنار افزایش روند شوری و نابودی میکروارگانیسمها از جمله مواردی هستند که سبب میشوند حیات از خاک سمنان رخت بر ببندد و منابع غذایی ساکنان آن را تهدید کند. بالارفتن شوری خاک ناشی از افت کیفیت آب کشاورزی و افزایش عمق چاهها، کاهش شدید مواد آلی خاک در پی شخم و شیار نامتوازن و مصرف نامتعارف مواد کودی بهویژه کودهای محتوی نیتروژن و تخلیه خاک از عناصر غذایی بهدلیل مصرف نکردن درست و کافی کودهای شیمیایی و آلی از جمله عوامل تهدیدکننده خاک در این منطقه از ایران محسوب میشود.
این استان به لحاظ کویری بودن هماکنون دارای فرسایش آبی و خاکی شدید است و سالانه فرسایش حجم زیادی از خاک این منطقه را از بازی روزگار خارج میکند.
تیتر خبرها




